);

Kroniek

De Kroniek houdt op de hoogte houdt van het reilen en zeilen van de abdijgemeenschap: haar wel en wee, bijzonder nieuws, belangrijke gebeurtenissen .....  In dit chronologisch overzicht staat het recentste nieuws steeds bovenaan. Verder naar onder staan de oudere berichten van de 12 voorbije maanden.

Maandag 3 augustus 2020

Vandaag vierden we de uitvaartliturgie voor onze medebroeder Siegbert Jos Van Criekinge.

In het voorjaar van 1937 werd op 13 maart te Leuven, Jozef Van Criekinge geboren, als tweede zoontje in het gezin van Hendrik Van Criekinge en Paula Luyten en aldaar gedoopt in de Sint-Kwintenskerk. Samen met zijn broers Leo en Marc en de jongste zus Paula woonde het gezin op de Tervuursevest in Leuven. Vader was hoogleraar aan de Katholieke Universiteit te Leuven maar diende om gezondheidsreden in 1940 zijn leeropdracht vroegtijdig te beëindigen. Het was ook het begin van de Tweede Wereldoorlog en moeder zorgde met toewijding voor haar kroost van vier kinderen.

Vlnr: Leo, Marc, Jos, Paula Van Criekinge.

Jos verbleef tijdens zijn jeugd regelmatig in Westerlo bij zijn heeroom onderpastoor Luyten. Hij ontving in de Sint-Lambertuskerk van Westerlo het H. Vormsel op 12 juli 1948.

De eerste helft van de Grieks-Latijnse humaniora deed Jos aan het Sint-Pieterscollege te Leuven en hij vervolgde zijn middelbare studies aan het Montfortaans Seminarie te Rotselaar. Jos was toen al betrokken bij de Bouworde.

De abdij van Tongerlo, zo dicht bij Westerlo, was voor Jos Van Criekinge geen onbekende en hij koos ervoor om aldaar norbertijn te worden. Samen met elf andere jonge mannen werd hij ingekleed door prelaat Joost Boel op 15 september 1956 en ontving met het witte habijt, de kloosternaam Siegbert. Na zijn noviciaat verbond hij zich door professie aan de canonie van Onze-Lieve-Vrouw van Tongerlo op 28 augustus 1958. Hij volgde het gewone traject van twee jaar filosofie en vier jaar theologie aan het eigen scholasticaat van de abdij.

Cfr. Siegbert ontving de wijdingen van Monseigneur Vanuytven: het subdiaconaat op 23 december 1961, het diaconaat op 16 juni 1962 en de priesterwijding op 21 april 1963. Als neomist celebreerde hij zijn eremis in de kerk van de Parkabdij op 28 april 1963.

Steeds stond een werkzaamheid in de Congo-missie hoog in het verlangen van confrater Siegbert. Met het vooruitzicht om het missiewerk te versterken mocht hij aan de Gregoriaanse Universiteit in Rome missiologie studeren van 1963 tot 1965. Ondertussen waren de omstandigheden in Congo ernstig en blijvend veranderd en werd een zending naar de missie uitgesteld. Het missiekruis had confrater Jos wel al ontvangen in 1963.

Met abt-generaal Calmels en medestudenten in het Collegio San Norberto te Rome.

Hij was ondertussen, sinds januari 1966, tijdelijk medewerker in een jongereninstituut ‘0asi Maria SS.’ in Troïna in Sicilië en was er werkzaam met de Bouworde met o.a.  br. Eugeen Leysen, br. Xavier de Ruijter en br. Joost Sleeckx, allen missionarissen in Congo met noodgedwongen verlof. In het najaar van 1967 kwam confrater Jos met spijt in het hart vanuit Sicilië terug naar Tongerlo. Het vertrek naar Congo bleef uit door de onzekere toestand aldaar. Hij werd medewerker in de ‘sportieve bezinningsdagen’ en proost op het Sportacentrum in 1968.

Als missonaris in spe in gesprek met paus Paulus VI.
Als jonge priester met zijn missiekruis.
In de bouworde.

Het Sportacentrum, in de schaduw van de abdij, werd de missiepost van confrater S. J. Van Criekinge. Het was zijn werk- en woonplaats, zijn missie en zijn parochie. Dertig jaar lang gaf hij er zijn beste krachten. Van een eenvoudige accommodatie voor sport groeide het uit, mede onder zijn bezieling, tot een moderne sportinfrastructuur en recreatief centrum met een sporthotel, een congrescentrum en de Van Clé-hal.

De beginjaren op het Sportacentrum.
Bij het standbeeld van Pater Van Clé.

Vele mensen heeft pater Jos er ontmoet vanuit zijn christelijk missionair ideaal. Met zijn karakteriserende goedwillendheid was hij voor velen een steun en toeverlaat. Begin 1998 gaf hij de directiefunctie door maar bleef nog tijdelijk wonen op het Sportacentrum. In het kader van een vernieuwd organigram en van een nieuwe taakomschrijving verleende pater Jos Van Criekinge velerlei diensten.

Pater Jos zat niet stil en had ook meerdere contacten behouden en onderhouden met Oostpriesterhulp/Kerk in Nood en met de Spekpater Werenfried van Straaten (+ 31.1.2003).

Vanaf begin 2005 zou hij zijn intrek nemen in de gebouwen van Oostpriesterhulp dat verhuisd was naar de site van de Parkabdij in Leuven. Vertraging in de restauratie- en verbouwingwerken deden hem voor enkele maanden uitwijken naar een verblijf in het convent van Tongerlo. Midden 2005 was confrater Van Criekinge woonachtig en werkzaam in Kerk in Nood te Leuven.

Samen met abt Jeroen bij spekpater Werenfried van Straaten.
Voor het Werenfried-huis van KIN/OPH in Duitsland.

Op 14 oktober 2007 opende Kerk in Nood  een feestjaar voor zijn 60-jarig bestaan met een eucharistieviering met Kardinaal Danneels in de abdijkerk van ‘t Park. Confrater Jos bereidde nog verdere invullingen voor in verband met dit jubileumjaar, o.a. een plechtige eucharistieviering op 23 december 2007 in Tongerlo’s abdij, waar alles met Oostpriesterhulp begonnen was in 1947 na de Tweede Wereldoorlog.

Op 5 november 2007 werd de gezondheid van confrater Jos beduidend minder goed en in de morgen van 6 november was hij toch bereid om naar het ziekenhuis in Geel te gaan. Toen hij reeds op spoed was is een fatale beroerte doorgebroken. Na weken werd duidelijk hoeveel beperkingen confrater Jos waren overkomen. Blijvende omkadering en hulp waren nodig. Na meer dan 3 maanden ziekenhuis in Geel nam confrater Van Criekinge op 20 februari 2008 zijn intrek in het Woonzorgcentrum De Winde in Veerle. Ondanks alle pogingen met de beste revalidatie bleek de opgelopen schade erg groot. Op 11 februari 2009 bood hij zijn ontslag aan als directeur van Kerk in Nood-Oostpriesterhulp in België.

Het was een grote innerlijke strijd voor pater Jos, als voormalig directeur van het Sportacentrum en gewezen directeur van KIN/OPH-België om met zoveel beperkingen en zoveel afhankelijkheid te leren leven. Toch bewaarde hij met een zekere humor zijn innerlijk vrijheid tegenover zoveel gebondenheid.

Geheel onvoorzien is hij heel stil overleden in de avond van 28 juli 2020.

Op maandag 3 augustus vierden wij voor confrater Siegbert Jos Van Criekinge de uitvaartliturgie in de abdijkerk van Tongerlo, dankbaar om zijn rijkgevuld leven. In gedeeld geloof met hem en in hoop op een geheeld en eeuwig leven in Christus, hebben wij pater Jos begraven bij de medebroeders op het abdijkerkhof.

Zondag 19 juli 2020

Aansluitend op de Eucharistische Aanbidding van deze zondag hielden we nog een gebedsmoment van lofprijzing en zang. Een initiatief van de Gemeenschap Zaden van het Woord in samenwerking met de abdij, onder het motto “Eens komen de volken, uw schepselen, weer om U te aanbidden, uw Naam te loven.” (Ps 86,9).

Zowel voor de Eucharistische Aanbidding als de lofprijzing mochten we ons verheugen in een talrijke opkomst.

Donderdag 16 juli 2020

Natuurfotograaf Jan Nuyts maakt geregeld opnames in onze Engelse tuin en rondom onze abdij. Wij laten u graag meegenieten van enkele van zijn mooie foto’s.

Bosuil
Havik met bosduif.
Mandarijneend
Mandarijneend
Reebok
Reiger
Slechtvalk
Slechtvalk
Slechtvalk met prooi
Zoek de 5 slechtvalken …. (het uitgevlogen nest van dit jaar)
Waterhoen
Wespendief
Winterkoning

Woensdag 15 juli 2020

Met steun van de Koning Boudewijnstichting (Fonds Léon Courtin-Marcelle Bouché) werd een gevarieerde collectie van 10 grote prenten en kaarten uit ons patrimonium gerestaureerd. Zeven grote prenten dateren uit de 17de en 18e eeuw, en werden gedrukt op handgeschept papier en op linnen geplakt. Deze kaarten waren waarschijnlijk bedoeld om gepresenteerd te worden en op te hangen. Daarnaast zijn er drie 20ste-eeuwse bruindrukken van de abdij in en op machinaal papier, waarvan eentje is ingekleurd met aquarel.

Effigies Romanorum Imperatorum ex antiquis numismatibus
162 afbeeldingen in medaillons / Rome / 1681 / Formaat 267 x 115 cm.

Missie à la carte

Twee van de gerestaureerde kaarten staan intussen te kijk op de te tentoonstelling “Missie à la carte” in het Mercatormuseum te Sint-Niklaas (21 september – 15 december 2019): de kaart van de apostolische prefectuur van Lolo en de kaart van het vicariaat Buta. Deze laatste – opgetekend tussen 1938 en 1940 – duidt de wegen aan tussen diverse missieposten van Buta. De figuratieve voorstelling van een 14-tal kerktorentjes bij missieposten staat symbool voor de missionaire levensvatbaarheid en pastorale dynamiek van Buta na 1924.

Maandag 8 juni 2020

Het da Vincimuseum is weer open voor het publiek. Dit zomerseizoen – tot eind september – zijn er werken te bekijken van de internationaal bekende en gewaardeerd Westelse kunstenaar Lauren Reypens. Blikvanger is zijn interpretatie van het Laatste Avondmaal.

Donderdag 28 mei 2020

Vandaag vierden wij de uitvaartliturgie voor onze overleden medebroeder Alberic Frederik Van den Meerssche en begeleidden wij hem naar zijn laatste rustplaats.

Frederik Van den Meerssche werd geboren in Merksem op 5 mei 1926. Daar ontving hij pas op 16 mei 1926 het doopsel en – gewild of niet – de naam van een norbertijnse zalige abt Fredericus van Hallum en van zijn grootvader en dooppeter.

Zijn vader Hubert Van den Meerssche en zijn moeder Victorine Hellebosch waren beiden afkomstig uit schippersfamilies. Vader Van den Meerssche voer op de binnenwateren en moeder verbleef meestal aan wal. Hij groeide op samen met twee broers. Eveneens in Merksem ontving Frederik het H. Vormsel op 22 april 1937.

Op wat latere leeftijd, als 23-jarige, werd Frederik op 15 sept. 1949 door prelaat E. Stalmans ingekleed als frater Alberic, samen met cfr. Wiro Spaas z.g., cfr. Sigismund Kerstens z.g., cfr. Michel Stalmans, cfr. Karel Van Hove z.g. en cfr. Ignace de Ruijter z.g. Op 15 september 1951 verbond hij zich door religieuze geloften met de canonie van Onze-Lieve-Vrouw van Tongerlo.

Mgr. Carolus Amandus Vanuytven wijdde hem tot subdiaken op 18 september 1954 en tot diaken op 18 december van hetzelfde jaar. Op 14 augustus 1955 wijdde missiebisschop Vanuytven hem tot priester.

Een aantal bedieningen volgden elkaar in een vloeiend ritme op: cfr. Alberic werd secretaris van het ‘Apostolaat voor Kerkelijk Leven’ op 3 september 1956 en medewerker van het werk ‘Mis van Eerherstel en Akolitaat’. Op 12 mei 1959 werd hij socius van de broedermeester Livinus Verheyen en in oktober regionaal proost van de Chirojeugd. Op 28 augustus 1962 werd cfr. Van den Meerssche novicenmeester van de broeders.

Op 1 mei 1965 benoemde prelaat J. Boel hem tot proost van de Sporta-jeugdkampen, op 28 oktober tot proost van de Pater Van Clé-turnkring en in december van hetzelfde jaar tot proost van Milac (katholieke vorming voor toekomstige miliciens) voor de afdeling Westerlo. In februari 1966 werd hij medewerker van het tijdschrift ‘Sport en Jeugd’. Hij bleef betrokken bij de werking van Sporta tot 20 oktober 1968.

Cfr. Alberic werd godsdienstleraar in het Sint-Bavoinstituut te Wilrijk en vanaf 18 juli 1971 hulpaalmoezenier voor de binnenschippers. Hij werd benoemd tot aalmoezenier van “Rijn en binnenvaart” en officier van het Zeewezen, op 20 mei 1978. Een apostolaat op en rond het Kerkschip dat hij met veel ijver en met kennis van zaken ter harte nam tot 1 juni 1991. Hij verhuisde dan op 18 september 1991 naar het ouderlijk huis in Merksem met de vertrouwde meubelen en huisraad.

In het nabijgelegen Woonzorgcentrum Melgeshof bleef hij actief in het pastorale werk en was hij celebrant in de weekendvieringen tot einde 2009. Hoewel zijn gezondheid het niet meer toeliet om verantwoord alleen thuis te wonen bleef hij toch volharden. Confrater Alberic kwijnde weg in zijn huis en zijn huishouden, zodat hij, na hospitalisatie, op 25 maart 2014 noodge-dwongen zijn intrek moest nemen in het WZC De Winde in Veerle. In de voorbije jaren verstilde zijn leven compleet.

Op zondag 24 mei 2020 in de Pinksternoveen, kort na de middag, is confrater Alberic Frederik Van den Meerssche gestorven, gesterkt door de ziekenzalving.

“Wees gerust, Ik ben het. Vreest niet”. Jezus klom bij ‘hem’ in de boot en de wind ging liggen (Mc.6, 50-51). Op 28 mei 2020 vierden wij in de abdijkerk met dankbaarheid de uitvaartliturgie en begroeven confrater Alberic bij de medebroeders op het abdijkerkhof, vertrouwvol gelovend in Christus, de verrijzenis en het eeuwig leven. Vaert wel ende levet scone.

