);

Is bidden zinvol?

We zijn volop in de veertigdagentijd. In de prefatie, bij het begin van het eucharistische gebed, wordt deze bijzondere liturgische tijd getypeerd als “een tijd van meer toeleg op het bidden, van grotere aandacht voor de liefde tot de naaste, een tijd van grotere trouw aan de sacramenten waarin wij worden herboren”. Deze catechese willen we dan ook wijden aan het thema van het gebed.

Het bidden van Jezus.

Zoals voor elke ander aspect van het christelijke leven moeten wij ons ook voor het gebed eerst en vooral afstemmen op Jezus. Het feit alleen al dat Jezus bad moet voor ons, die Jezus willen navolgen, het bidden een zinvolle aangelegenheid maken.

Als we het evangelie doorbladeren, dan zien we hoe Jezus zich geregeld terugtrok om te bidden. Hij deed dat overeenkomstig de gebruiken en de tradities van zijn tijd en van zijn volk. Zo kende Hij de Psalmen, bezocht Hij de synagoges en ook de tempel in Jeruzalem.

bidden_02
Dat het gebed belangrijk was voor Jezus merken we ook uit het feit dat Hij telkens in afzondering ging, voorafgaand aan de beslissende ogenblikken van zijn zending: de doop in de Jordaan, de gedaanteverandering, voor zijn lijden en dood in de Hof van Olijven … Jezus zal ook eerst bidden vooraleer Hij zijn apostelen roept en zal uitzenden.

Vaak trok Jezus zich terug in de eenzaamheid van de woestijn of van een bergtop. Hij deed dat bij voorkeur ‘s nachts.

In het bidden van Jezus blijkt de innige vereniging tussen Hem en zijn Vader. Hij dankt en zegent de Vader. In en door het gebed stemt Hij zich af op de wil van de Vader. Ja, zelfs stervende op het kruis zal Hij bidden: ‘Vader, vergeef hun, want ze weten niet wat ze doen’ (Lc 23,34) en ‘Vader, in uw handen beveel Ik mijn geest’ (Lc 23,46).

bidden_03
aanwijzer_1
Lees meer in het evangelie over het bidden van Jezus:


Lc 2,41-52: in de tempel
Lc 3,31: voor zijn doopsel
Lc 5,16: bidden in eenzaamheid
Lc 6,12: bij de roeping van de apostelen
Lc 9,18: Jezus bidt
Lc 9,28: voor zijn gedaanteverandering
Lc 22,32: gebed voor de apostelen
Lc 22,41-44: voor zijn lijden en dood

Mc 1,35: bidden in eenzaamheid
Mc 6,46: bidden op de berg

Jezus leert ons bidden.

Wanneer Jezus bidt, dan leert Hij ons tegelijkertijd hoe wij moeten bidden.Zo vertelt hij ons in de bergrede dat wij ‘in het verborgene’ moeten bidden, en dat wij daarbij ‘geen omhaal van woorden’ moeten gebruiken (Mt 6,6-7).

Verder spoort Hij ons aan met veel geloof te bidden: ‘Alles wat ge in het gebed vraagt, geloof dat ge het het al verkregen hebt’ (Mc 11,24). Dát is de kracht van het gebed: ‘Alles kan voor wie gelooft’ (Mc 9,23).

En Jezus gaat ver, zéér ver, wanneer hij ook van ons vraagt ‘onze vijanden lief te hebben en te bidden voor onze vervolgers’ (Mt 5,44-45).

In het Evangelie vinden we verder drie gelijkenissen waarmee Jezus ons onderricht over het gebed:

De eerste gelijkenis, deze van de “lastige vriend” (Lc 11,5-13), nodigt ons uit met aandrang te bidden. In ons gebed mogen wij nooit opgeven en nooit wanhopen. ‘Klopt en er zal worden opengedaan’. Als we zó bidden, dan zal de Vader in de hemel ‘alles geven wat we nodig hebben’, en bovenal de H. Geest in wie alle goede gaven vervat zijn.

De tweede gelijkenis, deze van de “lastige weduwe” (Lc 18,1-8), heeft als thema een ander belangrijk kenmerk van het gebed: men moet altijd en onvermoeibaar bidden met het geduld van het geloof.

De derde gelijkenis, deze over “de farizeeër en de tollenaar” (Lc 18,9-14) heeft het over denederigheid van het hart dat bidt. ‘God wees mij, zondaar, genadig’. De echo daarvan weerklinkt in het gebed van de Kerk als zij bidt ‘Kyrie eleison’.

De Moeder van alle gebeden: het Onze Vader.

In het Nieuwe Testament treffen we dus veel informatie aan over het gebed van Jezus. We vinden er eveneens vele raadgevingen over hoe we moeten bidden. Het Nieuwe Testament heeft ons echter een bijzonder gebed overgeleverd dat we daarom gerust ‘de moeder van alle gebed’ mogen noemen: het Onze Vader.
Dit gebed is niet alleen belangrijk omdat Jezus zelf ons deze woorden heeft gegeven, maar vooral omdat het zijn antwoord was op de vraag van zijn leerlingen, toen zij Hem vroegen: ‘Heer, leer ons bidden’.

Als wij niet met eigen woorden tot gebed kunnen komen, dan kunnen we steeds het Onze Vader bidden. Met dit gebed zitten we altijd goed!

Het Onze vader is het volmaakte gebed: het bevat alles wat we voor het aangezicht van God kunnen uitspreken en vragen. Het bevat lofprijzing en aanbidding, het bevat smeekbeden voor onszelf en voor anderen, we erkennen erin onze zwakheid en drukken er ons vertrouwen in God mee uit.

bidden_04
bidden_10
bidden_09
bidden_08

Waarom bidden?

Bidden heeft alles te maken met de relatie tussen de gelovige en God. Zoals elke relatie pas stand houdt en vruchtbaar wordt wanneer er aanwezigheid en communicatie is, zo vraagt ook onze relatie met God aanwezigheid en communicatie.

Ons gebed is allereerst aanwezigheid. Bij God zijn. Gebed vraagt boven alles dat wij tijd en ruimte vrij maken voor God, om bij Hem te zijn. Gebed, dat is voor God vertoeven. Twee mensen die van elkaar houden doen er alles aan om bij elkaar te zijn, in elkaars aanwezigheid te zijn. God houdt van ons, en wij van Hem. Maar doen wij er ook alles aan om bij Hem te zijn?

Ons gebed is vervolgens ook communicatie. Een menselijke relatie houdt nooit stand als deze mensen nooit met en tot elkaar spreken. Zo komt onze gelovige relatie ook pas echt tot leven als wij in gesprek gaan met de verrezen Heer. Dat is precies bidden: een samenspraak van God en mens. Zonder deze samenspraak wordt onze levensrelatie met God afstandelijk: ze gaat aan bloedarmoede lijden.
Het gebed mogen we gerust “de ademhaling van de ziel noemen”. En inderdaad: bidden ‘is op adem komen’, of beter: ‘op Gods adem komen’. En die Adem is ook de heilige Geest. Want bidden is het werken van de heilige in ons.

bidden_11
bidden_06
bidden_07

Laat al uw wensen bij God bekend worden
in gebed en smeking, nooit zonder dankzegging.
En de vrede van God, die alle begrip te boven gaat,
zal uw harten en uw gedachten behoeden. (Fil. 6,6-7)

In een volgende catechese gaan we verder in op het thema van het gebed. We zullen dan meer concreet uitwerken hoe we kunnen bidden.

