Kroniek

"Abtijdingen" is een rubriek die u op de hoogte houdt van het reilen en zeilen van de abdijgemeenschap: wel en wee, bijzonder nieuws, belangrijke gebeurtenissen ..... In dit chronologisch overzicht staat het recentste nieuws steeds bovenaan. Verder naar onder staan de oudere berichten van de 12 voorbije maanden. Via de aparte rubriek 'junioraatsberichten' kan u de gebeurtenissen binnen het noviciaat en het junioraat op de voet volgen.

Maandag 21 mei 2018

Kort na het einde van de vespers overleed onze medebroeder Vic Jozef Weyten in het Gemeenschapshuis Sint-Camillus in Antwerpen.

Loenhout lag er bij de aanvang van het nieuwe jaar 1938 nog vredig bij, wanneer op 2 januari in het gezin van Jozef Weyten en Anna Vergauwen een zoontje werd geboren. De dag nadien werd hij gedoopt als Jozef Adriaan in de parochiekerk van Sint-Petrus en Sint-Paulus. Op de boerderij in ‘Papendonck’ groeide Jos op, samen met zijn jongere zus Maria. Voor WO II ademde het plattelandsleven in de Kempen op het ritme van werk en kerk. Mensen leefden dicht bij elkaar en het gezinsleven was helemaal doordrongen van het kerkelijk en christelijk leven. Dat was bij de familie Weyten niet anders. Ook het kloosterleven was er niet onbekend, want een broer van moeder was broeder trappist in de abdij van Westmalle.

Met Lichtmis 1956 begon de nog jonge Jos Weyten zijn postulaat in de norbertijnen-abdij van Tongerlo en werd er op 12 augustus van hetzelfde jaar ingekleed door prelaat J. Boel en kreeg de kloosternaam Victor. Op het feest van Sint-Augustinus 1958 sprak broeder Vic zijn geloften uit en leefde hij in ononderbroken trouw aan zijn professie in het hart van onze gemeenschap. Tot 1 april 1993 was hij werkzaam op de hoeve, eerst op de oude hoeve binnen de muren en vanaf 1976 op de nieuwe hoeve in de Torendreef. Als in 1993 het landbouwbedrijf werd doorgegeven aan jonge landbouwers kwam hij terug inwonen in het convent. Hij zei:”dat wie altijd voor de kalfjes heeft gezorgd ook wel met confraters zal kunnen omgaan”. Broeder Vic was een zachte mens. Nooit kwaad, hoogstens eens verontwaardigd. Iedereen vond bij hem een luisterend oor en een bemoedigend woord. Met weinig woorden wist confrater Vic door het leven te gaan, niet overhaast of gejaagd, maar met des te groter nabijheid voor confraters en medemensen. Hij was een grote vriend van O.-L.-Heer en met dagelijkse trouw bad hij zijn rozenkrans om Maria te eren en voor vele mensen te bidden. Na het intense werk op de abdijhoeve kwam er meer tijd vrij om als vrijwilliger mee op bedevaart te gaan naar Beauraing of met CM-ziekenzorg anderen een deugddoende vakantie te bezorgen. Het was hem een vreugde en het gaf hem diepe voldoening als kloosterling om anderen van dienst te kunnen zijn.

“Niet gekomen om gediend te worden, maar om te dienen” was broeder Vic zijn leven. Bij huishoudelijke karweien was hij trouw op post, rustig, behulpzaam en alleen opvallend door een schalkse opmerking of een woord van ondervinding of een wijze raadgeving. Ook vele zieke confraters in huis mochten rekenen op zijn gedienstigheid en broederlijke genegenheid. De vogels in de Engelse tuin waren zijn hobby en hij liet iedere wandelende confrater meegenieten van de kleurenpracht van kanaries en parkieten.

Bij de verhuis naar zijn vernieuwde conventskamer in 2013 schreef hij op een briefje: ”na 14 jaar is mijn matras versleten en ik weet niet wie er vervangen moet worden, de matras of ikzelf”. Zijn krachten verminderden steevast, zichtbaar en voelbaar, maar hij verminderde niet in broederlijke nabijheid, stil werk, trouw koorgebed en nog een extra rozenkrans.

Een geslaagde heupoperatie in het najaar van 2014 beloofde veel goeds. Het werd echter een lange rit van 9 weken kliniek en revalidatie. Broeder Vic zei: “ik ben, in meer dan 59 jaar kloosterleven, nog nooit zolang uit de abdij weg geweest”. Terug in Tongerlo hernam hij getrouw zijn dagelijks leven, tijdig uit de veren, bidden, allerlei werkjes, moeiteloos vriendelijk zijn voor velen.