Zondag 24 mei 2020

Deze zondag overleed onze medebroeder Alberic Frederik Van den Meerssche.

Geboren te Merksem op 5 mei 1926.
Hij ontving het ordeshabijt op 15 september 1949. Hij sprak zijn professie uit op 15 september 1951 en ontving de priesterwijding op 14 augustus 1955. Hij ontsliep in de vrede des Heren op 24 mei 2020 in het WZC De Winde in Veerle.

Dit melden u:
prelaat Jeroen De Cuyper, de norbertijnen van Tongerlo, de families Van den Meerssche – Hellebosch.

De avondwake wordt gehouden woensdag 27 mei 2020 in de abdijkerk van Tongerlo om 19 uur. De uitvaartliturgie wordt gevierd aldaar op donderdag 28 mei 2020 om 11 uur, gevolgd door de begrafenis op het abdijkerkhof.
Zowel de avondwake als de uitvaart zullen gehouden worden in besloten kring.

Wij gedenken onze overleden medebroeder in de eucharistievieringen op zaterdag 30 mei, woensdag 3 juni, en donderdag 25 juni 2020, telkens om 11.30 uur in de abdijkerk. Het jaargetijde wordt gehouden op dinsdag 25 mei 2021 om 11.30 uur.

Maandag 5 mei 2020

De jonge slechtvalken in het nest in onze abdijtoren werden geringd en opgemeten.

Woensdag 29 april 2020

Om het lentegevoel te verhogen bieden we een blik in de nestkast van onze slechtvalken in de abdijtoren. Het intussen alweer gewijzigde koppel heeft zijn best gedaan. Drie flinke jongen in goede gezondheid konden in het nest aangetroffen worden.

Zaterdag 2 mei 2020

Vandaag hielden wij de uitvaart voor onze medebroeder José Tomás Durán Meza die op 25 april in Chili is overleden.

De lente in Chili is al volop doorgebroken als José Tomás geboren werd in het gezin van vader José Tomás Durán Opaze en moeder Edita Meza Salazar op 29 september 1957 in Chillan Viejo, ongeveer 100 km van Concepción. Zijn familie behoorde tot een evangelische geloofsgemeenschap.

Vader Durán was visser en in zijn kinderjaren woonde José op het eiland Santa Maria. Na zijn basisschool kwam José naar het vasteland voor zijn technische opleiding en verbleef in Ciudad del Niño in Talcahuano, waar onze confrater Bart Arthur Vermandel z.g. werkzaam was. Aan jongeren werd daar een goede thuis geboden. Langs deze weg leerde José Durán onze confraters kennen in de parochie van San Pablo in Chiguayante. José was lid van de Focolarebeweging en van 1978 tot 1981 catechist in de Ciudad del Niño voor de voorbereiding van het doopsel en de eerste communie.

Vanaf 27 april 1981 woonde José bij de gemeenschap in de grote pastorie in Chiguayante. Op 3mei 1981 werd hij katholiek gedoopt in de parochie van San Pablo, wellicht met het oog op zijn inkleding als norbertijn van Tongerlo op het feest van onze H. Vader Norbertus, 6 juni 1981.

Op 25 maart 1983 verbond confrater José Tomás zich door geloften aan de canonie van Onze-Lieve-Vrouw van Tongerlo. De priesterstudies volgde hij aan het plaatselijk seminarie van Concepción, dat gelegen was in Chiguayante op wandelafstand in de parochie van San Pablo.

Mgr. A. Goic Karmelic, hulpbisschop van Concepción en goede vriend van de norbertijnse gemeenschap in Chili, wijdde confrater José tot diaken op 24 maart 1990. Op Allerheiligen 1991 wijdde Mgr. G. M. De Castro, bisschop van Montes Claros (Brazilië), confrater José tot priester.

In de parochie van San Pablo was hij vanaf het begin de geliefde padre Pepe, zoals hij met zijn roepnaam werd genoemd. Hij verzamelde veel jonge mensen in zijn pastorale ijver en in het volwassenwerk gaf hij vele avonden van vorming en catechese. Hij had een directe preekstijl en wist velen met zijn hartelijkheid en vriendelijkheid te winnen voor Christus. In het parochiewerk was hij de rechterarm van pastoor Staf Sterkens. In de voorbije jaren werd hij ook de graag geziene kapelaan op de middelbare school Instituto de Humanidades de Chiguayante. Als parochiepriester bleef hij steeds voor veel mensen een betrouwbare vriend.

In 2000 werd hij reguliere overste van de medebroeders in Chili. Confrater José had als Chileen een heel broederlijke band met de Vlaamse confraters die in Chili werkzaam waren. Maandelijks reisde hij plichtsgetrouw, ruim 400 km ver, naar het nieuwgebouwde Monasterio Premonstratense in Requinoa, in het bisdom Rancagua, voor ondersteuning van de plaatselijke norbertijnse Chileense gemeenschap.

Sinds 2006 was confrater José, samen met pastoor Staf Sterkens en meerdere diakens, werkzaam in de grote San Pablo parochie met zijn vele kapellen en gemeenschappen. Welgezind en met grote hartelijkheid voor de mensen wist padre Pepe zich thuis in Chiguayante. In zijn vrije tijd kweekte hij een uitzonderlijk grote variëteit van cactussen. Hij was bovendien een goede kok en zorgde geregeld voor het middagmaal.

In 2018 was hij nog eenmaal met cfr. Staf Sterkens in Tongerlo. Dat was zo gepland als een laatste reis. Niemand wist toen dat dit ook een afscheid was.

Op 28 januari 2020 werd gemeld dat confrater José was opgenomen in het ziekenhuis met een complexe tumor in het hoofd. Over de vele weken heen zonk hij weg in een coma. Op 25 april 2020 overleed hij in het Hospital Clínico Regional de Concepción. Na 40 jaar godgewijd leven en dienstbaar parochiaal werk in Chiguayante en een wekenlang ziekbed en intensieve zorgen, is confrater José Durán ingetreden in het Pasen van de Verrezen Heer.

De begrafenisliturgie werd gevierd met Mgr. F. Chomali Garib, de aartsbisschop van Concepción, in de nieuwe San Pablokerk op zondag 26 april 2020. Als medeleven, omdat talrijke deelname aan de liturgie wegens de coronacrisis niet mogelijk was, wuifden indrukwekkend vele parochianen, ondanks  het regenachtig weer, met witte vlaggetjes en witte ballonnen langsheen de weg padre Pepe uit naar de plaatselijke begraafplaats. Confrater José werd begezet in het priestergraf bij onze aldaar overleden medebroeder E. G. Vandervelden (+ 16 juni 1983).

In de abdij van Tongerlo, het huis van zijn professie, vierden wij met dankbaarheid en erkentelijk voor confrater José Tomás Durán Meza, de uitvaartliturgie op zaterdag 2 mei 2020.

Moge hij nu binnengaan als goede en trouwe dienaar in de vreugde van zijn Heer en bij God zelf verblijf vinden.

Muchas gracias, padre Pepe.

Met zijn familie.

Zaterdag 25 april 2020

In de vrede van Christus ontslapen
+
José Tomás Durán Meza
Norbertijn van de abdij van Tongerlo.

Geboren te Chillán Viejo (Chili) op 29 september 1957. Hij ontving het ordeshabijt op 6 juni 1981. Hij sprak zijn professie uit op 25 maart 1983
en ontving de priesterwijding op 1 november 1991. Hij ontsliep in de vrede des Heren op 25 april 2020 in het Hospital Nacional van Concepción (Chili).

Dit melden u: prelaat Jeroen De Cuyper, cfr. Staf Sterkens, de norbertijnen van Tongerlo en de familie Durán Meza.

De begrafenis vindt plaats in de parochie San Pablo in Chiguayante (Chili). In Tongerlo wordt de avondwake gehouden op vrijdag 1 mei 2020 in de abdijkerk om 19 uur. De uitvaartliturgie wordt gevierd aldaar op zaterdag 2 mei 2020 om 11.30 uur. Wij gedenken onze overleden medebroeder in de eucharistievieringen op dinsdag 5 mei, zaterdag 9 mei en woensdag 27 mei 2020 om 11.30 uur in de abdijkerk. Het jaargetijde wordt gehouden op maandag 26 april 2021 om 11.30 uur.

Wil onze medebroeder in uw gebed gedenken.

Maandag 20 april 2020

Vandaag hielden we de uitvaartliturgie voor cfr. Hildebrand Octaaf Verhagen die op zaterdag 11 april en reeds op woensdag 15 april begraven werd.

Vader Maurice Verhagen was werkzaam als militair en verbleef samen met zijn echtgenote Louise De Langhe in het bezette Duitsland van na de eerste wereldoorlog. De familie mocht zich te Duisberg verheugen in de geboorte van een zoontje op 3 mei 1923. Octaaf werd gekerstend op 8 mei 1923 in de O.-L.-Vrouwkerk te Duisburg door legeraalmoezenier J. De Lescluze en groeide verder op als enig kind.

Hij ontving het H. Vormsel op 11 juni 1933 uit handen van kardinaal J. Van Roey in het Aartsbisschoppelijk Sint-Jan Berchmanscollege te Antwerpen.

Als 17-jarige studeerde Octaaf aldaar af in de Grieks-Latijnse humaniora op 15 juli 1939. Hij wilde ingangsexamen doen aan de Koninklijke Militaire School maar deze werd gesloten door de bezetter. Bij de Duitse inval in mei 1940 werd hij verplicht te vluchten naar Zuid-Frankrijk. Zo bleef hij uit de handen van de bezetter en kon men hem tevens een intensieve militaire opleiding geven. Na de capitulatie van koning Leopold III op 28 mei 1940 kon Octaaf terugkeren. Hij deed ingangsexamen voor burgerlijk ingenieur aan de Katholieke Universiteit te Leuven en verkreeg op 5 oktober 1940, toelating om de studies aan te vatten.

Groepsfoto van studentenpraesesen faculteitskringen van de KUL 1944-45

Octaaf studeerde af als burgerlijk werktuigkundig ingenieur op 27 augustus 1945. Op zijn diploma staat bijgeschreven dat hij bijkomend examen aflegde “over vraagstukken over godsdienstwetenschappen”. Ondertussen behaalde Octaaf op 20 december 1944 een baccalaureaat in de wijsbegeerte.

In de nadagen van de 2de wereldoorlog trad Octaaf binnen in de abdij van Tongerlo en ontving van prelaat Emiel Stalmans op 13 oktober 1945 het ordeshabijt en de kloosternaam Hildebrand en verbond zich op 15 september 1947 met onze gemeenschap door professie. Gezien hij al filosofie had gestudeerd, werd hij reeds op 15 januari 1948 benoemd tot succentor. Een typisch woord van cfr. Hildebrand bleef bewaard bij een confrater onder het samen zingen van een moeilijkere tractus tijdens de liturgie: “Gaat u nu maar alleen verder, dan blijven wij het beste samen”. Na zijn theologische studies, en plechtige professie op 11 juli 1950 werd hij op minder dan één maand tijd tot subdiaken (23.7.1950), tot diaken (25.7.1950) en tot priester (6.8.1950) gewijd door missiebisschop Carolus Amandus Vanuytven, Apostolisch Vicaris van Buta in Congo.

In oktober 1951 startte cfr. Hildebrand de doceeropdracht filosofie voor zijn jongere confraters in opleiding, met uitbreiding van de cursus sociologie per 15 september 1953. Ondertussen was hij aangeduid als kerkelijk moderator voor het werk van de Katholieke  Vlaamse Volkskunstfederatie in 1951 en proost van het Werk van de Middenstand in juli 1952. Met dispensatie van Rome voor zijn ‘jonge’ leeftijd werd hij door prelaat Stalmans benoemd tot geprofestenmeester op 9 januari 1953.

Op 1 augustus 1957 werd hij leraar wiskunde en algemene en toegepaste mechanica aan het pas opgerichte Hoger Instituut der Kempen (HIK) te Geel. Tevens nam hij als afdelingshoofd de dagelijkse leiding van de Bijzondere School voor Technische Ingenieurs voor zijn rekening. Omdat kardinaal Van Roey op zoek was naar een zeldzame en toen noodzakelijke combinatie priester-burgerlijk ingenieur voor de directeursfunctie werd prelaat Boel gevraagd om confrater Verhagen beschikbaar te stellen. Met ingang van 18 augustus 1959 werd confrater H.O. Verhagen benoemd tot directeur van  het Technisch Instituut Sint-Jozef en het Hoger Instituut der Kempen. In 1962 was directeur Verhagen oprichter en voorzitter van het Mechanografisch Instituut van de Kempen (MIK). Hij had een bijzondere zorg voor de socio-economische ontwikkeling van de Kempen.

Kanunnik ir. Verhagen werd omschreven “als een enigszins atypische directeur die met zachte hand, zeker niet autoritair, en met veel empathie voor de noden van zijn personeel en studenten, zijn school leidde. Zijn grote verdienste lag ook in het feit dat hij erin slaagde om door zijn intelligentie en persoonlijkheid op korte tijd grote uitstraling te geven aan de eerste Hogeschool van de Kempen”.

Op 31 januari 1968 schreef hij aan prelaat Boel:”…reeds als novice werd ik aangetrokken door enerzijds het karthuizerleven en anderzijds het missionarisleven”. Hoe langer hoe meer vond confrater Octaaf het niet meer wenselijk om als priester de veeleisende directeursfunctie waar te nemen. Daarom vroeg directeur Verhagen ontslag in 1972. “Derhalve,…meen ik  te moeten terugkeren tot de dringende functie van luisterbereidheid van de stilte van God als antwoord op de verdrongen vragen en diepste noden van velen”.

Confrater Hildebrand begon een cursus aan het Collegium pro America Latina in Leuven als voorbereiding om zijn confraters te vervoegen die in het Spaanssprekende Chili werkzaam waren. Ondertussen nam hij gedeeltelijk de taak van koster van de abdijkerk op zich en ging hij op zon- en feestdagen op pastorale assistentie in de kapel van de Lusthoven te Arendonk.

Op 12 mei 1977 werd hij gezonden naar Chiguayante waar een groep confraters  pastoraal werkzaam was in de grote parochie van San Pablo, in de schaduw van Concepcion, de tweede grootste stad van Chili.

In 1978 werd hij professor aan de Katholieke Universiteit van Talcahuano en in 1979 ook professor aan het priesterseminarie van Concepcion. Tevens was hij pastoraal werkzaam in de 13 kapellen en geloofsgemeenschappen van de parochie van San Pablo.

Om het werk van de confraters te bestendigen werd geopteerd om Chileense jongeren te laten intreden in de plaatselijke norbertijnse gemeenschap. In 1979 werd confrater Octaaf benoemd tot novicen- en geprofestenmeester. In de negentiger jaren zette hij een tijdlang mee zijn schouders onder de oprichting van het Monasterio Premonstratense in Requinoa. Hij was ook meerdere jaren reguliere overste.