Heer leer ons bidden

In een vorige catechese gaven we een inleidende uiteenzetting over het gebed. We richtten onze ogen op het gebed van Jezus en stonden stil bij de vraag ‘Waarom moet wij bidden?’
Een andere vraag is deze die de leerlingen aan Jezus gesteld hebben: Heer hoe moeten wij bidden? In deze catechese over het gebed willen we daarom meer praktisch te werk gaan. Hoe kan je nu bidden? Maar ja, dat is nog niet zo snel uit te leggen. Al kan het heel simpel zijn, veelal is luisteren al genoeg. Luisteren wat God ons te zeggen heeft!
bidden_07

Bidden: spreken of luisteren?

Vele mensen vinden bidden moeilijk omdat ze niet goed weten wat ze moeten zeggen. Na enkele zinnen zijn ze uitgepraat. Dan is er stilte en denkt men dat het gebed niet goed is of niet goed meer gaat. Begrijpelijk, uiteraard. Maar toch mist men op de wijze de essentie van gebed. Méér dan een non-stop gesprek is bidden een vorm van aanwezigheid.
Door te bidden geef je aan God eerst en vooral te kennen dat je in zijn aanwezigheid wil vertoeven. Dat je bij Hem wil zijn. Het is zoals twee geliefden. Voor hen is ‘bij elkaar zijn’ het belangrijkste. Wat er gezegd wordt, komt pas op de tweede plaats. En reeds in elkaars aanwezigheid vertoeven schenkt voldoening en geluk. Zo is het ook in het gebed, tussen God en mij. We zeggen dan eigenlijk: ‘Heer, hier zijt Gij en hier ben ik. Dat is mij genoeg.

Daarom kunnen we het gebed ook opvatten als een teken van liefde. Zo zegt de heilige Theresia van Avila: ‘Bidden is veel liefhebben.’ En ook de zalige Charles de Foucauld brengt het gebed met de liefde in verband. ‘Wie liefheeft’, zo zegt hij, ‘wil graag bij diegene zijn die men liefheeft.’ Als wij God oprecht beminnen, dan kunnen wij niet zonder het liefdesantwoord van het gebed.
Vertoeven in de aanwezigheid van de God die ik liefheb vraagt dan ook een gepaste geesteshouding. Vooraleer wij God overstelpen met al de woorden en gevoelens die in ons leven, moeten wij zwijgen. Méér dan spreken is bidden luisteren. Misschien heeft God je wel wat te zeggen! De eerste stap in het gebed is dus: alles tot trust laten komen, zwijgen, stilte en …. luisteren. Nadien volgt de tweede stap als vanzelf: mijn woord tot God.
horen_02

Vele vormen van gebed.

Gewoonlijk spreekt men over vier types van gebed, die vaak zelfs in elkaar overgaan: het smeekgebed, het gebed om vergiffenis, het dankgebed en het lofgebed. Je kan dit ook de vier ‘toonaarden’ noemen waarin wij ons tot God kunnen richten.

Smeekgebed of vraaggebed

Ons bidden zal heel dikwijls smeekgebed zijn. Jezus zelf vroeg in de Olijfhof: ‘Laat deze beker aan Mij voorbijgaan’ (Lc. 22,42) en op het kruis riep Hij: ‘Mijn God, Mijn God, waarom hebt Gij Mij verlaten?’ (Mt. 27,46). Zo zijn er ook tal van smeekpsalmen, zowel om bevrijding uit persoonlijke nood als om redding van het volk uit een hachelijke situatie. een voorbeeld hiervan is Psalm 42.
Jezus heeft ons ook gezegd dat we mochten blijven aandringen in ons gebed, zoals een vriend die zijn buurman ’s nachts uit bed haalt: ‘Klopt en er zal worden opengedaan’ (Lc. 11,5-9). Of zoals de weduwe aandrong bij de goddeloze rechter (Lc. 18,1-8).
We mogen dus gerust hart de hemel bestormen met als onze smeekbeden. Het is niet verkeerd om God van alles te vragen. Het hoeft niet steeds om materiële zaken te gaan. Of om zeer concrete gunsten. Het kan ook gaan om een algemene bede om bijstand, om verlichting, om Gods genade te mogen ontvangen.
In zijn goedheid zal God ons dan ook geven wat goed voor ons is. God iets durven vragen kan juist een teken zijn van groot geloof, van een diep vertrouwen dat Hij ons zal leiden op onze levensweg.

biecht_08

Gebed om vergiffenis

Ons smeekgebed kan soms de zeer specifieke vorm aannemen van een bede om vergeving. Inderdaad, soms beseffen we dat we tegen God hebben misdaan. Dat we niet naar zijn geboden hebben geleefd en dat we tekort schieten in de beleving van het Evangelie.
Het gebed om vergiffenis verwoordt dan ons berouw om de zonden die we hebben begaan en het geeft tevens uitdrukking aan onze bekeringswil. Vaak begint het bij de schaamte om wat gebeurd is. Maar gaandeweg komen de pijn die we anderen berokkend hebben en vooral het te kort schieten tegenover de liefde van God zelf sterker naar voren. In het psalmenboek vinden we ook een mooi voorbeeld dit genre van gebeden: psalm 51.
Het gebed om vergiffenis kan uitmonden in de nood om daadwerkelijk, op sacramentele wijze, God vergiffenis te ontvangen. Dat kan dan in het sacrament van de verzoening.

biecht (109) LR


Mijn God zijt Gij en ik dank U, mijn God ik verkondig uw roem.
Brengt dank aan de Heer, want Hij is genadig; eindeloos is zijn erbarmen.
Psalm 118,28-29

Dankgebed

Op sommige dagen ervaren we ons leven soms als één doorlopend geschenk. Wij zijn vol vreugde en blijdschap. Bidden zal dan danken zijn voor wat we uit Gods hand ontvangen hebben.
En hoeveel hebben wij niet van God gekregen ! Hoe sterker ons geloofsleven wordt, hoe meer redenen we zullen vinden om te danken. Want alles is gratis, gave, pure genade. Kijk maar eens in psalm 118, elke vers dankt.
Maar het dankgebed bij uitstek is de eucharistie. Het eerste deel van het eucharistisch gebed de prefatie, is steeds een zuiver dankgebed. We danken er om de schepping, om de verlossing en om de komst van de Heer in de viering.

pinksteren_07

Lofgebed

Bij het dankgebed is er steeds een speciale reden om te danken. We hebben iets gekregen en daarom danken we. Uit zo’n dankgebed groeit een lofgebed als die speciale reden minder belangrijk wordt.
Het echte lofgebed is helemaal op God gericht. Wij loven en prijzen Hem, niet omwille van deze of die gunst, maar om Hem zelf, omdat Hij bestaat. Om al zijn wonderen. Omdat Hij onze God wil zijn en wij zijn kinderen mogen zijn. Omdat God God is.
Een mooi lofgebed vinden we in psalm 150.

pinksteren_09

Hoe kan ik bidden?

Bidden zonder woorden: gewoon God God laten zijn. Hem de kans geven tot jou te spreken. Je hoeft niets te zeggen, Hij zal je hart doorgronden. In stilte bij God ‘zijn’ zonder iets te moet ‘doen’.

Bidden met je eigen woorden: Je kan ook alles aan God zeggen met je eigen woorden. Je hart laten spreken. Misschien is dit wel de moeilijkste vorm, omdat je niet steeds onderwoorden kan brengen wat er in je leeft. Maar God luister ook naar een half woord. Maak je dus geen zorgen om de schamelheid van je eigen gebed.