Op 21 februari 2015 werd hij in het vroege morgenuur getroffen door een hersenbloeding. In kritieke toestand ontving hij de ziekenzalving op zondagavond 22 februari. Heel langzaam herstelde confrater Vic, beperkt door een eenzijdige verlamming en een moeizaam spreken. Hij vond vanaf 11 mei 2015 een verzorgend onderkomen in het Gemeenschapshuis Sint-Camillus bij de gasthuiszusters van Antwerpen. Hij herwon wat van zijn schalksheid in zijn ogen en in zijn woorden. Hoe vaak zei hij moeizaam maar helder en bewust: “Wat zal er nog met mij gebeuren, wanneer komt mijn beurt om te gaan?”. Het is een lange weg geworden van grote afhankelijkheid en overgave. Zijn geliefde nichtjes hebben nonkel Jos met genegenheid omringd. Op 21 mei 2018 heeft broeder Vic ons stilletjes en onverwacht verlaten om zijn intrek te nemen in het Vaderhuis.

Tussen de dossiers van confraters behoort dat van broeder Vic tot het dunste, enkele heel gewone aantekeningen, niets speciaals, niets buitengewoon, niets de moeite waard voor de wereld om hier op aarde te worden opgeschreven. Dat kan een goed teken zijn om zonder veel woorden en veel uitleg, maar met vele gaven voor de Heer te verschijnen. “Aan kleinen en eenvoudigen heeft de Heer de dingen van zijn koninkrijk geopenbaard”. Rijkbeladen met schoven, met de oogst van zijn schoon Godgewijd leven mocht broeder Vic nu binnen gaan in de vreugde van zijn Heer.

Op vrijdag 25 mei, om 11.00 u, zullen wij in de abdijkerk de uitvaartliturgie vieren en confrater Vic Jos Weyten in broederlijke genegenheid en in het geloof op het eeuwig leven en de verrijzenis ten grave dragen op het abdijkerkhof.

Zaterdag 19 mei 2018

Onze Engelse tuin heeft er een nieuwe bewoner bij. Onze lokale fotograaf maakte prachtige foto’s van een bosuil en haar reeds uit de kluiten gewassen jong.

 

Zaterdag 12 mei 2018

Voor de tweede maal mogen wij een flinke groep vrijwilligers ontvangen van de internationale vereniging ‘Muscles for Charity’. Zij zetten al hun krachten in om onze tuin op orde te brengen. Cfr. Gabriël is werkverdeler van dienst om alles in goede banen te leiden: onkruid wieden, hagen scharen, paden oprakelen enz. Onze hartelijk dank aan alle vrijwilligers, jong en oud!

 

    

    

Vrijdag 11 mei 2018

Cfr. Benedict nam deel aan de lokale jogging ‘Dwars door de abdij’, een loop van 12 km in en rond de abdij. Een hele prestatie als je weet dat hij daags voordien ook nog deelnam aan de Abdijjogging tussen Averbode en Tongerlo (16 km)!

Vrijdag 11 mei 2018

Daags na Ons Heer Hemelvaart vierden wij naar gewoonte het Verbondsfeest met de zusters Jozefienen uit Sint-Niklaas. Dit jaar waren de zusters te gast in Tongerlo. Dit gebedsverbond ontstond in de nadagen van Wereldoorlog II als dank voor de materiële voedselhulp die de congregatie organiseerde voor de abdijgemeenschap.

                   

   

Woensdag 2 mei 2018

Elke avond sluiten we onze vespers af met een Maria-antifoon. Dit gezang wisselt naargelang de liturgische tijd. In de paastijd zingen we het Regina coeli. De Gregoriaanse toonzetting is deze eigen aan onze ordestraditie en verschilt enigszins van het Romeins gregoriaans.

Bij het begin van de meimaand – Mariamaand plaatsen we twee geluidsopnames van het Regina coeli op onze website, uitgevoerd door onze abdijgemeenschap. De plechtige versie wordt gezongen op zon- en feestdagen, de gewone versie op weekdagen. De afbeeldingen bij de opnamen zijn schilderijen, beelden of iconen van Onze-Lieve-Vrouw uit het patrimonium van de abdij.

In de komende liturgische tijden zullen we nog meer Maria-antifonen presenteren.