Nog enige jaren verbleef hij in Chiguayante als gangmaker en behoeder van het gemeenschappelijk leven en het gemeenschappelijk gebed. Hij kwam, na 29 jaren verblijf in Chili, omwille van zijn leeftijd, op 22 maart 2006 , terug naar Tongerlo samen met confrater Jan Daems z.g.

Moeiteloos en opgewekt participeerde hij aan het Tongerlose conventsleven met een reflexieve geest en met een specifieke humor.

In 2011 werd zijn gezondheid minder goed. Hij noteerde op 31 augustus 2011: “Sterven is voor mij winst” leert ons St.-Paulus. Zonder reden uitstellen om bij de Heer te zijn is dus zeker niet aangewezen”… dit in het licht van een ingrijpende chirurgische ingreep.

Op 23 juli 2015 nam cfr. Octaaf zijn intrek in het Gemeenschapshuis Sint-Camillus te Antwerpen. Confrater Octaaf kon moeiteloos alleen zijn op zijn kamer, zonder enig gevoel van eenzaamheid. Rustig gingen de dagen en de jaren voorbij in ‘gelovig en sereen wachten’ op de grote ontmoeting.

Bij het begin van de Goede Week werd hij minder goed, en in de nacht van Stille Zaterdag mocht confrater Hildebrand Octaaf zijn Heer ontmoeten en met paasvreugde zijn leven laten kronen. Zijn leven was niet alleen verdienstelijk maar vooral gedienstig.

Op woensdag 15 april 2020, midden de paasoctaaf, begroeven wij biddend confrater Hildebrand Octaaf  Verhagen op het abdijkerkhof. Met groene palmen en de eerste meiklokjes hebben wij zegenend afscheid genomen. Voor hem vierden wij dankbaar de uitvaartliturgie in zijn abdijkerk op maandag 20 april 2020 in het gelovig vertrouwen op de verrijzenis en het eeuwig leven in Christus.

Zondag 12 april – Pasen van de Heer

Paaswake

Lucernarium
Proclamatie van het Evangelie

Pasen

Intredeprocessie
Introïtus ‘Resurrexi’
Alleluia
Sequens ‘Victimae Paschali Laudes’

Paasvespers

Paasvespers – Allleluia

Zaterdag 11 april 2020

In de voorbije nacht overleed onze medebroeder Hildebrand Octaaf Verhagen.

Geboren te Duisburg (Duitsland) op 3 mei 1923.
Hij ontving het ordeshabijt op 13 oktober 1945. Hij sprak zijn professie uit op 15 september 1947 en ontving de priesterwijding op 6 augustus 1950.
Hij ontsliep in de vrede des Heren op Stille Zaterdag 11 april 2020 in het Gemeenschapshuis Sint-Camillus te Antwerpen.

Dit melden u:
prelaat Jeroen De Cuyper, de norbertijnen van Tongerlo, de families Verhagen, De Langhe, Van de Poel en Mettens.
Begrafenis op het kerkhof van de abdij van Tongerlo op woensdag 15 april 2020 om 11 uur.
De avondwake wordt gehouden op zondag 19 april 2020 in de abdijkerk om 19 uur.
De uitvaartliturgie wordt gevierd aldaar op maandag 20 april 2020 om 11.30 uur.
Wij gedenken onze overleden medebroeder in de eucharistievieringen op donderdag 23 april, maandag 27 april en maandag 11 mei 2020 om 11.30 uur in de abdijkerk.
Het jaargetijde wordt gehouden op maandag 12 april 2021 om 11.30 uur.

Donderdag 9 april 2020

Witte Donderdag 2020
Homilie van abt Jeroen:

Broeders en zusters in de Heer Jezus,
Met Palmzondag heeft Jezus op een bijzondere wijze ervaren hoe het juichende welkomslied van velen in Jeruzalem “Gezegend de komende in de Naam des Heren” in Hem wordt verdicht. Jezus onderkent de verwachtingen van het eerste verbond die in Hem tot vervulling komen.

Het brengt Jezus in een onomkeerbare situatie van uiteindelijk getuigenis namens de Vader. Zijn uur is gekomen. Niet het zomer- of winteruur. Maar het uur van de ultieme waarheid van zijn leven en zijn boodschap, en de vervulling van zijn zending.

Het brengt ons als gelovigen samen om het heil te gedenken dat God zo voor de wereld, voor ons en alle mensen van alle tijden heeft bereid. Dit uur is aangebroken waarin de Heer Jezus naar het Evangelie van Johannes zijn leerlingen een laatste en intense bijscholing geeft en waar hij uitdrukking geeft dat de meester, dienaar van allen is. Het linnen doek verwijst ook naar het linnen kleed dat de Joodse hogepriester draagt bij de liturgie van de Grote Verzoendag.

De voetwassing is een aanbod aan de leerlingen en aan ieder van ons om in te treden in Jezus gezindheid. Maar deze besmetting schrikt af. Petrus, de eerste onder de broeders, het eerst. Als de Meester, dienaar wordt, wie moet Petrus, wie moet ik en U dan worden? Petrus neemt afstand en biedt weerstand. Beeld van ieders overmoedigheid en kleinmoedigheid. Hij voorvoelt dat de Christusbesmetting ook voor hem dodelijk kan worden. Maar Jezus overweldigende aanpak laat Petrus terugkomen op zijn grootspraak en laat zich wassen tot dienaar, dienaar gelijk de Meester. En toch zal het hanekraai hem nog parten spelen.

Judas heeft angst voor het Christusvirus, hij houdt het bij een extreem social distancing. Judas neemt afstand en pleegt verraad van de Vriend en de broeders. Beeld van ieders ontrouw en verraad. Hij koos, impulsief wellicht, voor de bonus van de zilverlingen en door een Judaskus geraakt hij dodelijk besmet door het heimelijk virus van kwade machten.

En bij de Lucas, Marcus en Mattheus en ook in een oud geschreven getuigenis van Paulus, schenkt Jezus in datzelfde uur, ‘in de nacht dat Hij werd overgeleverd’, de eucharistische gedachtenis, als vooruitlopend van wat onafwendbaar op Hem afkomt als lijden en kruisdood en paasgebeuren. Het Laatste Avondmaal is nu lang geen feestmaal meer dat Exodus gedenkt, maar een offermaal met een unieke betekenis. De Heer Jezus betrekt de zegening van Brood en Wijn, exclusief op het offer zijn eigen leven. Hij is het paaslam.

Zo worden wij christenen doorheen de tijden gesterkt om God te danken om de Heer Jezus en niet aflatend de wereld te besmetten en de mensen aan te steken met de levengevende gezindheid van zijn Woord en de Gaven van zijn werkelijke tegenwoordigheid in de Heilige Eucharistie, en wel totdat Hij wederkomt.   Amen.

Zondag 5 april 2020 – Palmzondag

Ondanks het embargo omwille van de coronapandemie gaan in de abdij de diensten van de Goede Week gewoon door, zij het dan achter gesloten deuren.
Aan het begin van de palmprocessie hield abt Jeroen deze korte predicatie:

Palmzondag is de poort naar de Goede Week. Jezus staat letterlijk voor de poorten van Jeruzalem, Stad van Vrede.
De ontknoping van een bitsig conflict is hiermee ingezet. De leerlingen vergezellen Jezus samen met een menigte, waaronder vele Galilese paaspelgrims. Zij maken bekend dat de gevierde man, de profeet Jezus van Nazareth is.Jezus provoceert als hij op een armzalige ezel en lastdier doorheen de menigte rijdt. Overal klinkt er koninklijk gezang: “Hosannah”, wat wil zeggen ‘red,toch Heer’. Groene twijgen in de lucht en kleren op de grond, een hoogste eerbewijs dat met lede ogen wordt aanschouwd door menig Joodse leider. Zij verdubbelen hun vijandschap en een definitieve verwerping van Jezus wordt de inzet.
Jezus voorvoelt wat er te gebeuren staat onontkoombaar is. De schriften worden aan Hem voltrokken en Hij vervult ze tot het uiterste, bewust aan Zijn trouw en liefde in de Vader. Hij weet dat Hij binnen afzienbare tijd, de omgekeerde weg zal gaan, de stad uit…zonder de velen van vandaag … alleen met een kruisbalk en wat soldaten en met weinig mensen maar des te meer volk, bijna allen staan langs de zijlijn, weinigen die nog “iets” van Hem durven geloven, weinigen die zich nog openlijk tot Hem durven bekennen.
Als christenen van vandaag, in een wereldwijde zorgelijke tijd bekennen wij ons tot de Heer Jezus en zijn kruis zullen wij met gezegende palmen sieren.
In ons belijden en ons beleven, in onze liefdevolle trouw en blijmoedige volharding laten wij Jezus heilzaam binnenkomen in ons leven en samenleven. Hij provoceert ons christen zijn, met zijn woorden en daden, met heel zijn leven.
Hosanna, gezegend die komt in de naam van de Heer.

Zaterdag 21 maart 2020

De werken aan de drukkerijsite hebben zichtbare vorderingen gemaakt. Na de afbraak van enkel weken gelden is de verfraaiing aan de beurt. Muren worden met een gevelsteen bekleed, overtollige ramen dichtgemetseld, isolatie aangebracht. Maar er ligt nog wat werk op de plank: vervanging van de ramen, dakbedekking, voegwerk en dan de site opkuisen. …

Maandag 24 februari 2020

Met steun van het Fonds Jacques Bollens van de Koning Boudewijnstichting werd een 17de eeuws kaartenboek, dat in ons archief bewaard wordt, gerestaureerd en geconserveerd.

We reproduceren hier enkele van de 67 kaarten:

Vrijdag 21 februari 2020

Op zondag 16 februari overleed op 98-jarige leeftijd pater Achilles Edmond Van Hoof, de senior van onze gemeenschap. Vandaag begeleidden we hem naar zijn laatste rustplaats in de verwachting van de verrijzenis.

(Englisch translation below)

Midden in de winter op 29 januari 1922 werd Edmond Van Hoof geboren in Mol-Sluis, op het Kempense platteland, in het kroostrijk gezin van vader Louis Van Hoof en moeder Maria Van Eeckeren. Daags nadien werd hij aldaar gedoopt in de parochiekerk van Sint-Bernardus.

School lopen begon al in de parochiale kleuterschool bij zr. Berta en het lager onderwijs volgde hij op de jongensschool in Sluis tot zijn 14de jaar. Ook was hij toen de behulpzame loopjongen in het huishouden van meester Van Tichelen, die ook het kerkorgel bespeelde en koster was.

In 1936 ging hij naar het college in Mol waar hij een bijzonder goede en pientere leerling was. In zijn retorica van 1942 schreef de bestuurder E.H. J. Verbist over Edmond: ‘aangenaam en rondborstig, die werkelijk niets dan vrienden kent. Hij is ernstig maar zeer joviaal en schalksch en die volstrekt niet zal uitdroogen, integendeel!’. Met deze positieve ingesteldheid, een valies en vader en moeder, kwam Edmond midden de oorlog met de tram op 16 augustus 1942 naar de abdij van Tongerlo om ‘missie-pater’ te worden. Edmond volgde zo zijn oudere broer Siard, die reeds in 1934 was ingetreden.

Door prelaat Emiel Stalmans werd hij ingekleed op 15 september 1942, samen met o.a. zijn dorpsgenoot confrater Candied Van Broekhoven, en ontving hij de kloosternaam Achilles. Na zijn tweejarig noviciaat verbond confrater Achilles zich door professie als norbertijn aan de canonie van Onze-Lieve-Vrouw van Tongerlo. In de jaren 1946-47 schreef hij in het abdijtijdschrift Toren pittige en humoristische artikels, genaamd ‘Sermoen voor de slapende kerk’.

Na zijn filosofische en theologische studies in de abdij, en na zijn plechtige professie op 15 september 1947 werd confrater Achilles gevraagd om in Rome zijn studies verder te zetten.

Na twee jaar behaalde hij aan de Gregoriaanse Universiteit een baccalaureaat in de theologie. Ondertussen ontving hij van monseigneur J. Van Cauwenbergh de subdiakenwijding op 25 juli 1948. Op 1 augustus 1948 werd hij diaken gewijd. Mgr. Brems wijdde hem in de abdijkerk van Averbode tot priester op 8 augustus 1948. In 1949  werd hij door prelaat Stalmans benoemd tot circator, socius van de geprofestenmeester en lector in de dogmatische theologie.

Een verzoek om naar de Congomissie te mogen gaan bleef voorlopig onbeantwoord. Eerst kwam er nog een opdracht als medewerker bij Oostpriesterhulp in 1952 maar het jaar daarop werd confrater Achilles door de pasgekozen prelaat Joost Boel, gezonden naar de Congomissie op 29 juni 1953. De missie was op haar hoogtepunt en gonsde van activiteit en monseigneur

In de Congomissie.

D. Raeymaeckers volgde bisschop A. Vanuytven op. Confrater Achilles was vooral in Buta werkzaam en leerde zo vanuit deze centrale post vele norbertijnse missionarissen kennen. Hij gaf aan dat hij er graag was en met zijn leven trachtte te beantwoorden aan zijn missieroeping.

In 1958 kwam hij voor het eerst terug op verlof naar Tongerlo en kreeg van missiebisschop D. Raeymaeckers een nieuwe taak toebedeeld om als hulpprocurator voor de missie fondsen te verzamelen in Amerika. Een benoeming met ingang op 20 februari 1959, voor één tot maximaal twee jaar. Hij leverde een enorme bijdrage aan het missiewerk van de missionarissen van Tongerlo in Congo, Chili en Guatemala.

Hij doorkruiste onvermoeid de Verenigde Staten en preekte in kerken en kapellen, verving pastoors en stond altijd klaar om pastoraal bij te springen. Voor confrater Achilles was elk jaar een missiejaar en elke zondag was een missiezondag. Bij de gastvrije norbertijnen van de abdij van de Pere vond hij een thuis en met grote waardering sprak hij over de abten en confraters van deze gemeenschap. Hij bezocht geregeld, en niet met lege handen, de confraters die werkzaam waren in Chili te Santiago, Chiguayante en Requinoa en ook missionaris Tibuurs Van Woensel op de eenzame ijle hoogten van Guatemala.

In de Verenigde Staten.

Confrater Achilles was een wereldburger, maar leefde sober voor zichzelf en rijkelijk in het geven en het delen tot opbouw van de kerk, de verbreiding van het Evangelie en het komen van Gods Koninkrijk. Hij had vele vrienden in Amerika. Overal waar hij kwam wist hij met zijn humor, zijn taalvaardigheid en vriendelijkheid mensen tegemoet te treden. Meerdere contacten in de kaartjes voor de voorbije kerst- en nieuwjaarwensen bevestigen die vriendschap over decennia heen.