Bidden met de woorden van iemand anders: Bestaande gebed kunnen een grote hulp zijn in je gebed. Dit is misschien wel de meest geliefde manier van bidden. E is wel het gevaar dat je deze gebeden gaat aframmelen, dat de woorden slechts woorden blijven. Een goede manier om dat te vermijden is het traag opzeggen van deze gebeden, zin per zin, als het moet zelfs woord per woord. Laat telkens een pauze om de woorden te laten doorvloeien naar je hart. Wees niet bang gebeden te gebruiken uit de traditie van de Kerk. Deze hebben meestal een zeer rijke inhoud. Omdat ze tot een lange traditie behoren hebben ze hun deugdelijkheid reeds bewezen.
gebed_03
Bidden met de woorden van iemand anders en deze gebruiken als startpunt van je eigen gebed: Soms kan een formuliergebed een aanzet geven. De woorden van het ‘geleende’ gebed vloeien over in je eigen woorden. Laat de Geest zijn werk doen en maak je geen zorgen als het oorspronkelijke gebed op de achtergrond verdwijnt.

Bidden met de psalmen.

De 150 psalmen uit het Oude Testament vormen een rijke inspiratiebron voor het gebed. Daarom nemen ze ook een belangrijke plaats in binnen het gebedsleven van elke priester en kloosterling. Maar ze kunnen uiteraard ook zeer nuttig zijn voor elke gelovige. Dus ook voor jouw gebed!

De psalmen zijn Jij-gebeden, ze spreken God aan. De psalmist gaat ervan uit dat God luistert. Hij veronderstelt dat soms in rustig vertrouwen, dan met veel aandrang, soms zelfs met woede, een andere keer met jubel en blijdschap, en daarna bijna als uitdaging: ‘Als U, God zich die situatie niet aantrekt!…’
psalm_3
Het gebed van de psalmist is niet altijd even netjes en beleefd. Alles wat deel uitmaakt van het leven kan gebeden worden. Ieder mens mag op elk ogenblik zijn manier van bidden hebben, vanuit zijn concrete situatie, als hij God maar blijft aanspreken.
De psalmen zijn een grote hulp bij het bidden. Zij reiken ons woorden aan wanneer wij geen woorden hebben.

Wanneer kan ik bidden?

Eigenlijk kan je altijd en overal bidden. ‘Bid en smeek in de Geest bij elke gelegenheid en op allerlei wijze’, zo schrijft de apostel Paulus (Ef. 6,18).
Door voortdurend te bidden laat je God toe in je leven en probeer je te leven in Gods tegenwoordigheid. Je wordt er niet zwakker door, maar juist sterker en moediger. Het geheim van die moed is het besef dat er Iemand achter je staat. Om die dimensie voortdurend in herinnering te brengen, moet je veel bidden. Zo maar in het voorbijgaan even God danken; Hem hulp vragen bij alles wat je doet.
Concreet vertaalt zich dat bijvoorbeeld in een morgengebed, om God te danken voor de nieuwe dag, om Hem te vragen om geloof en standvastigheid, om zegen te vragen over je goede werken,… En ’s avonds, als alles eindelijk stil geworden is, leggen wij in ons avondgebed de hele voorbije dag in Gods handen.
Buiten deze twee belangrijke scharniermomenten zijn er nog vele andere ogenblikken waarop wij – lang of kort – kunnen bidden. Zo kan je bidden voor en na het eten, voor een les, voor een belangrijke test, voor het starten van het werk helpt ons om steeds in Gods tegenwoordigheid te handelen. An ook bidden op de bus of de trein. Wanneer je ergens in de rij moet staan of wachten.
Ook de rozenkrans is een goed gebed om de verloren
momenten op een dag al biddend te “gebruiken”. Draag er steeds een op zak. Hij zal je meermaals per dag herinneren aan Gods tegenwoordigheid. Een kaartje met je favoriete gebeden is een goede gids als je woorden tekort komt.
En tot slot: er is altijd tijd, plaats en gelegenheid voor het kortste gebed dat er bestaat: het kruisteken. Door onszelf te tekenen met het kruis richten we ons tot het mysterie van de liefde: de drie-enige God, Vader, Zoon en heilige Geest. Met ons hand trekken we de lijn van de verlossing: verticaal, van de Vader in de hemel naar de Zoon op de aarde, die ons door Zijn kruis verlost heeft; en horizontaal: de Geest die alle mensen als kinderen van één Vader tot broeders en zusters van elkaar maakt. Een kruisteken kunnen we altijd maken, als we er tenminste niet te beschaamd voor zijn.

Enkele tips.

  • Richt thuis of op je kamer een plekje in met een kruisbeeld, een kaars en een bijbel.
  • Streef naar regelmaat in je gebed. Maak bijvoorbeeld elke avond een half uurtje vrij voor gebed. Regelmaat is belangrijker dan hoeveelheid.
  • Leer enkele korte (schiet)gebeden van buiten. Zo heb je steeds een gebed bij de hand!
  • Bid voor en na de maaltijden.
  • Je moet niet altijd praten. Woordeloos bij God vertoeven is ook bidden
  • Maak geregeld een kruisteken.
  • Draag steeds een (mini-)rozenkrans op zak.

Via deze links kan je enkele mooie gebeden vinden:

http://users.pandora.be/katholieke-informatie/gebeden.html
http://home.hetnet.nl/~dekenaat-weert/katholiek/katholiek.htm
http://www.jongerlo.org/geboeid_door_jezus/geboeid_door_jezus_index.htm

psalm_2

Het rozenkransgebed

In andere catecheses hadden we het reeds over het gebed: over de zinvolheid ervan, of over de praktische kant.
Deze catechese wil een nieuw hulpmiddel aanreiken voor je persoonlijk gebed: het rozenkransgebed.
In eerste instantie vertellen we in het algemeen iets over het bidden van de rozenkrans. Wat is het? Hoe bidt je het?
Wil je echter een volledige ‘handleiding’ voor het idden van de rozenkrans, dan kans je hier een word-document downloaden.
rozenkrans_01b

Wat is de rozenkrans?

Allicht hebben jullie al wel eens naar MTV of TMF gekeken: televisiestations met hippe muziek, veel beweging en flitsende lichtjes. Steeds nieuwe indrukken, nieuwe beelden en opzwepende ritmes. Als je goed kijkt hebben sommige zangeressen een kraalsnoer met een kruisje rond hun hals hangen. Zo’n “juweel” is niets nieuws, het bestaat al eeuwen onder de christenen en het is bekend onder de naam: rozenkrans.

Wat is het precies? Wel, het is in de eerste plaats een gebedssnoer dat door vele generaties christenen gebruikt wordt als hulp in het gebed. Naast de verfraaiing van ons uiterlijk met een dure rozenkrans als halssnoer, zorgt het rozenkransgebed vooral voor een mooie binnenkant als we ons aan dit gebed durven overgeven.

rozenkrans_06
De rozenkrans is een gebed dat je overal kan bidden: Je kan het alleen bidden in je kamer, samen met vrienden, elke avond met het gezin, wachtend op de trein, maar idaal is een stille, rustige omgeving.

De rozenkrans is niet alleen een gebed voor oudere mensen, integendeel. Paus Johannes Paulus II heeft aan de jongeren van deze tijd weer de rozenkrans teruggegeven.

Misschien herinneren jullie je de avond van zijn dood op twee april 2005? Duizenden jongeren stonden samen de rozenkrans te bidden op het Sint-Pietersplein. Ook op de Wereldjongerendagen in Keulen kon je vele jongeren opmerken die de rozenkrans baden.