Vrijdag 27 april 2018

De werken aan onze westelijke omwalling en het hoektorentje ‘Den Herman’geraken, na twee jaar, stilaan aan hun einde. De laatste stellingen aan de muur en Den Herman werden verwijderd. De laatste dekstenen op de muur zijn gelegd en gevoegd. Naast de westpoort werd een gedenksteen aangebracht met een vers uit de psalmen: ‘Vrede heerse binnen uw omwalling’.

Woensdag 2 mei beginnen de grondwerken waarbij een talud wordt aangelegd ter versteviging van de muur en de vesten weer in hun oorspronkelijke staat worden hersteld. Binnen in Den Herman moeten nog verder pleisters en elektriciteitswerken uitgevoerd worden en alle schrijnwerkerij.

            

Donderdag 26 april

Onze torenvalken legden een beloftevol nest met 4 eieren. Uiteindelijk is er slechts één kuikentje uit voortgekomen. Één ei is verdwenen en twee andere zijn niet uitgebroed. Net als vorig jaar zullen we het met slechts met één kuikentje moeten stellen.

Woensdag 18 april 2018

Bekijk hieronder de korte film over het ontstaansproces van het portret van Abt Jeroen. Het portret is van de hand van de Nederlandse schilder Rick Duijs en werd vervaardigd tussen juni 2015 en juni 2017.

Zaterdag 14 april 2014

Onder een stralende lentezon hielden we een geslaagde jongerendag in de abdij: samen met andere gelovige jongeren en enkele medebroeders ontmoetten we elkaar voor gesprek, catechese, zang en gebed. Na het welkom hielden we een eerste catecheseblok over het thema ‘Schepping’ o.l.v. prior Kris. Hij bracht ons enkele inzichten en aandachtspunten bij de schepping van de wereld en van de mens zoals dit beschreven staat in het boek Genesis. Daarop vierden we samen met de abdijgemeenschap de eucharistie. Het middagmaal werd verzorgd door een heuse kookploeg die ons verwende. Het was lekker en overvloedig! Het tweede catecheseblok handelde over ‘de gekwetste schepping’. Tijdens een wandeling rond de abdij en aan de hand van concrete vragen wisselden we in kleine groepjes uit over dit onderwerp. Een vieruurtje en een zangstonde kikkerde ons weer op zodat we klaar waren voor het derde catecheseblok dat verzorgd werd door supprior Gabriël. Hij bouwde verder op het thema met de ‘herschepping in Christus’: in Jezus is ons een nieuwe schepping te beurt gevallen waarvan wij deelgenoot gemaakt werden door ons doopsel. De vespers in de abdijkerk sloten deze dag af. Onze dank aan alle deelnemers en vrijwilligers!

 

      

      

      

      

                                                                                                                                                    

       

                                 

Woensdag 11 april 2018

Een behulpzame fotograaf bezorgde ons nog een reeks foto’s van onze paasvespers die we de bezoeker van onze website niet willen onthouden.

 

    

     

     

     

     

     

     

      

Dinsdag 10 april 2018

Onze grote magnolia in de Engelse tuin komt in volle bloei. De eerste bloesems verschijnen aan de pruimenbomen. Alles schittert in norbertijns wit.

Langsheen de dienstweg aan de zuidpoort werden nieuwe lindebomen geplant. De jonge loten zijn afstammelingen van onze eeuwenoude lindedreef (1678) en werden deskundig gestekt en opgekweekt door het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek in Geraardsbergen.

 

      

     

      

     

 

Paasweek 2018

Paasvespers in de abdij van Tongerlo.

Tijdens de paasweek worden de vespers in de abdij op plechtige wijze gevierd.

Het paasmysterie behoort tot de kern van ons geloof. De Kerk viert en gedenkt dit paasmysterie het hele jaar door en met name in elke viering van de eucharistie. Maar het heilige paastriduüm van ’s Heren lijden, sterven en verrijzenis is als het hoogtepunt van heel het liturgisch jaar. De paas­vreugde van de Kerk deint echter na Pasen verder uit. De vijftig dagen vanaf Verrijzeniszondag tot Pinksteren moeten in vreugde en gejubel gevierd worden als één enkele feestdag, ja, als de grote dag des Heren.

De eerste acht dagen van de paastijd vormen het paasoctaaf en worden gevierd als hoogfeesten des Heren. In de abdij van Tongerlo doen we dit op de wijze die eigen is aan de liturgische traditie van de orde der norbertijnen. De oorsprong van deze bijzondere viering gaat terug op de liturgie van Jeruzalem in de vijfde eeuw en zelfs vroe­ger. Tijdens de paasweek bezochten de pasgedoopten daar met de bis­schop en het ganse volk dagelijks in processie de heilige plaatsen die met de kruisdood en de verrijzenis van Christus te maken hadden. Dit liturgisch gebeuren beïnvloedde dan weer de paasvespers in de basiliek van Lateranen te Rome, met dit verschil dat men nu met de pasgedoop­ten in processie naar de plaatsen trok waar tijdens de paasnacht het doop­sel en het vormsel toegediend waren. Vele plaatselijke kerken in het Westen namen dit mooie gebruik over, als een dankviering voor het doopsel waardoor de christenen “met Christus zijn begraven, maar ook met Hem verrezen” (Kol. 2,12).