De oorspronkelijke korte benoeming werd omgezet in levenslang. Ruim zevenenveertig jaren verbleef confrater Achilles in de States tot hij op 11 december 2006 definitief terug naar zijn abdij in Tongerlo kwam en er broederlijk het gewone dagelijkse leven deelde. Met zijn brommertje bezocht hij graag zijn dierbare familie in Mol.










Hij was heel zijn leven altijd wat bezorgd om zijn gezondheid zodat men in Amerika gevat zei: ‘every day another crisis’. Op 20 maart 2013 vervoegde confrater Achilles de confraters in het Sint-Jansrusthuis bij de Broeders van Liefde in Zelzate. Hij was er een graag geziene en dankbare bewoner. Doorheen alle kwaaltjes heen wist hij te scoren met 98 volle levensjaren, blijvend getekend door vriendelijkheid en schalksheid, aangenaam en joviaal.

Op zondagavond 16 februari 2020 verraste confrater Achilles ons door een kort afscheid. De missie was, met liefde en toewijding, volbracht.

Voor confrater Achilles vierden wij dankbaar en met eerbied de uitvaartliturgie in de abdijkerk van Tongerlo op 21 februari en begroeven hem bij de confraters op het abdijkerkhof in het vaste geloof van de opstanding in Christus en het eeuwig leven.

In Zelzate, rusthuis Sint-Jan.

English translation:

In the midst of the winter on January 29th 1922 Edmond van Hoof was born in Mol-Sluis  countryside of the Kempen, in the family of father Louis Van Hoof and mother Maria Van Eeckeren. The next day he was baptized  in the local parish church of Saint Bernard.

Attending school started already in the parochial kindergarten with sister Berta and primary education at the boys’ school in Sluis until he was 14 years of age. He was then also the helpful messenger boy in the household of teacher Van Tichelen, who also played the church organ and  was active as  sacristan.

In 1936 He went to college in Mol, where he was a good  and bright student. In his Rhetorica-class of 1942 the head  Reverend J. Verbist  wrote about Edmond: “pleasant and straight forward, who has a lot of  friends. He is serious but very jovial and togish and will not dry out at all, quite the contrary! “

With this positive character, a traveling bag and his father and mother Edmond came in the middle of the war with the tram on August 16th to the abbey of Tongerlo to become a “mission-father.  Edmond followed his elder brother Siard, who had entered in 1934.

He received the habit from prelate Emiel Stalmans on September 15th 1942 together with his fellow-villager, confrere Candied Van Broekhoven and he received the religious name Achilles. After his two years noviciate he committed himself by profession as norbertine to the canonry of Our Lady of Tongerlo. In the years 1946-1947  he wrote snappy and humoristic articles in the periodical of the abbey “Toren” under the title: “Sermon for a sleeping church”.

After his studies of philosophy and theology  and after his solemn profession on September 1947 confrere Achilles was asked  to continue his studies in Rome.

After two years he obtained at the Gregorian University his bachelor degree in theology. In the mean time  he received the ordination to subdeacon from Monsignor J. Van Cauwenberg on July 25th 1948. On August 1st 1948 he was ordained deacon. Mgr. Brems ordained him in the abbeychurch of Averbode  a priest on August 8th, 1948. In 1949 he was appoinited  circator, socius of the professed master and lector in dogmatic theology.

A request to go to the Congo-mission  remained for the time being unanswered. First there was an assignment with Iron Curtain Church Relief in 1952 but the following year confrere Achilles was sent by the newly elected prelate Joost Boel to the mission in Congo on June 29th 1953.  The mission was then at its height and  buzzed with activity when Mgr. D Raeymaeckers succeeded bishop A Vanuytven.

Confrere Achilles was especially active in Buta and got acquainted from this central mission post  with  a great number of norbertine missionaries. He wrote that  he liked being there  and that he  tried to answer with his life  to his missionary vocation.

In 1958 he came for the first time on leave to Tongerlo and got from his mission- bishop D. Raeymaeckers  a new task:  to  gather as assistant procurator funds for the mission in America. It was an appointment  from February 20th 1959 for one year, at the most for two years. He contributed tremendously to the mission work of the missionaries of Tongerlo in Congo, Chile and Guatemala.

Inexhaustibly he  roamed  though the United States and preached in chapels and churches,  supplied for parish priests and was always ready to stand in for all kinds of pastoral work.  For confrere Achilles  each year was a mission year  and every Sunday was a mission Sunday.  With the hospitable norbertines  of the abbey of de Pere he found a home and with great esteem he spoke  about the abbots and confreres of that community.  Regularly he paid visits – and not emptyhanded – to the confreres working in Chile at Santiago, Chiguayante and Requinoa and also to missionary Tibuurs Van Woensel on the solitary and lonesome rarefied heights of  Guatemala.

Confrere  Achilles was a world citizen but lived soberly for himself  but richly  in giving and sharing for the construction of the Church, the propagation of the Gospel and the coming  of God’s kingdom. He had many friends in America. Wherever he came  he knew how to approach people  with his  humour , his  command of  the language  and his friendliness. The many contacts with wishing cards for Christmas and the New year  confirm this friendship throughout decades of years.

The original short appointment  was changed  for life.  Over forty-seven years confrere Achilles  stayed in the States until he returned on December 11th 2006  to his abbey in Tongerlo  where he fraternally shared the ordinary  daily life. With his scooter he loved to visit his dear family in Mol. 

All his life he  took care of his health  so that  it was quick-wittedly  said in America: ‘every day another crisis’. On March 20th  2013 confrere Achilles joined the confreres  in the rest-home Saint John of the Brothers of Charity in Zelzate. He was a  likeable and grateful resident. Through all kinds of little ailments  he scored 98 full years of his life, marked by friendliness and roguishness,  pleasing and jovial.

On Sunday evening February 16th  2020 confrere Achilles  surprised us by a short farewell. His mision was accomplished with love and devotion.

For confrere  Achilles  we celebrated gratefully and with respect  the funeral liturgy on February 21st  and buried him with the confreres in the abbey cemetery in the firm belief of the resurrection in Christ and of life everlasting.

Vrijdag 7 februari 2020

Als minister-president van Vlaanderen vraagt of hij eens naar ons Laatste Avondmaal mag komen zien, dan kan je niet nee zeggen. En effectief, deze namiddag kwam Jan Jambon, in zijn hoedanigheid van minister van cultuur, naar Tongerlo. Hij werd vergezeld van enkele medewerkers van zijn administratie en ook enkele lokale NV-A-mandatarissen waren present om hun partijgenoot te verwelkomen.

Om 13 u werd er aangebeld en werd de minister begroet door prior Kris. Daarna ging het gezelschap naar de prelatuur waar abt Jeroen en pater Ivo, conservator van het museum, zich vervoegden. In het museum kreeg de minister en zijn entourage een inleiding in de geschiedenis, de inhoud en de betekenis van het doek. Restauratrice Katrien Van Den Bosch – die samen met college Veerle Stinckens instaat voor de wetenschappelijke voorstudie – gaf toelichting bij de restauratieproblematiek van dit doek.

Maandag 10 februari is er opnieuw een grote samenkomst van alle betrokken partijen om te beraadslagen over nieuwe stappen die leiden naar een mogelijke restauratie en herlocatie van het Laatste Avondmaal.

Zondag 2 februari 2020

Op 2 februari vierden we het Hoogfeest van de Opdracht van de Heer (Maria Lichtmis). Zoals voorzien begon de dienst met de zegening van het Licht in de kapittelzaal. Daarna trokken we in processie door de pandgang en eindigden we in de kerk voor het verdere verloop van de eucharistie.

Zondag 2 februari 2020

In het begin van de voorbije week werk gestart met de gedeeltelijke afbraak van onze voormalige drukkerijgebouwen. De site wordt gereduceerd tot zijn oorspronkelijk historische omvang van 1927. Alle productieruimtes die daar later als een ‘schil’ werden rond gebouwd, worden dus nu ontmanteld.

Een aantal buitenmuren worden behouden om veiligheidsredenen. Er zal in de komende dagen dus ook nog wat opbouwend werk verricht worden. Ook de afwerking en het uitzicht zullen worden aangepakt. Een uithoek van de site wordt bovendien heringericht met nieuwe sanitaire voorzieningen die voor de abdijbezoeker toegankelijk zullen zijn.

Zondag 5 januari 2020

Epifanie – Driekoningen

“Komt laten wij aanbidden …”
Bij de kerststallen die her en der staan opgesteld in de abdij zijn de drie koningen of de drie wijzen op weg. Zij volgen de ster om bij de Heer aan te komen. Als je toelaat dat het Licht je gidst en je weg verlicht, dan kom je altijd bij Christus uit.

Dinsdag 24 december 2019 – Kerstnacht

In een afgeladen abdijkerk vierden wij de Geboorte van de Heer. Enkele beelden geven een impressie.

Eucharistische Aanbidding van 22.00 u tot 22.45 u, voorafgaand aan de Nachtmis:

Intredeprocessie met het Kindje Jezus:

Eucharistie:

Homilie van abt Jeroen:

Broeders en zusters in de Heer Jezus,
Het is in de dagen van koning Filip, koning der Belgen, dat de informateurs, verkenners en preformateurs het veld worden ingestuurd om in de kringen van de politiek van ons land te komen tot samenhangende beleidsopties en tot een nieuwe regering om zo het welzijn van het volk te dienen. Er waren al vele gesprekken met politieke tenoren met ver uiteenliggende visies en sterk gedane verkiezingsbeloftes.
God doet in de geschiedenis niet anders. Hij zendt zijn profeten en gezanten in het Eerste Verbond naar de mensen om richting te geven aan het leven van het uitverkoren Joodse volk. En God doet ook beloftes, geen verkiezingsbeloften, maar een heilsbelofte zoals de profeet Jesaja het ons deze nacht aanzegt: ‘een zoon uit Davids’ koningshuis, een vredevorst wordt gegeven’. God zelf zendt zijn eigen formateur in Jezus, de Christus. Hij gaat voor een coalitie tussen hemel en aarde, tussen God en alle mensen.
In de brief van Titus konden wij horen: “Hij heeft zichzelf voor ons gegeven om ons van alle ongerechtigheid te verlossen en ons te maken tot zijn eigen volk”. Maar ondanks alle aanzegging van heil zijn er dan en ook nu ‘exiteers’, die weggaan, die anderen meenemen in de vervreemding, naar een land en een leven zonder God. Elke coalities kent ook zijn oppositie, ook in de heilsgeschiedenis.
En God echter maakt zijn belofte waar, hij doet zijn woord gestand, Hij is trouw en betrouwbaar. Zo verhaalt Lucas ons kerstmis als een heilsgebeuren. Bij, Maria en Jozef, bij de herders en engelen en wijzen van verre, vindt het Jezus Kind goed onthaal.
Kerstmis is Gods’ grootste coalitie ooit voor alle mensen van alle tijden. God komt in het Kind Jezus onder ons wonen om ons naar elkaar toe te halen en in zijn liefde te wonen.
God neemt altijd initiatief voor een grote alliantie in Christus. Jezus Christus heeft, ondanks menselijke ontrouw en onbetrouwbaarheid, zijn geloofwaardigheid niet verloren, aan Hem zal het niet liggen, zijn credibiliteit is intact, ook voor ons en in onze dagen Kerstmis is niet wat het vaak is geworden, een soort Kerstival, een festival met de magie van lichtjes, een vluchtige sfeer, een roes die de droefheid van deze wereld en zorgen van de mensen camoufleert.
Kerstmis is geen betovering van het seizoen, geen fake news, maar goed nieuws, Evangelie.  Kerstmis is durven of …opnieuw durven ons leven met Christus innig en heilzaam te verbinden. Eén grote en duurzame en heilvolle coalitie die met de engelen zingt over Gods heerlijkheid ‘in den hoge’ en ijvert voor een duurzame vrede voor de mensen op aarde.
Amen.

Samenzijn met enkele kerkgangers:

Dinsdag 17 december 2019

Ons schilderij van het Laatste Avondmaal haalt het NBC News in de Verenigde Staten. Het eigenlijke onderwerp van de korte reportage is de vraag of een kopie van de Mona Lisa een authentieke da Vinci is. In de marge van de discussie komt ons laatste Avondmaal ook even in ‘the picture’ als een andere voorbeeld van een mogelijks authentieke da Vinci. De verbindende link tussen beide verhalen is de Amerikaanse Prof. Jean-Pierre Isbouts die als da Vinci-kenner van oordeel is dat zowel de tweede Mona Lisa als de figuur van de apostel Johannes op ons Laatste Avondmaal van de hand zijn van de Italiaanse grootmeester.

Zondag 15 december 2019

We vieren zondag ‘Gaudete’ (‘Verheug u’) en zijn daarmee halverwege de advent. We verheugen ons inderdaad om het ‘afkorten’ van de tijd van verwachtend uitzien en de naderende komst van de Heer.

We starten ook de Kerstnoveen en leggen alle ingestuurde gebedsintenties voor aan het Kind Jezus.

Dinsdag 26 november 2019

Deze morgen overleed in zijn slaap onze medebroeder Geert Marcel van de walle.

Het is volop lente in het landelijke dorpje Keiem, midden het polderlandschap van de Westhoek, als op 5 april 1933 Marcel wordt geboren als tweede zoon in het gezin van vader Leopold Van de walle en moeder Nathalie Snauwaert. Hij werd gedoopt in de Sint-Niklaaskerk aldaar op 8 april 1933. Hij groeide op samen met zijn 3 broers en 1 zus. Vaak ging hij van de boerderij de hele lange weg te voet naar de lagere school. Het H. Vormsel ontving Marcel in de Sint-Nicolaaskerk te Diksmuide op 11 juni 1945, na het einde van de Tweede Wereldoorlog. Vanaf 1945 tot 1950 volgde hij de klassieke humaniora aan het Sint-Aloysiuscollege te Diksmuide. Voor de poësis en de retorica diende hij naar het Sint-Lodewijkscollege te gaan in Brugge van 1950 tot 1952.

Datzelfde jaar trad hij binnen in de Sociëteit van de Missionarissen van Afrika en volgde de filosofie in het scholasticaat van de Witte Paters in Heverlee. Wegens een te zwakke gezondheid zou hij nooit als missionaris gezonden kunnen worden. Na onderscheiding en wijze raad besloot Marcel om in te treden in de abdij van Tongerlo. Hij werd ingekleed op 9 april 1956 door prelaat Joost Boel en ontving de kloosternaam Geert. Met enkele weken dispensatie deed hij professie op het feest van de zalige Hugo van Fosse op 10 februari 1958 en verbond zich in zelfgave aan de Kerk van Onze-Lieve-Vrouw van Tongerlo. Van missiebisschop Amandus Vanuytven ontving hij net voor de aanvang van het Tweede Vaticaans Concilie (1962-1965) als in een cascade de heilige wijdingen tot subdiaken op 12 februari, tot diaken op 30 april en tot priester op 31 augustus 1961.