In de meimaand zien we ook hier in Vlaanderen dat er aan verschillende kapelletjes langs de veldwegen mensen samen hun rozenkrans bidden of in de kerk. Wie goed zoekt, zal ongetwijfeld iets in haar of zijn buurt vinden.

rozenkrans_02

Een bijzondere wijze van bidden.

In tegenstelling tot flitsende en snelle bewegende beelden op hippe muziekzenders is de rozenkrans eerder traag en eenvoudig.Het Rozenrkansgebed is een rustig voortkabbelend overdenken van de geheimen van het christelijk geloof. Met Maria willen we ons het leven van Jezus herinneren omdat de Bijbel en Jezus’leven niet louter geschiedenis zijn. Ook vandaag wil Jezus aan alle mensen verlossing en vergeving van zonden schenken zodat de wereld vredelievender wordt! Vergeven is niet gemakkelijk maar het is nog moeilijker als wij niet meer naar Jezus kijken en niet meer willen leven zoals Hij geleefd heeft. De Rozenkrans houdt ons met Maria dicht bij het leven van Jezus.
Dankzij het bidden van de Rozenkrans proberen we te groeien in het diepe mysterie van ons geloof: Jezus wordt mens, om ons tot God te brengen.
Maar wat bidden we eigenlijk in zo’n rozenkransgebed? Aan de hand van het Onze Vader en het meditatief herhalen van het Wees gegroet komen we tot het bidden van een rozenkrans.

maria_01
Je zegt “Wees gegroet, Maria, vol van genade, de Heer is met u.” Dit zijn de woorden van de engel Gabriël aan Maria. (Lc.1, 28) Het zijn de woorden die van Godswege tot Maria werden gesproken om aan haar te vragen of ze moeder wilde worden van de Verlosser van de wereld, namelijk Jezus Christus. Doordat Maria hierop Ja heeft gezegd aan de engel is Jezus kunnen geboren worden.

ervolgens: “Gezegend zijt gij, boven alle vrouwen en gezegend is de vrucht van uw lichaam, Jezus.” Deze woorden uit het Wees gegroet zijn de woorden van Elisabeth, een nicht van Maria (Lc.1, 42). Waarom is Maria de gezegende boven alle vrouwen? Omdat zij moeder was van Gods’ Zoon zelf.

maria_03
Dat is een hele genade als je dat mag worden en ook in liefde aanvaard. Het moederschap van Maria het behoort tot de mysteries van het christelijk geloof

rozenkrans_12

Het is niet alleen een meditatief gebed, maar ook een smeekgebed. In het bidden van het Wees gegroetjes mogen we dan ook onze zorgen en verlangens aan God toevertrouwen. “Heilige Maria, Moeder Gods, bid voor ons, arme zondaars, nu en in het uur van onze dood. Amen.” Als je iets nodig hebt naar wie ga je het eerst? Over het algemeen ga je eerst naar moeder en zij zal het vragen aan vader. Zo vragen wij ook aan Maria of zij onze zorgen en verlangens aan de hemelse Vader wilt voorleggen. Maria is de biddende vrouw in de hemel die voor ons en met ons mee bidt!

maria_02
Kinderen stellen soms de vraag: Is dat niet saai zo iedere keer hetzelfde zeggen: “Wees gegroet, Maria…” wel vijftig keer…

Wel, als je iets doet uit liefde is het niet saai. Is het saai om meermaals per dag tegen uw geliefde te zeggen: ik hou van u?

Doordat we de rozenkrans bidden willen we ons in het mysterie plaatsen van het christelijk geloof en vragen we aan Maria of zij ons daarbij wilt helpen. Vandaar de eenvoud van de Rozenkrans. Liefde heeft niet veel woorden nodig.

“Als gij bidt, gebruikt dan geen omhaal van woorden, zoals de heidenen, want deze menen dat zij door hun veelheid van woorden verhoring zullen vinden.” (Mt. 6,7)

rozenkrans_03

Een samenvatting van het Evangelie.

Door de mysteries van Jezus’leven te bemediteren vatten we eigenlijk het hele Evangelie samen. We bemediteren 20 mysteries die telkens met Jezus’ leven te maken hebben.
Zo zijn er de blijde mysteries, de lichtende mysteries, de droevige en de glorievolle mysteries.
Met de vijf blijde mysteries verheugen we ons over de menswording van Jezus, het is de oorsprong van ons geloof: God wordt mens voor de mensen!
“Hij die bestond in goddelijke majesteit, heeft zich niet willen vastklampen aan de gelijkheid met God. Hij heeft zichzelf ontledigd en het bestaan van een slaaf aangenomen.” (Fil.2, 6)
De vijf mysteries van het licht brengt ons vanuit de kindertijd van Jezus naar Jezus’ openbaar leven. Elk mysterie dat hier overwogen wordt is een openbaring van Gods’ koninkrijk van goedheid, trouw en liefde.

De evangeliën besteden veel aandacht aan de droevige mysteries van Christus. God is mens geworden en heeft geleden op aarde, ze hebben Hem gekruisigd omdat Hij goed was. Kijk naar de mens: “Ecce homo” zei Pilatus. Adam en Eva zeiden nee aan de goddelijke wil, aan zijn liefde, Jezus zegt hier Ja: “Laat niet mijn wil maar uw wil geschieden.” (Lc.22, 42) Hoe moeilijk is het voor ons om iemand anders wil te volbrengen en niet de onze! Daarom is het goed deze mysteries vaak te overwegen.
Na de lijdensweg is er de Verrijzenis: Christus is verrezen, alleluia! Kijk nu ook naar Jezus: Hij is de verrezene. Door Jezus leven, lijden, sterven, dood en verrijzenis is de toegang tot de hemel weer open voor alle mensen van goede wil. De glorievolle geheimen zijn onze hoop op het eeuwig leven.
Door met Maria naar Jezus te kijken willen we dieper doordringen in het mysterie van het geloof. Paulus schreef het zo: “zodat Christus door het geloof woont in uw hart, en u in de liefde geworteld en gegrondvest blijft. Dat u in staat … bent de liefde van Christus te kennen, die alle kennis te boven gaat; dat u geheel vervuld wordt van de volheid van God.”
rozenkrans_11

Hoe de rozenkrans bidden?

Ook bij het bidden van de Rozenkrans geldt de wijsheid: “Haast en spoed is zelden goed.” Als je bijvoorbeeld twintig minuten tijd hebt dan hoef je je gebedstempo niet op te voeren om een rozenkrans helemaal te kunnen bidden: het is dan beter om maar drie mysteries traag te overwegen dan vijf in sneltreintempo af te rammelen.

Met het bidden van de rozenkrans kan je heel creatief omgaan, er zijn ontelbare manieren hoe je dit bidt als je maar de kans creeërt om rustig in het geheim van God door te dringen.

Na de vermelding van elk mysterie kan er bijvoorbeeld een Bijbeltekst worden voorgelezen die verband houdt met het te overwegen mysterie. Je kan een afbeelding van het mysterie weergeven, er kan stilte zijn. Als je wil luisteren moet je zelf zwijgen vandaar dat een stille omgeving aangeraden is.

Dan volgt het Onze Vader: het gebed dat Jezus ons geleerd heeft en dat ons verbindt met alle gelovigen over heel de wereld.

Dan volgen de tien ‘Weesgegroeten’. In elk wees gegroetje staat de naam van Jezus centraal. Het is het midden van het Wees gegroet.