Terwijl in de Romeinse liturgie deze doopvespers in onbruik raakten, zijn ze in de liturgie van de norbertijnenorde blijven voortbestaan tot op de huidige dag. Door de vernieuwde aandacht van het Tweede Vaticaans Concilie voor het paasmysterie en voor de betekenis van het doopsel waardoor de christenen deelhebben aan Chris­tus’ Pasen, is dit aloude gebruik verrassend actueel geworden.

 

Opbouw.

De paasvespers, zoals ze in Tongerlo gevierd worden volgens de liturgi­sche traditie van de norbertijnenorde, bestaan uit drie delen:

1) het eigenlijke avondgebed;

2) processie naar het doopwater met gebedsmoment aldaar;

3) processie naar het kruis met eveneens een gebedsmoment.

Het eigenlijke avondgebed.

Zoals bij elke gebedsstonde in de paastijd zingen we biddend onze vreug­de uit om Christus’ verrijzenis.

Terwijl het paaskyrie wordt gezongen komt de gemeenschap de kerk binnen.  “Kyrie eleison”,  “Heer, ontferm U”: met deze aanroeping richten we ons tot Christus, de verrezen Heer, van wie we aan het eind van de viering zullen zingen met Paulus’ woorden: “God heeft Hem hoog ver­heven en Hem de naam verleend die boven alle namen is: Jezus Christus is de Heer” (Fil 2,9-11).

Dan zingt men psalm 110, de Messiaanse psalm die elke zondag in het avondgebed voorkomt en die we op Christus mogen toepassen: Hij leeft en “zetelt aan Gods rechterhand” (1 Petr. 3,22).

Als antifoon wordt, evenals bij de andere psalmen, het alleluia gezong­en, de paaskreet bij uitstek van de Westerse Kerk.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Na de korte schriftlezing, waarin uiteraard de paasboodschap weerklinkt, antwoorden we met het gregoriaanse “Haec dies”, een zin uit paaspsalm 118: “Dit is de dag die de Heer heeft gemaakt, laat ons hem vieren in blijdschap”. De paasjubel wordt verder gezet in het alleluia dat onmid­dellijk volgt, met een vers dat eigen is aan de dag.

Daarna zingen we, zoals elke dag in het avondgebed, het “Magnificat”, het danklied van Maria en van de Kerk. Dit danklied krijgt in de paastijd zijn diepste betekenis , nu de Kerk vol vreug­de is om het paasmysterie waaruit zij is voortgekomen: “wonderbaar is het, wat Hij mij deed, de Machtige, groot is zijn Naam”  (Lc. 1,49). De antifoon bij het Magnifi­cat verwijst naar het evangelie van de dag.

Zoals op elke dag volgen dan de slotgebeden, het Onze Vader en het afsluitend gebed.

 

Processie naar het doopwater.

Na het eigenlijke avondgebed begeeft de gemeenschap zich naar het water, dat tijdens de paaswake werd gezegend voor de doopherdenking en voor de hernieuwing van de doopbeloften en de geloofsbelijdenis. Ondertussen zingen we psalm 114: “Toen Israël uit Egypte vertrok …”, terwijl we eraan denken dat wij christenen sin

 

ds ons doopsel weggetrok­ken zijn uit de slavernij van de zonde en het kwaad. Het water van ons doopsel is voor ons bron van leven geworden. Als we bij het water aan-komen, weerklinken dan ook de laatste verzen van deze psalm: “God maakt rotsige grond tot een waterpoel en harde steen tot een bron”.

 

Op de lezing die spreekt van ons doopsel, antwoorden we met een alle­luia en een vers dat naar de liturgie van de volgende dag verwijst. On­dertussen wordt het water bewierookt. Tenslotte spreekt de voorganger een gebed uit.

 

 

Processie naar het kruis.

Terwijl de gemeenschap zich dan naar het kruis begeeft, wordt de lof­zang uit het boek der Openbaring gezongen, waarin alweer het paasmys­terie van Christus en zijn Kerk weer­klinkt: Christus is het Lam Gods, Hij heeft zijn leven voor ons gegeven; en wij, die door ons doopsel met Christus zijn be­kleed” (Gal 3,27), vormen de Kerk, de bruid van het Lam.