Priesterwijding op 13 augustus 2019

Als jonge priester was confrater Geert korte tijd werkzaam als godsdienstleraar in Westerlo , als onderpastoor in Olen en medewerker bij de kapelwagenactie van Oostpriesterhulp. Vanaf 1963 was hij betrokken bij het Apostolaat voor Kerkelijk Leven in de abdij. Op 23 april 1969 werd hij onderpastoor benoemd in de Sint-Annaparochie te Tongerlo en woonde in de abdij in wat nog steeds de ‘kluis’ wordt genoemd. Op 3 oktober 1979 werd hij pastoor benoemd in Oosterwijk – Onze-Lieve-Vrouw-Bezoeking – met een nieuwe eigentijdse kerk, met een geanimeerde jongerenkerk, een grote moderne pastorie en later ook een nieuwe parochiezaal “Het Klokkenhof”.

Ook als pastoor in Oosterwijk bleef hij met aandacht en belangstelling de Sint-Norbertusgilde van Tongerlo volgen. Hij was 40 jaar hun trouwe proost. Pastoor Van de walle was geen ruitentikker in het kerkelijk veld. Wel was hij zeer begaan met de zieken van zijn parochie. Met zijn fiets laveerde hij door weer en wind tussen de ziekenhuizen van Herentals en Geel om zijn zieke en herstellende parochianen te bezoeken. Als pastoor bleef hij ook bedevaarten naar Lourdes begeleiden. Met hart en ziel, en met pastorale toewijding, begeleidde hij de vele bedevaarders, jong en oud, gezond en ziek, tot bij de Moeder van de Heer Jezus. Hij was 20 jaar kapelaan van de Orde van Sint-Stanislas. Al die tijd onderhield hij broederlijke en veelvuldige contacten met zijn abdijgemeenschap. Vierentwintig jaar lang was hij de parochieherder, die zich naar best vermogen heeft ingezet.

Ook als pastoor in Oosterwijk bleef hij met aandacht en belangstelling de Sint-Norbertusgilde van Tongerlo volgen. Hij was 40 jaar hun trouwe proost. Pastoor Van de walle was geen ruitentikker in het kerkelijk veld. Wel was hij zeer begaan met de zieken van zijn parochie. Met zijn fiets laveerde hij door weer en wind tussen de ziekenhuizen van Herentals en Geel om zijn zieke en herstellende parochianen te bezoeken. Als pastoor bleef hij ook bedevaarten naar Lourdes begeleiden. Met hart en ziel, en met pastorale toewijding, begeleidde hij de vele bedevaarders, jong en oud, gezond en ziek, tot bij de Moeder van de Heer Jezus. Hij was 20 jaar kapelaan van de Orde van Sint-Stanislas. Al die tijd onderhield hij broederlijke en veelvuldige contacten met zijn abdijgemeenschap. Vierentwintig jaar lang was hij de parochieherder, die zich naar best vermogen heeft ingezet.

Klokkenwijding in Oosterwijk
Viering met de bisschop in Oosterwijk
Parochiecentrum in Oosterwijk

Op 12 oktober 2003 nam hij afscheid van de parochie in Oosterwijk om in Tongerlo’s abdij het Werk van het Kind Jezus op te nemen. Confrater Geert was altijd bereid in te gaan op een vraag en zijn bijna mariaal ‘ja’ was volmondig, dienstbaar en van harte. Tot zijn laatste dag heeft confrater Geert dit werk met zorg gedaan en met veel aandacht voor de vele honderden mensen die van hem een bemoedigend woord mochten ontvangen en een verzekerd gebed. Aan de telefoon was hij een luisterend oor voor het verhaal van mensen. Na de zondagse hoogmis was confrater Geert present om meerdere mensen te begroeten en met belangstelling naar hen te luisteren. De laatste jaren liet de gezondheid het niet meer toe om zelf nog bedevaarten naar Lourdes te begeleiden; maar bescheiden en gewoon als confrater Geert was, werd hij zelf de dankbare bedevaarder in de rolstoel. Confrater Geert nam in de voorbije jaren ook zijn aandeel in de liturgie van de abdij, de summa die hij celebreerde was keurig voorbereid en in het koorgebed was hij altijd trouw aanwezig. Zolang het kon was hij op post voor de afwas. Reeds in de vroege morgen begon hij biddend wandelend in de pandgang met de rozenkrans voor de vele hem toevertrouwde intenties van de mensen. Ook het rinkelend geluid van zijn paternoster zullen we missen. Gevoelig als hij was ging hij soms gebukt onder spanningen en hij verdroeg vaak in stilte de lasten van de dag en van het leven. Hij waardeerde zeer elke broederlijke attentie.

Op het bureel van het Werk voor het Kind Jezus

In de vespers van zondagavond 24 november 2019 werd confrater Geert onwel, maar eens gezeten op een koorstoel volgde hij rustig het avondgebed. Niets leek erop te wijzen dat hij voor het laatst bij ons hier Gods lof zou zingen. Hij heeft ons verrast en ons stilletjes verlaten op dinsdagvoormiddag 26 november. Hij ontsliep in de Heer, fris gewassen en in habijt, op zijn bed naar psalm 127,2b : “Gods vrienden ontvangen het in hun slaap”. Zo brak voor confrater Geert de advent vroegtijdig aan, maar niet onvoorbereid mocht hij als trouwe dienaar ingaan in de vrede en de vreugde van zijn Heer.

Op 3 december 2019 vieren wij de uitvaartliturgie voor confrater Geert Van de walle in zijn abdijkerk van Tongerlo en dragen wij hem eerbiedig naar zijn laatste rustplaats op het abdijkerkhof in het vaste vertrouwen en het geloof van de verrijzenis en het eeuwig leven.

Zaterdag 13 november 2019

Op het feest van Alle heiligen van de orde hielden wij de uitvaart voor Mgr. Hermenegild Jozef Noyens, in het bijzijn van de familie en vele abten en medebroeders van de orde.

Zaterdag 9 november 2019

Vandaag hielden wij ons jaarlijks personeelsfeest voor actieve en gepensioneerde werknemers van de abdij. Dit jaar zetten wij in het bijzonder Walter in de bloemetjes. Muur- of vloertegels plaatsen, muren en plafonds schilderen, gaten dichten of juist open maken, kasseien vastleggen, cement- en plaasterwerken …. er was niets dat Walter niet met grote vakkundigheid en nauwgezet kon uitvoeren. Na bijna 29 jaar in dienst van de abdij ging hij dit voorjaar met verdiend pensioen.

Woensdag 6 november 2019

In de vroege ochtend van dinsdag 5 november overleed Mgr. Hermenegild Noyens. Moge hij ingaan in de vrede van de Heer.

In the early morning of Tuesday, the 5th of November, Mgr. Hermenegild Noyens passed away. May the Lord grant him eternal peace.

(Text in English below)

Op 2 november, Allerzielen 1932 werd er nieuw leven geboren in de familie Noyens – De Ceuster in Kasterlee. Diezelfde dag werd het eerste kind en eerste zoon gekerstend met de naam Jozef. Hij groeide op in Kasterlee samen met zijn broers en zussen. Na zijn lagere school in de gemeenteschool van Kasterlee begon Jos – wegens de oorlog – zijn humaniora aan het Sint-Aloysiuscollege te Geel op 15 september 1944. Op 9 november 1944 ontving hij het Vormsel in de Sint-Willibrorduskerk in Kasterlee. Hij was dan juist 12 jaar geworden.

Op 2 november, Allerzielen 1932 werd er nieuw leven geboren in de familie Noyens – De Ceuster in Kasterlee. Diezelfde dag werd het eerste kind en eerste zoon gekerstend met de naam Jozef. Hij groeide op in Kasterlee samen met zijn broers en zussen. Na zijn lagere school in de gemeenteschool van Kasterlee begon Jos – wegens de oorlog – zijn humaniora aan het Sint-Aloysiuscollege te Geel op 15 september 1944. Op 9 november 1944 ontving hij het Vormsel in de Sint-Willibrorduskerk in Kasterlee. Hij was dan juist 12 jaar geworden.

Vanaf het schooljaar 1945 volgde hij verder de Grieks-Latijnse humaniora in het Klein Seminarie van Hoogstraten. Als 17-jarige voltooide hij zijn rethorica als primus perpetuus. In Kasterlee was hij bezieler van de studentenbond ‘De Heide Ontwaakt’. Via zijn heeroom Hermenegild De Ceuster (° 27.09.1900 – 06.08.1972) was hij zeer goed bekend met de abdij van Tongerlo. Op 16 augustus 1950 vervoegde hij, rank van gestalte, de abdijgemeenschap en ontving het ordeshabijt, samen met 6 andere novicen, op 15 september 1950 uit de handen van prelaat Emiel Stalmans. Zijn kloosternaam Hermenegild was zeker geïnspireerd naar die van zijn heeroom en van zijn tante nonneke Hermenegilda De Ceuster, zuster van Berlaar.

In de handen van prelaat Emiel Stalmans legde hij zijn geloften af op 15 september 1952. Na zijn plechtige professie op 15 september 1955 werd hij onder het abbatiaat van de jonge prelaat Joost Boel, op 2 oktober in de noviciaatskapel door Mgr. Amandus Vanuytven subdiaken gewijd.

Diezelfde maand vertrok confrater Hermenegild naar Rome voor verdere theologische studies aan de Gregoriana. Op 17 maart 1956 werd hij door kardinaal Tisserant tot diaken gewijd in Rome. Hetzelfde jaar werd confrater Hermenegild priester gewijd, met drie maanden dispensatie voor zijn leeftijd, door missiebisschop Amandus Vanuytven te Tongerlo op het patroonsfeest van de abdijkerk Onze-Lieve-Vrouw-ten-hemel-opgenomen.

Eenmaal zijn licentie in theologie behaald in 1958, kreeg hij velerlei lesopdrachten voor norbertijnse fraters in opleiding zowel in Grimbergen als in Tongerlo. Ook was hij in de zestiger jaren betrokken bij vele retraites en misweken en talrijke predikaties voor Oostpriesterhulp over heel het Vlaamse land. In de zeventiger jaren was confrater Hermenegild de animator van de Jongerenkerk in Oosterwijk. Van 1967 tot 1979 behartigde hij de taak van supprior en broedermeester. Met enkele broeders van Tongerlo ging hij enkele keren de zusters Norbertinessen in Bonlieu (Fr.) ondersteunen met vele technische en bouwkundige beslommeringen. Tijdens het Generaal Kapittel van Wilten in 1968 was hij moderator. Na een korte tijd werkzaam te zijn geweest voor de religieuzen van het bisdom Antwerpen, werd hij op 22 december 1981 door de canonie van Tongerlo gekozen tot prelaat. De abtszegening ontving prelaat Noyens op 14 maart 1982 van monseigneur Paul Van den Berghe, bisschop van Antwerpen.

Twaalf jaar is hij als prelaat de medebroeders, zowel in de abdij als in de vele buitendiensten nabij geweest. Hij bezocht driemaal de confraters in Congo en tweemaal in Chili. Altijd was prelaat Noyens bewogen door ‘Spe gaudentes’, met de vreugde van de hoop. Tevens was hij vader-abt van de zusters Norbertinessen in Veerle. In ordesverband was hij definitor onder abt-generaal Marcel van de Ven.

Na zijn ambtsperiode als prelaat van Tongerlo werd abt Noyens de geliefde pastoor in Heultje in september 1995, maar slechts voor korte tijd want tijdens een Buitengewoon Generaal Kapittel te Rome werd abt Noyens op 17 juli 1996 verkozen tot abt-generaal van de Premonstratenzerorde. Met toewijding en liefde en naar best vermogen heeft hij deze taak vervuld. Het St.-Nobert College van de abdij van de Pere (USA) vereerde monseigneur op 17 mei 1998 met het Doctoraat Honoris Causa in het Burgerlijk Recht.

Omwille van gezondheid en de drukkende lasten van dit ambt heeft hij ontslag gevraagd en eervol bekomen op 29 augustus 2003. Vanuit ons ordeshuis in Rome kwam monseigneur terug wonen midden zijn medebroeders van Tongerlo afgewisseld met geregelde verblijven in de norbertijnenpriorij van Queenspark in Australië.

Monseigneur schreef zijn leven lang graag verzen, gedichten en liederen. ‘Mijn vrienden zijt gij, zegt de Heer’ is als een belijdenis van zijn geloof. Hij was begiftigd met een scherp verstand, een grote toegankelijkheid, minzaam en innemend. Met zijn talenkennis – hij was trouwens een eminent latinist – wist hij deuren te openen en harten te charmeren. Hij was ook een goede kok en vertoefde graag aan tafel met gezelschap.

Als een vriend des Heren en een vriend van de mensen, als een broeder en een vader voor zijn confraters en medezusters heeft monseigneur Hermenegild ons altijd ‘spe gaudentes’, in de vreugde die de hoop ons geeft, vergezeld.

Na zijn terugkomst uit Australië in juli 2018 en sinds het zomers Generaal Kapittel in Rolduc ging het emeritus abt-generaal Noyens beduidend minder goed. Meer zorg drong zich op en na een ziekenhuisopname, nam hij op 14 november 2018 grootmoedig zijn intrek bij andere confraters van Tongerlo in het Gemeenschapshuis Sint-Camillus van de Gasthuiszusters van Antwerpen. Zijn krachten kwijnden in de voorbije maanden zienderogen weg.

In aanwezigheid van zijn confraters ontving hij in overgave het sacrament van de ziekenzalving op zijn 87ste verjaardag, Allerzielen 2019. Hij ontsliep in de vrede des Heren in het vroege morgen van 5 november 2019.

In zijn geliefde abdij van Tongerlo vierden wij voor monseigneur H. J. Noyens de uitvaartliturgie op 13 november, het feest van alle heiligen van onze orde en alle heiligen reguliere kanunniken en kanunnikessen en droegen wij hem eerbiedig ten grave op het abdijkerkhof in de blijde hoop op de verrijzenis in Christus.

On November 2nd, All Souls’ day 1932, new life was born in the family Noyens – De Ceuster in Kasterlee. On the same day, he was christened as the first child and first son of the family by the name of Joseph. He grew up in Kasterlee together with his brothers and sisters. After his primary school in the municipal school of Kasterlee, Joseph started – because of the war – his humanities at the Sint-Aloysius College in Geel on September 15th 1944. On November 9th 1944 he received the Sacrament of Confirmation in the church of Saint Willibrord at Kasterlee. By then he was 12 years of age.