Daarna volgt een lofprijzing ter ere van God.

Eventueel kan er dan nog een kort gebed volgen, een lied, … naargelang de omstandigheden het toelaten.

rozenkrans_10

Een schat van gebed.

Het rozenkransgebed is een rijke schat voor de Kerk die we graag aan u willen doorgeven. Een heel eenvoudig gebed dat iemand rijk kan maken in het leven. Laten wij het gebed weer ontdekken, en laten wij ons prikkelen door het leven van Jezus en Maria.
Paus Johannes Paulus II vroeg in 2002 aan de jongeren:

“Pak vol vertrouwen de rozenkrans weer op.
Herontdek het rozenkransgebed in het licht van de heilige Schrift,
in overeenstemming met de liturgie en in de context van het leven van alledag.
Moge mijn oproep niet voor niets zijn!”
Johannes Paulus II, 16 oktober 2002.

Het getijdengebed

Inleiding

Jezus heeft ons uitgenodigd om altijd te blijven bidden. De concrete wijze waarop we aan Jezus’ verlangen kunnen voldoen kan echter heel divers zijn.

Er is het persoonlijke gebed, de stille aanbidding, bidden met bestaande gebeden. Een belangrijke vorm is ook het rozenkransgebed waarmee de via Maria tot Jezus gaan. Verder vermelden we ook de lectio divina als een vorm van gebed en meditatie vanuit de H. Schrift.

Één van de belangrijkste manieren waarop vele gelovige christenen kunnen bidden is het liturgische gebed dat we het getijdengebed noemen.

getijdengebed 03

Vele namen

Nu heeft het getijdengebed door de vele eeuwen ook vele namen gekregen.

‘Getijdengebed’ is onze vertaling van wat in het Latijn liturgia horarium wordt genoemd. Eigenlijk betekent horarium ‘urengebed’, maar toch is ‘getijdengebed’ een goede vertaling. Want op vaste uren wordt het werk van iedere dag onderbroken door gebed. Op die manier wisselen werk en gebed elkaar af zoals eb en vloed dat doen bij de getijden van de zee. Zo wordt de hele dag geheiligd, van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat.

Een tweede naam is het goddelijke officie (in het Latijn officium divinum). ‘Officie’ betekent hier een plicht of opdracht. Wij geloven dat Jezus mens is en ook God, en daarom is het dus een goddelijk officie, of opdracht, om altijd te blijven bidden.

getijdengebed 07
Een derde naam is het breviergebed (in het Latijn breviarium). ‘Brevier’ betekent hier een korte of draagbare samenvatting van de grote officieboeken of getijdenboeken. In de middeleeuwen werd het getijdengebed gezongen vanuit immens grote boeken waarin met verschillende monniken samen uit gebeden of gezongen wordt. Met het ontstaan van nieuwe kloosterordes, zoals de franciscanen en dominicanen, leefde de kloosterlingen niet langer in abdijen maar in kleine gemeenschappen waarbij de kloosterlingen er op uit trokken om te preken. De grote gebedsboeken waren daarbij heel onhandig. Daarom werd er een verkorte versie waarin wel hetzelfde instaat, maar waar de gebedsteksten heel compact samengebracht werden. Je zou het kunnen vergelijken met wat we in computertaal een zip-file zouden noemen.
getijdengebed 09
Een vierde naam is ten slotte het werk van God. In het Latijn is dat letterlijk Opus Dei. Als begrip staat het Opus Dei echter helemaal los van de bekende organisatie, maar die hebben zich er natuurlijk wel naar vernoemd.

Het getijdengebed heeft zoveel namen gekregen, omdat het de rijkste bron van gebed is voor de gelovige christenen. Iedereen wordt door de Kerk uitgenodigd om naar eigen vermogen deel te nemen aan het getijdengebed. Het wordt dan ook door vele geloven over de hele wereld gebeden. Zo wordt het privé gebeden, samen gebeden, in grote kathedralen, in arme huisjes, in kloosters, in paleizen en zelfs in gevangenissen.

Voor leken is het bidden van het getijdengebed altijd een vrijwillige keuze, maar voor priesters, diakens en kloosterlingen is het na de wijding of de geloften een verplichting. Op die manier worden de gelovigen al biddend in éénheid verzameld.

Het is dan ook zeer krachtig dat je als iemand uit België samen met medechristenen uit Brazilië of China precies hetzelfde gebed kunt opdragen aan God. Zo ontstaat er een ‘ketting’ van gebed die over de hele wereld rondgaat.

getijdengebed 04

Heiliging van de hele dag …. en de nacht.

De aparte delen van het getijdengebed worden ‘uren’ genoemd. Over het precieze aantal bestaan verschillende tradities, maar ze gaan allemaal terug op gebruiken die we als christenen van de joodse gelovigen hebben geërfd.

Ongeveer 3200 jaar geleden heeft God al aan de joodse priesters gevraagd om ’s morgens en ’s avonds een offer op te dragen en daarbij ook te bidden (vgl. Ex. 29,38-39). Uit die traditie ontstonden meerdere momenten om de dag te heiligen.
“Ik prijs U zevenmaal elke dag
omdat Gij oordeelt naar recht”
(Psalm 119, 164)

Uiteindelijk vielen ook de offers weg en bleef alleen het geestelijke ‘offer van gebed’ over. In de Psalmen worden we nog steeds uitgenodigd om zeven keer per dag God te prijzen (vgl. vers 164 van Ps. 119).

Nu is het goed om te weten dat de namen voor de uren van iedere dag bij de joden en de Romeinen volledig anders waren als bij ons. Daarom kunnen de namen van sommige gebedsuren voor ons als moderne mensen een beetje gek lijken (de “sext” of het “zesde” uur is bijvoorbeeld om ongeveer twaalf uur ’s middags en niet om zes uur). Hier volgt een rijtje van de gebruikelijke namen en tijden waarop de uren worden gebeden:

± 24:00 ‘s nacht beginnen sommige mensen al heel vroeg met de nachtwake of ‘vigilie’ (wanneer het later wordt gebeden dan wordt het ook wel ‘metten’ genoemd). In dit gebedsuur wordt voorgelezen uit de Schrift en uit belangrijke werken van auteurs uit de christelijke traditie. Daarom wordt dit gebedsuur ook wel de ‘lezingendienst’ genoemd. De teksten worden omkaderd door het zingen van psalmen en op zondagen en hoogfeesten de grote hymne Te Deum laudamus. (Waar de lezingendienst niet ‘s nachts gebeden wordt bidt men dit officie op een ander moment overdag.)

±6:00 mag het morgengebed of lauden gebeden worden: het neemt in het algemeen het karakter aan van lof omwille van de nacht die voorbije is en het begin van de nieuwe dag die ons is geschonken.

± 9:00 mag het voormiddaggebed of terts worden gebeden als officie van het derde uur.

±12:00 mag het middaggebed of sext worden gebeden als officie van het zesde uur.

±15:00 mag het namiddaggebed of noon worden gebeden als officie van het negende uur

± 18:00 mag het avondgebed of vespers worden gebeden: aan het einde van de dag wordt dan vooral gedankt om wat ons doorheen de dag is geschonken.

059 Getijdengebed
Aan het einde van de dag wordt ten slotte de dagsluiting of completen gebeden. We blikken terug op de voorbije dag, vragen vergeving voor onze zonden en zegen over de komende nacht.

In onze abdij van Tongerlo hebben we vijf van deze gebedsuren. We bidden dan samen het morgengebed en de lezingendienst, het middaggebed (samen met de eucharistie), het avondgebed en de dagsluiting.

Er zijn echter ook kloosters en abdijen waar alle zeven gebedsuren worden gebeden!

getijdengebed 05

Opbouw van de gebedstijden.

Alle uren of getijden worden geopend met een openingsvers en op het einde afgesloten met een slotvers en zegen. Verder wordt er steeds een hymne gezongen, gevolgd door een aantal psalmen (aangevuld met een lofzang uit het Oude Testament in het morgengebed en een lofzang uit het Nieuwe Testament in het avondgebed).
In het hart van elke gebedstijd staat steeds een lezing uit de H. Schrift, welke beantwoordt met een kort antwoordvers. ‘s Morgens bidt men dan de lofzang van Zacharias, ‘s avonds de lofzang van Maria en in de completen de lofzang van Simeon. In het morgen- en avondgebed worden ook voorbeden uitgesproken voor Kerk en wereld. Deze gebeden worden afgesloten met het Onze Vader. Elk gebedsuur eindigt met het slotgebed, het slotvers en soms ook een zegen.

De psalmen nemen dus een belangrijke plaats in. Wie het volledige getijdengebed bidt zal in een cyclus van vier weken bijna alle 150 psalmen gebeden hebben.

Het getijdengebed is echter niet altijd hetzelfde. Al naargelang de tijd van het jaar (advent, kersttijd, vasten, paastijd …) of het feest veranderen sommige psalmen, hymnen, teksten, en gebeden. Hierdoor ontstaat er over het hele jaar heen een rijke afwisseling.

getijdengebed 06

Zelf het getijdengebed (mee)bidden

Om het getijdengebed te bidden kan je aansluiten bij het gebed van kloosters en abdijen die hun kerk of kapel daarvoor openstellen.
Je kan het getijdengebed ook privé bidden wanneer je daarvoor het Getijdenboek aanschaft. Dat is misschien een dure investering en gelukkig bestaat er een goedkope en minder omvangrijk alternatief: het Klein Getijdenboek. Je kan zelfs het getijdengebed on-line meebidden via het internet. Er besata zelfs een getijdengebed speciaal voor kinderen. Consulteer daarvoor de website www.radiomaria.nl

getijdengebed 09
Het is niet nodig om meteen alles mee te bidden, maar één of twee gebedsuren kan al mooi zijn. Meestal is de uitleg eenvoudig, maar je kunt ook altijd een priester of een religieus vragen om je te helpen.

Blijf in ieder geval bidden. Het is immers de enige manier om je geloof levend te houden en het getijdengebed kan daarbij een uitstekend hulpmiddel zijn.

Ten slotte wordt het getijdengebed ook door velen gezongen (ook hier in de Abdij van Tongerlo). Dat maakt het niet allen aangenaam en feestelijk, maar de Heilige Augustinus zei reeds in zijn tijd: wie zingt, bidt dubbel (Qui cantat bis orat)!

getijdengebed 10
getijdengebed 01

Het centrerend gebed

Een beetje voorgeschiedenis …

Op het einde van de zestiger en in het begin van de zeventiger jaren trokken heel wat jonge Amerikanen naar het Oosten om er een goeroe te vinden, die hen kon aanleren hoe ze moesten mediteren.

Drie trappisten van de abdij van Spencer (USA) vonden dat die jonge mensen elders gingen zoeken wat thuis in de Katholieke Kerk ook te vinden was. Als basis namen ze het veertiende eeuwse boek “De Wolk van Niet-Weten”, van een onbekend schrijver, die de mensen wilde wijzen op een intiemere omgang met God. Een stil aanwezig zijn bij God zonder gedachten (zelfs niet over God), zonder gevoelens.

Het is zoals die boer in Ars, die uren in stilte voor het tabernakel kon zitten. Toen de heilige pastoor van Ars hem vroeg wat hij toch deed, antwoordde die boer: “Ik kijk naar Hem en Hij kijkt naar mij!” Zo eenvoudig is het Centrerend Gebed!

Uit dit boek “De Wolk van Niet-Weten” distilleerden de drie trappisten enkele eenvoudige regels.

gebed_LR (17) goeroe

De eerste regel.

Natuurlijk is het niet mogelijk om zonder gedachten te zijn. Het komt er op aan geen aandacht aan ze te schenken. Daarom is de eerste regel:
I. Kies een woord als symbool van uw bedoeling om bij God te zijn en toe te laten dat God in ons werkt.

Het woord – iefst kort, niet meer dan twee lettergrepen – gebruiken wij om terug naar God te gaan wanneer we van Hem afdwaalden door aandacht te schenken aan een of andere gedachte die spontaan bij ons opkwam. Met dat woord willen wij dus uitdrukken dat wij terug naar God willen om weer stil bij Hem te zijn.

Het heeft geen belang hoe vaak we dat woord moeten zeggen omdat we steeds weer aandacht schenken aan nieuwe gedachten. Om te vermijden dat we aandacht schenken aan het woord zelf is het niet geraadzaam om dat woord binnen de tijdspanne van ons gebed te veranderen.

gebed_LR (09)

De tweede regel.

Aansluitend werken we aan onze houding met de tweede regel:
II. Ga gemakkelijk zitten en denk dan in aan stilte het heilig woord als symbool van uw openheid voor Gods aanwezigheid en werkzaamheid in u.

Welke manier van zitten we ook kiezen, we houden de rugrech. en zitten niet zó gemakkelijk dat we in slaap vallen.

Trouwens als dat gebeurt geen nood: we denken even aan ons ‘woord’ en vervolgen ons gebed. Niets forceren! Het is wel aan te raden om de hele tijd de ogen gesloten te houden.

gebed_LR (18) hemel

De derde regel.

De derde regel gaat in op de onvermijdelijke afleidingen:
III. Als u zich bewust wordt van gedachten, ga dan heel zachtjes terug naar uw woord.

“Gedachten” daarmee bedoelen we elke vorm van gewaarwording, dus ook zintuiglijke waarnemingen, gevoelens, beelden, geluiden die van buiten komen, herinneringen, gedachten en reacties op ervaringen.

Gedachten zijn een normaal onderdeel van Centrerend Gebed, maar alleen geven we er geen aandacht aan.

De vierde regel.

Met de vierde regel sluiten we ons gebedsmoment ordelijk af:
IV Blijf aan het eind van de gebedsperiode enkele minuten met gesloten ogen stil zitten.
We blijven nog 2 à 3 minuten stil zitten om geen bruuske overgang te hebben van ons gebed naar het actieve leven dat we na ons gebed hervatten.
Terwijl we langzaam het Onze Vader bidden gunnen we onze geest de tijd om weer aan de indrukken van buiten te wennen, en ook kunnen we de sfeer van stilte gemakkelijker meenemen in het dagelijks leven.

gebed_LR (15)

De vruchten van het gebed.

Hoe vaak en hoe lang beoefenen we dit gebed?
Ideaal is tweemaal daags en zo mogelijk ‘s morgens en ‘s avonds en telkens gedurende 20 minuten als dat haalbaar is, maar liefst in het begin niet meer dan 20 minuten. Het is vanzelfsprekend dat wij de vraag stellen wat zo’n tweemaal daags in stilte bij de Heer vertoeven in ons teweegbrengt? Wat zijn de vruchtenervan? In verband hiermee ben ik altijd een beetje bang omdat het gevaar groot is dat we resultaten verwachten in het gebed zelf. Daar moeten we ons niet om bekommeren. Onze aandacht moet gaan naar God, die werkelijk tegenwoordig is.