From the school year 1945 he followed the Greek-Latin humanities at the Minor Seminary of Hoogstraten. At the age of 17 he completed his rethorica as primus perpetuus. In Kasterlee he was the driving force behind the student association “De Heide Ontwaakt” (The Heather Awakes). Through his uncle Hermenegild De Ceuster (° 27.09.1900 – 06.08.1972) he was very well acquainted with the abbey of Tongerlo. On August 16th, 1950 he, slim of build, joined the abbey community, and on 15th September 1950 he received, along with 6 other novices, the habit of the Order, from the hands of Prelate Emiel Stalmans. His religious name Hermenegild was certainly inspired by that of his uncle and his aunt Hermenegilda De Ceuster, religious sister of Berlaar.

In the hands of Prelate Emiel Stalmans he took his vows on September 15th, 1952. After his solemn profession on September 15th, 1955, he was -under the abbacy of the young prelate Joost Boel, ordained subdeacon in the noviciate chapel by Mgr. Amandus Vanuitven.

That same month Brother Hermenegild left for Rome for further theological studies at the Gregoriana. On March 17, 1956, Cardinal Tisserant ordained him a deacon in Rome. In the same year Brother Hermenegild was ordained a priest, with three months of dispensation for his age, by mission bishop Amandus Vanuytven in Tongerlo at the patron feast of the abbey church Our Lady assumed into Heaven.

Once he obtained his licenciate in theology in 1958, he received a variety of teaching assignments for Norbertine brothers in training in both Grimbergen and Tongerlo. In the sixties he was also involved in many retreats and mass weeks and numerous sermons for Iron Curtain Church Relief throughout the Flemish country. In the seventies, brother Hermenegild was the animator of the Jongerenkerk in Oosterwijk. From 1967 to 1979 he served as supprior and brother master. Together with several brothers from Tongerlo, he went to support the Norbertine sisters in Bonlieu (Fr.) with their many technical and architectural concerns. During the General Chapter of Wilten in 1968 he was a moderator. After working for a short time for the religious of the diocese of Antwerp, he was elected prelate by the canonry of Tongerlo on December 22nd, 1981. Prelate Noyens received the abbatial blessing on March 14th , 1982 from Mgr. Paul Van den Berghe, bishop of Antwerp.

For twelve years he was a prelate to his fellow brothers, both in the abbey and those living outside the abbey. He visited the confreres in Congo three times and in Chile twice. Prelate Noyens was always moved by “Spe gaudentes”, with the joy of hope. He was also father abbot of the Norbertine sisters in Veerle. In the Order he was a definitor under Abbot General Marcel van de Ven.
After his term of office as prelate of Tongerlo, abbot Noyens became the beloved pastor in Heultje in September 1995, but not for long for during an Extraordinary General Chapter in Rome, abbot Noyens was elected abbot-general of the Premonstratensian Order on 17th July 1996. He has fulfilled this task with dedication and love and to the best of his abilities. The St.-Nobert College of the Pere Abbey (USA) honoured Monsignor on May 17th, 1998 with the Doctorate Honoris Causa in Civil Law.

Because of his health and the burdens of His office, he asked for resignation and obtained it honourably on August 29th , 2003. From the Generalate in Rome, Monsignor returned to live among his confreres of Tongerlo alternated with regular visits to the Norbertine priests of Queenspark in Australia.
Throughout his life, Monsignor has loved to write verses, poems and songs. “Mijn vrienden zijt gij, zegt de Heer” (You are my friends, says the Lord) is as a confession of his faith. He was gifted with a sharp mind, great accessibility, affable and engaging. With his language skills – by the way, he was an eminent Latinist – he was able to open doors and charm hearts. He was also a good cook and enjoyed spending time with company.

After his return from Australia in July 2018 and since the summer of the General Chapter in Rolduc, the health of emeritus Abbot General Noyens weakened considerably. Even more concern arose following an hospitalization, and on 14th November 2018, he magnanimously moved into the Saint-Camillus Community House of the Hospital sisters in Antwerp with the other Tongerlo confreres. In the past months his strength visibly pined away.

In the presence of his confreres and in total submission he received the sacrament of the Anointing of the Sick on his 87th birthday, All Soul’s day 2019. He passed away in the peace of the Lord in the early morning of November 5th, 2019.

In his beloved abbey we will celebrate the funeral liturgy on November 13th, the feast of all Saints of our Order and of all holy canons and canonesses regular and we respectfully carry him to his grave in the abbey’s cemetery in the joyful hope for the resurrection in Christ.

Woensdag 23 oktober 2019

Dit jaar is het 500 jaar geleden dat Leonardo da Vinci overleed. Een herdenkingsjaar dat internationaal veel aandacht kreeg en tal van initiatieven deed ontstaan. Omdat de abdij al vele eeuwen de replica van het Laatste Avondmaal binnen haar muren bewaart kon ook dit doek rekenen op veel belangstelling. Rechtstreeks of onrechtstreeks werd de abdij dan ook betrokken in de mediatieke en culturele initiatieven die rond Leonardo da Vinci op touw werden gezet. Eugeen Van Kerckhoven maakte hiervan een overzicht dat we graag met u willen delen.

1. Tongerlo’s doek in Teylers

Het bekende Teylers Museum in Haarlem in Nederland, organiseerde van 5 oktober 2018 tot 6 januari 2019 een éénmalige tentoonstelling over Leonardo da Vinci. Het werd het eerste grote overzicht ooit van originele kunstwerken van Da Vinci in de Lage Landen. Uit wereldberoemde collecties werden 33 originele tekeningen van Leonardo en tientallen werken van tijdgenoten aangevoerd. Een foto op ware grootte van het Laatste Avondmaal van Tongerlo en een afbeelding van de gerestaureerde muurschildering in Milaan, maakten een onderlinge vergelijking mogelijk, ook met sommige originele voorbereidende schetsen van Da Vinci. De tentoonstelling kende met 102.000 bezoekers gedurende drie maanden een overweldigend succes. De facsimile van het Laatste Avondmaal van Tongerlo die in Haarlem werd gebruikt, hangt nu in de kerk van de abdij. Hieronder: een afbeelding van het indrukwekkende doek van Tongerlo tijdens de tentoonstelling in Haarlem.

2. Tongerlo’s doek op wereldtour

Van 6 februari tot 12 mei 2019 was de interactieve expositie ‘Leonardo da Vinci, the inventions of a genius’ te gast in het ‘Musée de la vie walonne’ in Luik. Deze tentoonstelling werd al in 2017 in Brugge gecreëerd door de Belgen Jean-Christophe Hubert en Vincent Damseaux. De tentoonstelling reis(de)t verder de wereld rond: Istanbul, Antalya, Lyon, Barcelona, Moskou, Kiev, Dubai… Er zijn 120 maquettes en 200 kopieën van documenten en schetsen te bewonderen. Het is de grootste reizende collectie ooit met voorwerpen die Leonardo bedacht. Ook voor deze rondtrekkende tentoonstelling gebruikten de ontwerpers een afdruk met de reële afmetingen van het Laatste Avondmaal van Tongerlo.

Hieronder een foto van Tongerlo’s doek in Luik. Dr. Laure Fagnard (Univ. Liège) verstrekt uitleg bij de replica van Tongerlo, samen met J.C. Hubert, artistiek directeur en ontwerper van de expositie (foto RTBF: VivaCité). Laure Fagnard doet sinds 1999  grondig historisch onderzoek o.a. naar replica’s van het Laatste Avondmaal zoals dit van Tongerlo. Zij publiceerde veel over Leonardo, zijn werk en zijn bijzondere relatie met de Franse koningen.

3. Avondlezing in de Vesperzaal

Op 12 februari 2019 gaf Nederlander Leo Knossen, in een overvolle Vesperzaal van de abdij een avondlezing: ‘Leonardo, genie en mens’.

4. Tongerlo’s doek in nieuw boek

Op 16 april 2019 werd het prachtige boek: ‘Het Laatste Avondmaal naar Leonardo Da Vinci, een wonderlijke geschiedenis’ van Piet Boncquet en Greet Verschatse voorgesteld in het Da Vinci museum in Tongerlo.

5. Tongerlo’s doek in restauratie?

Op 10 september 1986 verscheen in het Belgisch Staatsblad de erkenning door de Vlaamse Gemeenschap van het Laatste Avondmaal van Tongerlo als ‘topstuk’. Het schilderij staat dus op de lijst van de zeldzame en onmisbare cultuurgoederen van Vlaanderen. Tussen 1958 en 1966 werd het schilderij al grondig gerestaureerd door het Koninklijk Instituut voor het Kunstpatrimonium (KIK). Sindsdien prijkt het op de Belgische topstukkenlijst. Het schilderij is toe aan een nieuwe restauratie.

Op vraag van prelaat Jeroen De Cuyper en het architectenbureau Bressers b.v.b.a. uit Gent stelde Artecura uit Herentals op 8 november 2018 een offerte op voor het materiaal-technisch vooronderzoek van een eventuele restauratie van het Laatste Avondmaal van Tongerlo. Tijdens een vergadering van het departement Cultuur, Jeugd & Media op 7 februari 2019 werd duidelijk dat reeds veel onderzoek werd uitgevoerd door het KIK (Koninklijk instituut voor het Kunstpatrimonium). De restauratoren dienden alle bestaande dossiers grondig door te nemen. Op 18 juni 2019 besprak een ad hoc werkgroep de bevindingen. De werkgroep bestaat uit: de prelaat van de abdij, twee medewerkers van het Agentschap Cultureel Erfgoed, de restauratoren van Artecura, een afgevaardigde van het departement Cultuur, Jeugd & Media, een afvaardiging van het KIK en van het Vlaams Steunpunt voor Cultureel Erfgoed (FARO vzw), Bressers architecten en een professor van de Universiteit van Amsterdam. Het archiefonderzoek van Artecura en de uitgevoerde metingen inzake de klimatologische omstandigheden en de lichtproeven werden besproken. Zowel de huidige bewaarplaats, het museum, als de kerk, de eventuele toekomstige nieuwe bewaarplaats, kwamen aan bod. De geplande behandeling door Artecura en de mogelijke plaatsing van het schilderij in de kerk stonden eveneens op de agenda.

Op 17 juli 2019 formuleerde de Topstukkenraad haar advies omtrent de volgende geplande fase in de behandeling van het schilderij. Er werd toelating gegeven voor een aantal fysische ingrepen die restaurateurs Katrien Van Den Bosch (Artecura Herentals, foto GvA) en Veerle Stinckens vanaf begin september in het museum uitvoerden. Een rolsteiger liet toe om het onderzoek gedetailleerd uit te voeren. Het museum bleef toegankelijk. Al op 1 februari 2011 bracht het K.I.K. een plaatsbezoek en werd gestart met een conditierapport over de materiaal- en restauratiegeschiedenis. Artecura maakte nu een nieuw en uitgebreid conditierapport op dat de schadebeelden van het KIK van 2014-2015 aanvult. Daarna werden allerlei tests uitgevoerd: reinigingen die eventuele overschilderingen in kaart moeten brengen, fixatie- , invul- , retoucheer- en vernisafnametesten. Op 7 oktober werden de resultaten van het onderzoek en de testen besproken.

6. Tongerlo’s doek in onderzoek

Op 2 mei 2019, exact 500 jaar na het overlijden van Da Vinci, kwam het onderzoek van IMEC vzw (Interuniversitair Micro-electronica Centrum, Leuven) met hyperspectrale beeldvormingstechnieken in de pers. Verschillende artikels en TV-reportages waren het gevolg. IMEC heeft ook een kantoor in Berkeley Californië. Professor Jean-Pierre Isbouts van de Fielding Graduate University, Santa Barbara, California, hier op de foto met sjaal, en Wouter Charle van IMEC gaven toelichting bij het onderzoek tijdens een persconferentie in het Da Vinci museum in de abdij. Dr. Isbouts wil o.m. de hypothese verder toetsen of het Laatste Avondmaal van Tongerlo mede door Leonardo Da Vinci werd geschilderd. De documentaire van IMEC (2019), ‘Hangt er een echte Leonardo Da Vinci in Tongerlo?’, is toegankelijk via Youtube. Een eerste wetenschappelijk artikel over dit onderzoek zou eind 2019 verschijnen in het internationale tijdschrift Conservation Science (IJCS). In het artikel worden data van de IMEC-scans verwerkt.

Om het schilderij optimaal te doorgronden vond bijkomend onderzoek plaats. Op 16 en 17 september 2019 gebeurde, na een vooronderzoek in het museum door David Lainé op 16 augustus, een infrarood reflectographie scanning (IRR).

David Lainé van IPARC (International Platform for Art Research and Conservation) uit Kampenhout nam op vraag van Dr. Isbouts infrarood opnames van sommige details van Het Laatste Avondmaal o.a. met apparatuur die opnames maakt bij minus 40° Celsius. Ook professor Vadim Parfenov, van de Electrotechnical University van Sint-Petersburg en de gerenommeerde professor John Asmus van de University of California in San Diego (Center for Advanced Nanoscience) werden betrokken. Zij ontwikkelden nieuwe technieken om de authenticiteit van de werken van Rembrandt en Da Vinci te verifiëren via onderzoek naar zogenaamde ‘digitale vingerafdrukken’ van oude meesters. Over het doek in Tongerlo maken zij vooral een analyse van de aangezichten van Johannes, Jezus en Jacobus de Meerdere.

Hieronder prof. Vadim Parfenov (l), David Lainé (m) en conservator Ivo Cleiren (r) in het Da Vinci museum op 16 september 2019. Professor Asmus was verhinderd. Bovendien kunnen deze hoogtechnologische onderzoeken een restauratie ondersteunen. De restaurateurs kregen al inzage in de eerste bevindingen van professor Isbouts.

7. Tongerlo’s doek en toerisme Westerlo

De gemeente Westerlo organiseerde voor inwoners van Westerlo een Da Vinci wandeling op 2 juli 2019. Op die dag waren er een vijfhonderdtal deelnemers. Inwoners van Westerlo konden deze zomer, in juli en augustus, ook op eigen initiatief het Da Vinci museum gratis bezoeken. Van 3 juli tot 30 september kwamen druppelsgewijs ruim tweehonderd Westelse inwoners het beroemde doek bekijken. Het gemeentebestuur betaalde. Het aantal personen dat in 2019 individueel of in groep een bezoek bracht aan het Da Vinci museum van Tongerlo verdrievoudigde nagenoeg in vergelijking met voorgaande jaren. Ook het aantal internationale bezoekers ligt beduidend hoger en bedroeg ongeveer 9% van alle bezoekers. Internationale bezoekers komen vaak uit Nederland maar verder uit de meeste andere Europese landen. Er waren ook heel wat geïnteresseerden uit Noord Amerika.