Vruchten zijn er wel degelijk, maar die worden waargenomen en ervaren buiten de tijd van het gebed: doordat we bijvoorbeeld geduldiger worden, verdraagzamer, minder opvliegend, liefdevoller. Dit alles wijst op de aanwezigheid en de werkzaamheid van de Geest van Liefde in ons. In Centrerend Gebed zoeken we niet onszelf en we zoeken ook niets voor onszelf. We zoeken de levende God. Maar door Hem te vinden, vinden wij daarbuiten al het andere: mijn God en mijn alles.

Deze gebedsmethode lijkt erg veel op Christelijke Meditatie volgens John Main. Het grote verschil is echter dat daar het woord voortdurend wordt gezegd en in Centrerend Gebed alleen maar wanneer het nodig is, hoewel het natuurlijk vaak nodig kan zijn. Wie meer informatie verlangt kan terecht bij frater Michiel Meeusen.

gebed_LR (19) klok

Eucharistische Aanbidding

De EUCHARISTISCHE AANBIDDING
knielen voor de grootheid van God


monstrans_LR (04)

Jezus aanwezigheid brengt ons al een beetje in de hemel ….

Heb je je ooit afgevraagd ‘Wat zal de hemel zijn?’. Men kan deze vraag op verschillende manieren beantwoorden, maar voor ons, katholieken, zou een goed antwoord zijn: ‘eeuwig leven met God’. Wij zijn gemaakt om gelukkig te zijn met God in alle eeuwigheid.

Maar dit leven met God begint niet in de hemel: het begint hier en nu op aarde met ons doopsel. Wij kunnen reeds een glimp van dit ‘toekomstig leven’ en een voorsmaak van de hemel proeven in de heilige liturgie, het officiële gebed van de hele Kerk en in de sacramenten.

huwelijk (13) LR

In het centrum van deze viering en van aanbidding van God staat de heilige eucharistie, het geschenk van God zelf voor ons. Hoe is dit mogelijk?

Als wij deelnemen aan de heilige mis, vooral op zondag, zien wij de priester tijdens de consecratie – zoals Jezus dat deed bij het Laaste Avondmaal – en hij spreekt deze woorden over het brood: ‘Hij nam het brood en gaf het aan zijn leerlingen en zei “NEEMT EN EET HIERVAN, GIJ ALLEN, WANT DIT IS MIJN LICHAAM, DAT VOOR U GEGEVEN WORDT”’.

Op dat moment is Jezus, onze Heer en onze God, werkelijk aanwezig op het altaar, met lichaam en bloed, met ziel en goddelijkheid. Op deze manier ‘re-presenteert’ Jezus zijn offer van Golgotha op het altaar en geeft zich aan ons, onder de gedaanten van brood en wijn, te eten voor ons heil.

monstrans_LR (02)

Wat is Eucharistische Aanbidding?

De Heilige Eucharistie is echter niet alleen bedoeld om te worden opgegeten. De heilige Eucharistie, Jezus Christus, is er ook om te worden aanbeden en te beminnen. Jezus wil dat wij Hem liefhebben en aanbidden. Hij wil dat wij Hem een bijzondere en centrale plaats wilt geven in ons leven.

Onze liefde voor God in de Heilige Eucharistie is ook iets buiten de mis, en wij doen dit in een zeer mooie en belangrijke manier door de ‘Eucharistische Aanbidding’. Tijdens de dienst van de Eucharistische Aanbidding, neemt de priester een geconsacreedere hostie van het tabernakel en hij plaast het in een ‘monstrans’.

Dit woord komt van het Latijnse monstrare, d.w.z. ‘tonen’ of ‘laten zien’. De monstrans wordt dan geplaatst op de voorkant van het tabernakel of op het altaar van de kerk of van de kapel voor aanbidding. Het altaar is meestal versierd met kaarsen en bloemen, die tekens zijn van onze liefde voor Onze Heer.

monstrans_LR (01)

Wat doen we tijdens de eucharistische Aanbidding?

Wat doe je eigenlijk tijdens de aanbidding? Wij tonen gewoon onze liefde voor Jezus! Door gewoon aanwezig te zijn, door de tijd door te brengen met Hem, door te bidden, door het delen van al onze vreugde en verdriet met Hem. En wij bidden ook voor andere mensen in nood en voor degenen die om ons gebed hebben gevraagd. Wij kunnen onze favoriete gebeden reciteren met inbegrip van het ‘Onze Vader’, de Bijbel of een spiritueel boek lezen. We kunnen ook daden stellen van geloof, hoop en liefde, dankbaarheid en eerherstel voor onze zonden en de zonden van de hele wereld, ofwel de rozenkrans bidden enz.

Het belangrijkste is dat wij ons hart openen voor Jezus, want Hij is echt onze beste vriend. Wij kunnen ook zijn eucharistische aanwezigheid in het tabernakel bezoeken op elk moment, wanneer de kerk open is, of een gebed bidden als wij een kerk passeren.

eucharistische_aanbidding_lR (04)

De zalige paus Johannes Paulus II schreef, “Het is mooi om bij Hem te zijn, om dicht aan zijn borst te liggen als zijn geliefde leerling (cf. Joh 13,25), en om de oneindige liefde te voelen van zijn hart. Als het christendom zich in onze tijd moet onderscheiden, met name in de ‘vaardigheid van het bidden’, hoe zou men dan geen nieuwe behoefte kunnen voelen om lang te blijven in geestelijk gesprek, in stille aanbidding, in een houding van liefde, vóór Christus die aanwezig is in het Allerheiligst Sacrament? Hoe dikwijls, dierbare broeders en zusters, heb ik dit ervaren, en heb ik hieruit kracht, troost en steun gevonden!” (Encycliek Ecclesia de Eucharistia, n. 25). Laten wij het goede voorbeeld van deze paus ter harte nemen en onze liefde voor Jezus in de Heilige Eucharistie tonen.

monstrans_LR (07)
eucharistische_aanbidding_lR (01)

Lectio Divina

Hoe biddend de H. Schrift lezen?

De biddende beschouwing van de Heilige Schrift is niet voorbehouden aan de geestelijke elite. Immers, het Woord van God ligt ten grondslag aan iedere christelijke spiritualiteit. Contemplatie van Het Woord van God is een genade gericht aan alle christenen en is een onderdeel van de normale ontwikkeling van een authentiek geestelijk leven, van jong en oud.

lectio_divina (103)

Liefde voor God is de basis.

Een rijk geestelijk leven dat gegrondvest is op de H. Schrift kan en mag men niet beschouwen als een beloning voor uitmuntendheid of deugd. Het kan evenmin kan worden nagestreefd voor onze eigen bevrediging, zoals vaak het geval is in de “new age” bewegingen die streven naar een soort van “spiritual high”. Het is ook geen luxe of een ijle praktijk die alleen terug te vinden in de kloosters.

Elk geestelijk leven is het gevolg van het letterlijk lief hebben van God, tot op het diepste niveau van onze relatie met Hem. Hiertoe werden wij geschapen zijn: we zijn gemaakt voor de vereniging met God.

Dit impliceert dat we moeten bereid zijn te vertrouwen dat dit hartstochtelijke verlangen van God voor ons werkelijk is. Helaas hebben we vaak alleen maar vage noties over dit onderwerp en zijn we van mening dat onze vereniging met God alleen werkelijk zal zijn later, in de hemel.