Daarenboven hield Toerisme Westerlo, onder massale belangstelling, op 1 september een ‘Da Vinci’s kunst- en boekenmarkt’. De kunstacademie van Westerlo maakte naar aanleiding hiervan een eigen versie van het Laatste Avondmaal. De cultuurraad van Westerlo creëerde ter plekke een ‘levend tableau’ met gelegenheidsfiguranten.

8. Tongerlo’s doek in Amerikaanse TV-special en boek

De verkoop van het boek van de Dr. J.P. Isbouts en Dr. C.H.Brown, ‘Young Leonardo’ (2015, 2017) draagt een steuntje bij aan restauratiekosten. Ook in dit boek komt het schilderij van Tongerlo uitvoerig ter sprake. De TV special: ‘In search of Leonardo’s Last Supper’ (Pantheon Studios Inc. 2017) werd ruim verspreid en is nog steeds op het internet te vinden. Deze documentaire werd gebaseerd op het vermelde boek en het daarmee gepaard gaande onderzoek. De abdij en het Laatste Avondmaal van Tongerlo komen hierin uitgebreid aan bod. De Engelstalige belangstelling voor het museum in Tongerlo wordt mede verklaard door de TV special en het boek.

9. Da Vinci’s tonen in Tongerlo

Zaterdag 21 september 2019 was een hoogdag voor de abdij van Tongerlo. De zevende editie van ‘Musica divina’ stond dit jaar helemaal in het teken van de vijfhonderd jaar geleden overleden ‘uomo universalis’, Leonardo da Vinci. Het festival van Vlaanderen eerde de erfenis van Da Vinci in negen steden en gemeenten in de Kempen met zeventien intitiatieven, vooral concerten.

In het Da Vinci museum, onder het Laatste Avondmaal van Tongerlo, bracht pianist Slawomir Zubrycki twee namiddagconcerten op de ‘viola organista’, een vioolorgel. Dit instrument ontwierp Da Vinci zelf. Vooraf gaf Ivo Cleiren, conservator van het museum, telkens een toelichting bij het schilderij. De Poolse muzikant speelde muziek uit de tijd van Da Vinci, uit de tweede helft van de 15° en de eerste helft van de 16° eeuw: Henricus Isaac, Josquin des Prez, Jacob Olbrecht, Adriaan Willaert, Pierre Attaingnant èn Kazimierz Pyzik. Deze laatste, een moderne componist, vervolledigde de compositie die te zien is op het schilderij ‘portret van een musicus’ dat deels wordt toegeschreven aan Leonardo. De viola organista is een uniek instrument waaraan Zubrycki vier jaar nagenoeg elke dag vijf uur werkte om dit bijzondere instrument met zijn aparte klank te bouwen.

Diezelfde avond was er het uitstekende optreden van het koor ‘Currende’ o.l.v. Erik Van Nevel. Er werd renaissancemuziek gezongen van o.a. Josquin Desprez maar ook koorwerk van de dirigent zelf.

Na het concert werd de kortfilm ‘The last Supper: the Living Tableau’ geprojecteerd op de buitengevel van de abdijkerk. Het werd de wereldpremière van een levende enscenering van het tafereel van het Laatste Avondmaal in extreme slow motion. ‘The Academy of Film and the Arts’ vzw (AFA, Sint Amands) produceerde deze kortfilm van 9 minuten onder de directie van de Amerikaanse regisseur Armondo Linus Acosta voor de museumpremière over Da Vinci in het ‘Palazzo Reale’ in Milaan. Tijdens de tentoonstelling in Milaan (7 oktober tot 17 november 2019) werd, n.a.v. het 500-jarig overlijden van Da Vinci, o.a. het beroemde en monumentale (6,5 x 9 meter) wandtapijt naar het Laatste Avondmaal van Da Vinci tentoongesteld. Het pas gerestaureerde tapijt in zachte zijde met zilver- en gouddraad doorweven komt uit de museumcollectie van het Vaticaan. Het werd in Vlaanderen gemaakt, vermoedelijk rond 1514 n.a.v. het huwelijk van de latere Franse Koning Frans I. Deze schonk het in 1533 aan de paus. Het ‘Levend Doek’ werd echter eerst in Tongerlo vertoond!

Zondag 13 oktober 2019

Vandaag wordt in Rome de zalige kardinaal John Henri Newman heilig verklaard. In ons archief bezitten wij nog een merkwaardig aandenken aan deze bijzondere man: een briefje dat hij geschreven aan een Tongerlose medebroeder in Engeland. Daarin bedankt hij voor het ontvangen van een levensbeschrijving van de H. Norbertus.

Zaterdag 5 oktober 2019

Voor de Gemeenschap Zaden van het Woord was het een feestelijke dag, waar de abdijgemeenschap zich graag bij aansloot. Na een retraite van een week, met alle leden van de gemeenschap die in Europa verblijven, maakten verschillende leden een nieuwe stap in hun ingroei in het leven en de missie van de gemeenschap. De stichters Georges en Marie-Josette Bonneval en algemeen vormingsverantwoordelijke zr. Maria Sarah hadden voor die gelegenheid ook de overtocht gemaakt vanuit Brazilië. Ook mgr. António Moiteiro, bisschop van Aveiro in Portugal, was aanwezig. In zijn bisdom is ook een gemeenschap Zaden van het Woord aanwezig.

De eucharistie werd voorgegaan door abt Jeroen, in aanwezigheid van mgr. Johan Bonny, mgr. Patrick Hoogmartens en mgr. António Moiteiro. Niara sprak haar eerste engagement uit voor het leven in de gemeenschap. Karoline en Bianka maakten een begin met de vormingsweg voor het Godgewijde leven. Zr. Inês deed haar tijdelijke professie en zr. Ana Maria legde haar eeuwige geloften af. Tenslotte was er de inkleding van Lino uit Kameroen (nu broeder Norberto), Nayane uit Tongeren (nu zuster Rachel), Ana Carolina uit Portugal (nu zuster Maria Goretti) en Maria Inês uit Tongerlo (nu zuster Maria Inês).

Tijdens de viering sprak abt Jeroen de volgende homilie uit, simultaan vertaald in het Portugees:

Vaders in het geloof,
Broeders en zusters in Christus,
Zusters en broeders in het Godgewijde leven.

In deze bijzondere missiemaand van dit jaar mogen wij ons met velen verblijden op deze dag waarop jonge christenen zich laten roepen en vormen en openen in het Godgewijde leven, voor het wezenlijk charisma van de Kerk en het Evangelie: communio en zending en missie. Midden een klimaat van de-missioneren ontluikt een edelmoedig charisma van missioneren en getuigenis. Het is gesteund door een gebed van Jezus zelf in het Evangelie van vandaag. “Ik prijs U Vader”.

God toont zich in het leven van Jezus. Door de Zoon kennen wij de Vader en dat is de vreugde van het Evangelie voor mensen die als kinderen zijn: open en eenvoudig; en het blijft verborgen voor wie menen als ‘wijs en verstandig’ te zijn en zich vermeien in wat de wereld biedt. Jezus begroet U allen, broeders en zusters met een zaligspreking “Gelukkig de ogen die zien wat gij ziet en de oren die horen wat gij hoort”.

De missie van het Evangelie is geen solobaan en nog minder een carrière, maar een duobaan. Minstens met twee ga je op missie als dienstwerk in de Kerk.
Het godgewijde leven is onlosmakelijk verbonden met de communio, een favoriete plek voor het werken en de vruchten van de H. Geest. Jezus heeft zich leerlingen gekozen om met Hem samen te zijn en om vanuit  Hem te worden gezonden om Gods Koninkrijk te verhaasten.  

De Evangelische raden van maagdelijkheid, gehoorzaamheid en armoede zijn wezenlijke ingrediënten voor een goed samenleven als broeders en zusters op weg naar God. Maar de delicaatste spijzen in de keuken zijn vaak het meest onderhevig aan bederf,. Zo is het ook met het beste van de Evangelische raden. 

Gehoorzaamheid is karakteristiek voor een Godgewijd mens. Is het trouwens niet het eerste voorschrift boven alle Gods geboden uit: “luister”? Het is beschikbaarheid en loyauteit aan Gods woord en de zending door de gemeenschap.
Arm leren leven helpt ons tevreden mensen zijn, tevreden met wie wij zelf zijn en maar zijn. Het helpt om een goede plaats toe te bedelen aan de medezusters en -broeders die in Gods Woord de rijkdom van ons leven zoeken.
In maagdelijkheid houden religieuzen zich beschikbaar met heel hun wezen,  hun affect en intimiteit … om zich op bijzondere wijze aan Christus te  hechten en het koninkrijk in waakzaamheid te verhaasten.

Gehoorzaam, arm en maagdelijk moeten wij elk moment van ons Godgewijd leven méér worden … drie Evangelische idealen die niet vrij zijn van spanning, mede door de verzuring van het geloof, de hoop en de liefde.

Laten wij ons bekleden met Christus en zijn Woord spreken tot lof van de Vader en tot zegen voor de mensen. En stellen wij niets of niemand boven de liefde van Christus. Laten wij ons antwoord geven en opnieuw geven in vrijheid en uit liefde.  Amen.

Na de plechtige liturgie was er een receptie in de schaapskooi waar men elkaar kon ontmoeten. Aansluitend was er een lekker middagmaal in de abdijrefter. De feestelijke dag werd afgesloten met Eucharistische Aanbidding.

Zaterdag 21 september 2019

Vandaag was het drukke kunstendag in onze abdij die helemaal in het licht stond van Leonardo da Vinci. Het Festival van Vlaanderen – Musica Divina bood een dagprogramma aan dat begon met een concert in het da Vincimuseum op het enige werkende exemplaar van de viola organista, ontworpen door Leonardo da Vinci.  Het is de combinatie van een toets- en een strijkinstrument dat in theorie een volledige batterij viola da gamba’s kan vervangen. Het instrument werd opnieuw geconstrueerd door Slawomir Zubrycki en hij bracht het exclusief tot klinken hier in Tongerlo. Hij speelde onder andere de compositie die te zien is op het schilderij `Portret van een musicus´ dat aan Da Vinci toegeschreven wordt.

‘s Avonds vond het concert plaats in de abdijkerk door Currende o.l.v. Erik Van Nevel. Zij brachten muziek van tijdgenoten van Leonardo da Vinci. De krachtige Missa Ave Maris Stella van Josquin Des Prez diende als uitgangspunt van het gebrachte Mariale repertorium.

De dag werd afgerond met de première van de kortfilm Het Laatste Avondmaal – The Living Tableau, een minutieus nauwkeurige filmische herschepping van één van de meest sacrale momenten uit de geschiedenis. De intimiteit, transcendentie en tijdloze alwetendheid van de Eucharistie werd verfilmd door de gedreven filmmaker Armondo Linus Acosta, die voor deze première persoonlijk aanwezig was. Meer info: www.thelivingtableau.com

Woensdag 18 september 2019

Aan de zuidkant van de abdij verscheen vandaag opnieuw een graafmachine om, onder begeleiding van enkele archeologen, de grond zorgvuldig om te woelen op zoek naar mogelijk archeologische bouwresten. Oude kaarten geven aan dat op deze plek, waar de watervest zal worden doorgetrokken, vroeger een kleine schooltje stond en ook het oude kerkhof van de vroegere parochiekerk gelegen was. Hiervan werden geen restanten gevonden (school en kerkhof lagen allicht nog iets zuidelijker) maar wel kon het historisch traject van de oorspronkelijke watervest aangeduid worden.

Maandag 16 september 2019

Het was weer een bijzondere dag voor het schilderij van het Laatste Avondmaal. Wij kregen – op verzoek van prof. J. P. Isbouts – het belangrijke bezoek van professor Vadim Parfenov uit St. Petersburg. Gedurende een aantal uren bestudeerde hij het doek en maakte er ook enkele bijzondere foto’s van.

Daarnaast was er ook een werkbezoek van David Lainé van de firma IPARC (International Platform for Art Research & Conservation). Samen met zijn assistent maakte hij een infrarood reflectogram om de ondertekening en de eerste  aanzet van de kunstenaar op het doek op het spoor te komen.

prof. Vadim Parfenov, David Lainé en pater Ivo

Zondag 15 september 2019

Wie graag de werkzaamheden aan het orgel volgt kan hieronder een reeks korte video’s bekijken van de membraanlatten.

De oude membraanmaten worden op de lat geschreven zodat men straks weet welke maat nieuwe membranen er terug op moet. De oude membranen worden vervolgens verwijderd.
De lat zit onder het stof en wordt eerst gekuist.
De overgebleven restanten van de oude membranen worden met een bijtel verwijderd. Ook de randen van de openingen worden met een mes bewerkt om oude resten houtlijm die de wind mogelijks belemmeren te verwijderen. Tenslotte wordt de lat uitgeklopt.
De nieuwe lijm wordt aangebracht en gelijkmatig verdeeld.
De nieuwe membraan wordt bij wijze van test een maal open geblazen en vervolgens op de opening van de lat gelijmd.
Wanneer alle membranen vervangen zijn wordt getest of ze allemaal omhoog komen als er een windstroom doorheen de lat loopt. De membraanlat kan nu teruggeplaatst worden in het orgel.

Maandag 9 september 2019

De firma Verscheuren Orgelbouw startte, in samenwerking met onze organist Laurens Gardeniers, de onderhoudswerken aan ons orgel. Het geheel aan orgelpijpen van het bovenwerk wordt gedemonteerd en voor reiniging, nazicht en herstel gedeeltelijk weggevoerd naar het atelier. Beschadigingen, deuken, verzakkingen worden vakkundig aangepakt.

Door de verwijdering van het pijpwerk worden verschillende onderdelen toegankelijk voor schoonmaak, onderhoud en herstel. In de zwelkast, de luchtvoorziening en de windladen kunnen dan mankementen hersteld worden, fitten gedicht worden, membranen vervangen worden. De aanwezigheid van houtworm wordt bestreden.
De tractuur van het orgel is elektromagnetisch. Storingen in het systeem zullen verholpen worden.

Na herstel en revisie zullen de diverse onderdelen weer in het orgel gemonteerd worden. Deze onderdelen worden vervolgens afgeregeld en de functies van de registers en toetsen worden gecontroleerd. Tenslotte wordt het pijpwerk teruggeplaatst.
Na al dit werk en vakmanschap kan het orgel weer in zijn volle glorie schitteren.

Dit onderhoudsdossier wordt gesubsidieerd door Erfgoed van de Vlaamse Overheid.