Maar lezend in de Heilige Evangelies van Onze Heer Jezus Christus horen we meteer uit zijn eigen mond: “Ziet, het koninkrijk van God ligt binnen uw bereik” en “De tijd is rijp en het koninkrijk van God is op handen. Bekeer u! Heb geloof in de goede boodschap”. Jullie zijn echt de geliefde van God.

lectio_divina (113)

De vier stappen van de Lectio Divina.

De karmeliet-hervormer, de heilige Johannes van het Kruis, heeft stappen onderscheiden in de methode van de Lectio Divina:

lectio_divina (100)

  • Zoek in het LEZEN

  • en u zal het vinden in MEDITATIE;

  • klop in het GEBED

  • en het zal voor u geopend worden in de CONTEMPLATIE.

Dit zijn vier fasen, maar we moeten niet denken dat het een techniek is. We moeten geduld hebben in onze oefening. Lectio Divina is dus niet als een IKEA montage kit die we in vier stappen wetenschappelijk kunnen indelen.

Wees waakzaam voor de heel- en eenheid van uw persoon. Onze gehele persoon: rede, hart en geest, ons verstand en verbeelding, onze wil en de gevoelens zijn betrokken in het gebed.

Het is geen een objectieve techniek die kan geleerd worden in het streven naar een “eindproduct”, omdat elke fase geactiveerd en aangeraakt is door de genade.

Een predikant kan niet de hele Bijbel uitleggen in een homilie van zeven minuten. Zo is het ook met ons gebed.
We blijven voortdurend betrokken op God, omhelsd door Zijn liefde voor ons

lectio_divina (114)

Lectio Divina: hoe doe je dat?

Om deze vraag te benatwoorden kunnen we te rade gaan bij Paus Benedictus XVI en zijn Apostolische postsynodale exhortatie over het Woord van God in het leven en de zending van de Kerk- Dei Verbum (paragrafen 86 en 87).

De heilige Augustinus zegt: “Uw gebed is uw woord dat tot God is gericht. Wanneer u leest, is het God die tot u spreekt, wanneer u bidt, bent u het die tot God spreekt”.

De Lectio Divina begint daarom met het lezen (lectio) van de tekst, die de vraag oproept omtrent een authentieke kennis van de inhoud ervan: wat zegt de bijbeltekst op zich? Zonder dit ogenblik loopt men het risico dat de tekst alleen maar een voorwendsel wordt om nooit verder dan de eigen ideeën te komen.

lectio_divina (111)
Vervolgens komt de overweging (meditatio), waarbij de vraag is: wat zegt de bijbeltekst ons? Hoe moet ieder zich persoonlijk, maar ook als gemeenschap laten raken en zich ter discussie laten stellen, daar het er niet om gaat over woorden na te denken die in het verleden zijn gesproken, maar in het heden.

Hierna komt men aan het ogenblik van het gebed (oratio) dat de vraag veronderstelt: wat zeggen wij tegen de Heer als antwoord op zijn Woord? Het gebed als smeekbede, voorbede, dank en lof is de eerste manier waarop het Woord ons verandert.

lectio_divina (110)
Ten slotte wordt de lectio divina afgesloten met de contemplatie (contemplatio), waarbij wij als een geschenk van God zijn zienswijze overnemen op de dingen en ons afvragen: welke bekering van geest, hart en leven vraagt de Heer van ons? De heilige Paulus zegt in de Brief aan de Romeinen: “Stemt uw gedrag niet af op deze wereld. Wordt andere mensen met een nieuwe visie. Dan zijt ge in staat om uit te maken wat God van u wil en wat goed is, wat zeer goed is en volmaakt”(12,2). De contemplatie is er immers op gericht om in ons een visie van wijsheid op de werkelijkheid, volgens God, tot stand te brengen en in ons “de gedachte van de Heer” (1 Kor. 2,16) te vormen.

Het Woord van God blijkt hier het criterium van onderscheid te zijn: het is “levend en krachtig. Het is scherper dan een tweesnijdend zwaard en dringt door tot het raakpunt van ziel en geest, van gewrichten en merg.

Het ontleedt de bedoelingen en gedachten van de mens” (Heb. 4,12).

Het is goed er vervolgens aan te herinneren dat de lectio divina in haar dynamiek niet wordt afgesloten, zolang zij niet komt tot handelen (actio), dat het gelovige leven ertoe aanzet van zichzelf voor anderen een geschenk te maken in de liefde.

lectio_divina (102)

Het voorbeeld van Maria en de rol van de Kerk.

De zonet weergegeven passages zien wij in de hoogste mate verenigd en samengevat in de figuur van de Moeder Gods.

Als voorbeeld voor iedere gelovige van een volgzaam aanvaarden van het Woord van God “bewaarde zij al deze woorden in haar hart en overwoog ze bij zichzelf” (Luc. 2, 19; vgl. 2,51), wist zij de diepe band te vinden die gebeurtenissen, daden en dingen die schijnbaar los van elkaar staan, in het goddelijke plan verbindt.
In dit perspectief ondersteunt het lezen van het Woord van God de weg van boete en bekering; het maakt het ons mogelijk de betekenis van het behoren tot de Kerk te verdiepen en het ondersteunt ons in een grotere vertrouwelijkheid met God. Zoals de heilige Ambrosius zei: “wanneer wij met geloof de Heilige Schrift in handen nemen en deze lezen met de Kerk, dan wandelt de mens uiteindelijk met God in het paradijs.”

lectio_divina (108)

Een geschenk van de Heilige Geest.

In de Lectio Divina zullen er momenten waarbij we bijna onmiddellijk getrokken worden tot een diep gevoel van Gods liefdevolle aanwezigheid, nog voordat we een pagina van de Schrift hebben gelezen. Een andere keer zullen er momenten zijn waarop er een diepe stilte en leegte komt die we misschien wel als frustrerend zullen aanvoelen.

Het gebed is altijd een geschenk. Toch moeten we steeds proberen ons best te doen om de uitnodiging van God in zijn Woord in gebed te beantwoorden, maar zonder te streven naar een kunstmatig ervaring.

lectio_divina (109)
De Heilige Geest helpt ons in onze hulpeloosheid, en dat is een grotere troost dan misschien de zeldzame extase die sommigen zoeken in het gebed. We moeten erop vertrouwen dat God iets goeds zal opwekken uit al onze inspanningen, op Zijn eigen manier en tijd. We gaan naar het gebed om onszelf te geven in liefde, niet als huurlingen op zoek naar beloning.

Er is een geest van oprechtheid en van voortdurende bekering die geleidelijk ontvouwd wordt en vruchten afwerpt.
Er is daarom nooit ‘mislukking’ in het gebed! Onze grotere bekendheid met de Schrift door de praktijk van Lectio Divina wordt ook vruchtbaar in ons dagelijks leven. Dus ook buiten de tijd die wij gereserveerd hebben voor deze vorm van stil gebed.

lectio_divina (106)

Een laatste tip.

Onze laatste tip is fkomstig van een novicemeester van de Kartuizeorde. Begin uw Lectio Divina met een gebed tot de Heilige Geest en breng de eerste vijftien minuten van uw lezen door op uw knieën (en probeer oprecht te houden aan deze kleine regel).
Op deze manier onthoud je altijd dat je de Heilige Schrift aan het lezen bent, dat je luistert naar het Woord van God, en niet probeert een analyse van de tekst te maken.

Daarna, ongeacht de tijd die je gereserveerd hebt voor het gebed, kan je ervan verzekerd zijn dat je begonnen bent met een zuivere intentie en de nodige vroomheid.

lectio_divina (112)