Donderdag 15 augustus 2019

Op het hoogfeest van Onze-Lieve-Vrouw Tenhemelopneming trakteerden we na de plechtige eucharistieviering onze talrijke aanwezige kerkgangers op een glaasje Tongerlo. De aangename sfeer van dit samenzijn werd mee opgebouwd door de verenigde fanfares van Tongerlo en Olen. Ondanks het aangekondigde slechte weer bleef het droog en kwam de zon er zelfs even door.

Zondag 4 augustus 2019

Al meerdere jaren nestelen op onze toren een koppel slechtvalken. Helaas vernamen wij het nieuws dat het wijfje het leven liet door in Geel tegen een windmolen te vliegen. Letterlijk een slag van de molen dus.  Het duurde maar enkele dagen of haar plaats was reeds ingenomen. Maar het klikt niet goed tussen de nieuwe mama en de dochter die dit jaar geboren werd. Stiefmama en stiefdochter gaan geregeld luidkeels met elkaar in de clinch. Hier gaat nog bloed vloeien ….

Maar er zijn nog andere roofvogels die in en rond de abdij een nestje bouwen. Onze lokale vogelspotter Jan Nuyts kon een wespendief spotten in onze tuin en reeds twee jaar huist een koppel buizerds in ons bos aan de noordkant van de abdij. Zij houden daar nest en dit jaar zagen een aantal jongen het levenslicht. Onze tuin was een rustige plaats voor de uitgevlogen jongen om door de ouders bij gevoed te worden. Je kon ze ook regelmatig zien uitrusten op de muren rond de abdij of sierlijk zien overvliegen.

Hieronder enkele foto’s. De laatste twee zijn van de wespendief en van een blauwe reiger ( die hier talrijk aanwezig zijn).

 

    

     

      

Dinsdag 31 juli 2019

Fr. Benedict en prior Kris trokken naar de abdij van Westmalle voor de jaarlijkse cantorendag. Samen zingen en uitwisselen is op zo’n dag de boodschap. En ontmoeten uiteraard ook, tussen benedictijnen en benedictinessen, trappisten en trappistinnen, norbertijnen en clarissen, en zovele andere zusters en broeders uit Vlaanderen en Nederland. Samen hebben ze dit gemeenschappelijk: dat ze zich voor hun gebedsdiensten geheel of gedeeltelijk op het Abdijboek baseren.

                                 

Dinsdag 16 juli 2019

Reeds eerder hebben we in deze kroniek bericht dat de bevoegde minister het laatste Landinrichtingsplan voor het de Merodegebied had goedgekeurd en hoe binnen dit plan ook werkzaamheden om en rond de abdij voorzien zijn (zie bericht van 17 april).

Sindsdien werd door de Vlaamse Landmaatschappij hard gewerkt aan de concrete uitwerking van de plannen en hopelijk kunnen de werken in het najaar van 2020 van start gaan. In voorbereiding van de werken diende nog archeologisch onderzoek te gebeuren op de plaats waar de ‘missing link’ in de watervesten rond de abdij zou worden weggewerkt. Deze voormiddag kregen we dan ook het bezoek van enkele archeologen die enkele diepe putten uitgroeven op zoek naar enkele mogelijk archeologische vondsten. Immers, vele eeuwen stonden hier vlakbij de oorspronkelijke parochiekerk van Tongerlo, het kerkhof en een schooltje. Ook vermoed men dat bij het dempen van de oorspronkelijke vest puin gebruikt werd uit andere locaties van de abdij. De opgravingen hebben echter niets opgeleverd. Met een gerust gemoed zal dus volgend jaar de vest weer kunnen worden opengelegd.

 

                                          

Zaterdag 8 juni 2019

Nu onze bewaarbibliotheek verhuisd is naar het erfgoedhuis worden de ijzeren rekken uit de oude bibliotheek vakkundig verwijderd. (Let niet op het stof op de schappen).

        

       

 

Vrijdag 7 juni 2019

Een twintigtal bijenkasten kregen een stekje binnen de muren van de abdij om honing te verzamelen van onze talrijke lindenbomen die nu in bloei komen te staan. Het resultaat van de inspanningen van al deze bijtjes kan u over enkele weken kopen in onze boekhandel De Oude Linden!

   

Vrijdag 6 juni 2019

Vandaag vierden we het hoogfeest van onze heilige Vader Norbertus.

Beluister hier het openingsgezang ‘Visitabo’:

Visitabo oves meas, et suscitabo pastorem, qui pascat eas:
ego autem Dominus ero eis in Deum,
et servus meus princeps in medio earum. Alleluia. (Ez. 34,11.23-24)
Catate Domino canticum novum
quia mirabilia fecit. (Ps. 98,1)

Ik zal mijn schapen opzoeken
en over hen een herder aanstellen die hen zal weiden.
Ik, de Heer, zal zal hun God zijn,
en mijn dienaar een vorst in hun midden. Alleluia. (Ez. 34,11.23-24)
Zingt voor de Heer een nieuw gezang
omdat Hij wonderen deed. (Ps. 98,1)

 

Zaterdag 1 juni 2019

Bezoek van de Moeder Maria Sarah, algemeen overste van de Gemeenschap Zaden van het Woord, aan de gemeenschap hier in Tongerlo. Bij deze gelegenheid  begonnen Nayane (Tongeren) en Maria Inez (Tongerlo) aan hun noviciaat.

In oktober zal de leden van de Gemeenschap Zaden van het Woord die in Europa wonen in Tongerlo een retraite houden waarna Maria Inêz, samen met Ana Carolina (Portugal) en br. Lino (Kameroen) ingekleed zullen worden.

 

Vrijdag 31 oktober 2019

Een delegatie van onze abdijgemeenschap trok naar Sint-Niklaas om daar ons gebedsverbond te herdenken met de zusters jozefienen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog gaf deze congregatie materiële ondersteuning aan de abdij. Na de oorlog werd deze vervangen door een wederzijdse geestelijke ondersteuning onder de vorm  van een gebedsverbond. Dit jaar was het de beurt aan de abdij om op bezoek te gaan bij onze gastvrouwen in Sint-Niklaas.

          

   

   

   

      

   

 

 

 

Dinsdag 28 mei 2019

In de tiendschuur op het voorplein werd de gesculpteerde versie van het timpaan van de abdijkerk opgehangen. Deze houten versie stond model voor de uiteindelijke versie in brons die een plaats kreeg boven de ingangsdeur van de abdijkerk.

     

     

     

     

     

 

Maandag 20 mei 2019

In de abdijkerk werd, bij wijze van proef, een fotografische reproductie opgehangen van ons ‘Laatste Avondmaal’. Voor het oorspronkelijke schilderij dat te bezichtigen in het da Vincimuseum wordt momenteel gewerkt aan een grondige studie met het oog op een mogelijke restauratie van het schilderij. Maar naast ‘restauratie’ moet ook gedacht worden aan ‘locatie’ voor een goede ontsluiting, beheer en conservatie van het werk. Daarom wordt ook onderzocht of het haalbaar is het Laatste Avondmaal opnieuw op te hangen in de abdijkerk. Het schilderij werd immers in 1545 oorspronkelijk aangekocht abt Streyters als decoratie voor de toenmalige, vernieuwde abdijkerk. Na de bouw van de huidige abdijkerk kreeg het Laatste Avondmaal ook daar een nieuwe plaats; aanvankelijk in de dwarsbeuk en vervolgens in het schip van de kerk, boven de inkomdeur, waar het gehangen heeft tot eind van de jaren vijftig. Het schilderij hoort dus thuis in de abdijkerk, waarvoor het ook werd aangekocht. Na de restauratie 1959 tot 1966 kreeg het echter onderdak in een apart museum.

De presentatie van de fotografische reproductie in de abdijkerk laat ons toe in te schatten wat het resultaat zou zijn als het Laatste Avondmaal na restauratie terug een plaats krijgt in de abdijkerk. Onderstaande afbeeldingen vergelijken de toestand van vóór 1959 met de simulatie van de fotografische reproductie.

Situatie vóór 1937

Situatie na 1937

 

 

Dinsdag 7 mei 2019

Het nest slechtvalken op onze toren had enkele eieren voorgebracht waarvan uiteindelijk maar 1 kuiken het gehaald heeft. Dit vrouwelijk jonge slechtvalkje werd deze avond op vakkundige wijze geringd door Herman Berghmans zodat het later herkend kan worden. Alles gebeurde onder het waakzaam oog van de ouders. De foto’s met zwarte rand zijn van Jan Nuyts.

               

   

   

 

 

Woensdag 8 mei 2019: orgelklas in de abdijkerk

Op maandagmiddag 6 mei bracht de orgelklas van het conservatorium in Maastricht (NL) een bezoek aan ons Klais orgel. Drie orgelstudenten (waaronder een van onze eigen organisten, Laurens Gardeniers) kregen er les van docent Marcel Verheggen. Er kwam muziek van Bach, Reger, Andriessen, de Klerk en César Franck aan bod. De hele groep was enthousiast over de klank van ons orgel en de technische mogelijkheid dat het orgel zelfs iemands orgelspel kan opnemen en terug afspelen. Dat bood de studenten de kans zichzelf na het spelen te herbeluisteren en -evalueren vanuit de kerk zelf, waar het geluid helemaal anders klinkt dan vanuit de positie aan de speeltafel. Hier wat sfeerbeelden…

        

Dinsdag 7 mei 2019

Herwaardering voor een vergeten cineast en een abdijfilm

In de late jaren 1920 werd Carlo Queeckers als een van de belangrijkste Belgische cineasten beschouwd. Helaas zijn de meeste van zijn films verloren gegaan. De enige uitzondering is Het leven eener groote abdij, een film uit 1930 over de abdij van Tongerlo. Queeckers’ stilistisch opmerkelijke film zonk volledig weg in de vergetelheid. CINEMATEK, het Koninklijk Belgisch Filmarchief, maakte een digitale versie van Het leven eener groote abdij, wat de aanleiding vormde om voor het eerst een grondig onderzoek uit te voeren naar de film en zijn maker. Dit gebeurde in de context van het Onderzoeksseminarie Film aan de Masteropleiding Theater-en filmwetenschap van de Universiteit Antwerpen. Film en onderzoek worden op 8 mei voorgesteld in Cinema Zuid te Antwerpen, en op 22 mei in de bibliotheek van Westerlo.
Het idee om een film te maken over de norbertijnenabdij van Tongerlo ontstond in de nasleep van een zware brand die de abdij in 1929 gedeeltelijk verwoestte. Een groep kloosterlingen schreef een scenario voor een film waarvan de opbrengsten zouden dienen voor de herstellingswerken. Men vond in de toen 24-jarige cineast Carlo Queeckers de ideale kandidaat om de klus te klaren.

De in Brussel geboren filmmaker Carlo Queeckers (1906-1969) werd op dat moment geprezen om zijn ritmische stadsfilms Vlaamse kermis (1929) en Brusselse melodie (1929). Queeckers gold als een vertegenwoordiger van de avant-garde in de Belgische film en werd in één adem genoemd met Henri Storck en Charles Dekeukeleire. Na de Tongerlofilm in 1930 maakte Queeckers enkele films in Portugal. Le mas d’Icare (1934), een illustratie van een muziekstuk van Paul Gilson, is voor zover bekend zijn laatste realisatie.

De abdijfilm is Queeckers’ enige bewaard gebleven film. De filmproductie was een grootse onderneming. Overgeleverde production stills laten bijvoorbeeld een grote houten stelling zien van waarop de panoramische beelden werden gedraaid. De brand werd nagebootst door een maquette te laten afbranden. De film werd ook gemaakt met een groot aantal (wellicht 800 à 1.000) figuranten, veelal dorpelingen uit de buurt. De grote sterspelers zijn evenwel de paters zelf. Ze vertolken de rollen van allerhande personages in de historische scènes maar spelen ook zichzelf in de eigentijdse passages.

De film opent met beelden van de wilde Kempen in de twaalfde eeuw, net voor de stichting van de abdij. Wat volgt is een aaneenschakeling van belangrijke historische gebeurtenissen in de geschiedenis van de abdij zoals de stichting, de opstand tegen het Oostenrijks bewind, de uitdrijving van de kloosterlingen tijdens de Franse Revolutie en de terugkeer in 1840. De film springt dan naar de hedendaagse tijd om de kijkers een blik te gunnen in het dagelijks leven van de kloosterlingen. Het laatste gedeelte richt zich op de de brand en de wederopbouw van de abdij.

De film valt stilistisch op in zijn voorliefde voor de long take, terwijl camerabewegingen en tableaus volop de diepte van het kader bespelen. Queeckers zocht duidelijk aansluiting bij de Europese kunstfilm. De film bevat ook enkele sequenties met een ritmische montage die aan de Sovjetcinema herinnert. Het leidt tot een vrij eclectisch maar steeds vakkundig resultaat, waarbij Queeckers erin slaagt om de visie van zijn opdrachtgevers te verzoe

nen met zijn eigen kunstenaarschap.

Er werden verschillende versies van de film uitgebracht en gedurende de volgende decennia werd er meerdere keren in de film geknipt. Dit maakte een reconstructie van de film er niet makkelijker op. De film die vandaag beschikbaar is, werd geconstrueerd door de overgeleverde filmfragmenten te vergelijken met wat er in de contemporaine pers over de film werd geschreven en andere historische documentatie. Vermoedelijk ontbreekt nog steeds een deel over de kunstschatten van de abdij.

De film kan niet los van zijn katholieke context gezien worden. De katholieke beweging kende in de jaren 1920 een dubbelzinnige houding tegenover het filmmedium. Enerzijds gold de filmwereld als een ‘school van verderf’ en trachtte men films en bioscopen te controleren via de oprichting van allerlei instanties. Anderzijds zag men in katholieke kringen ook het instructieve en creatieve potentieel van films in. Vanaf het begin van de jaren 1920 lieten diverse congregaties films vervaardigen over hun werking. Het leven eener grote abdij is één van de meest ambitieuze films binnen deze traditie en is dringend aan een herontdekking toe.

De film moest de herstellingen na een zware brand van 1929 helpen betalen.

Op het voorplein werd een groot staketsel gebouwd om overzichtsbeelden te kunnen filmen.

Medebroeders speelden mee in de film, als historische figuren of gewoon zichzelf.

Het leven eener groote abdij (1930)

Realisatie: Carlo Queeckers
Stille film, zwart-wit, 120’
DCP gebaseerd op 35mm-kopie en enkele fragmenten op 16mm, CINEMATEK Brussel

Filmvertoningen met live pianobegeleiding en voorafgaand presentatie van het onderzoek:

Woensdag 8 mei om 20u00 in Cinema Zuid te Antwerpen: website
Woensdag 22 mei om 20u00 in de bibliotheek van Westerlo: website