 

Zo komt de gemeenschap aan bij het kruis, dat sinds Jezus’ kruisdood “teken van ons heil” is geworden, “onze levensboom”. Want “op het kruis werden de machten van het kwaad gebonden, werd onze dood ge­dood”  (prefatie van Kruisverheffing).

Bovendien worden we, nadat we bij het water ons doopsel hebben her­dacht, hier bij het kruis herinnerd aan ons vormsel, toen de vormheer ons de handen oplegde en met het heilig Chris­ma een kruis tekende op ons voorhoofd.

Na een lezing waarin over het kruismysterie wordt gesproken, antwoor­den we met de woorden van Paulus in de Romeinenbrief: “Chris­tus resurgens …”, “Christus, uit de doden verrezen, sterft niet meer: de dood heeft geen macht meer over Hem”. Het kruis is voor ons het teken van Christus’ overwinning op de dood geworden. Tijdens deze zang wordt het dan ook bewierookt. Tenslotte bidt de voorganger een passend gebed.

Dan komt het slotvers van de ganse viering als echo en bevestiging van de intredezang: “God heeft Hem hoog verheven … Jezus Chris­tus is de Heer”  (Fil. 2,9-11).

Zoals elke avond besluiten we met een groet aan Maria, de moeder van de Verrezene: “Regina Caeli  …”, “Koningin van de hemel, verheug u, omdat Hij die gij hebt mogen dragen, verrezen is, zoals Hij gezegd heeft”. We vragen Maria voor ons te bidden, opdat wij die de verrijzenis vieren van haar Zoon, zijn beloften en onze roeping waardig mogen worden.

Dat wenst onze gemeenschap u, die met ons komt meevieren, ook toe.

     

Pasen, 1 april 2018

Een klim naar de hoogste verdieping van de toren  van de abdijkerk leverde een aangename verrassing: ons koppel slechtvalken heeft dit jaar maar liefst vier eieren gelegd. Nu nog hopen dat ze goed broeden en alle kuikentjes uit het ei komen!

 

Vrijdag 30 maart 2018

We vierden met Goede Vrijdag de kruisdood van onze Heer Jezus Christus in de aanwezigheid van heel wat gelovigen.

Hoewel Hij Gods Zoon was
heeft Hij in de school van het lijden gehoorzaamheid geleerd;
en toen Hij het einde had bereikt
is Hij voor allen die Hem gehoorzamen
oorzaak geworden van eeuwig heil.

   

   

    

Donderdag 15 maart

In het kader van onze politiek om energie te besparen in ons grote huis werd in de doorgang van de pandgang naar de abdijkerk een nieuwe tochtdeur geplaatst.

De telescopische schuifdeur werd reeds enkele maanden geleden geplaatst door de Brugse firma Kemko. Vandaag werd het geheel afgewerkt met de plaatsing van een glasraam in het bovenlicht door het Atelier Mestdagh uit Gent.

In de deuren werden twee gekalligrafeerde spreuken gezandstraald. Een eerste tekst is van de H. Augustinus: “God loven, dat is loven in liefde en beminnen in lofzangen”, uit diens commentaar op psalm 147. Het tweede citaat komt uit de Vita A van de H. Norbertus: “De heilige Schrift volgen en Christus als leidsman nemen.”

In het bovenlicht werden twee gerestaureerde glas-in -lood medaillons verwerkt van de H. Norbertus (onze stichter) en de H. Augustinus (onze regelvader).

 

            

Woensdag 14 maart

Na de Belgische première op 9 december 2017 vond in New York de Amerikaanse première plaats van de filmdocumentaire “The Search for the Last Supper” van prof. Jean-Pierre Isbouts en dr. Christopher Brown.

In samenwerking met de King Baudoin Foundation United States wil deze film een fundraising opstarten voor de restauratie van het Laatste Avondmaal dat in de abdij wordt bewaard. (Voor Belgische burgers is het ook mogelijk om een fiscaal aftrekbare gift over te maken op onze projectrekening bij Herita, Oude Beurs 27, 2000 Antwerpen, BE92 7450 0823 0723)

De première vond plaats in The Sheen Center’s Studio Theater en een receptie werd aangeboden door de Vertegenwoordiging van de Vlaamse Regering in de Verenigde Staten.

Meer info: The Search of the Last Supper

     

 

Donderdag 8 maart 2018

Ook in onze abdij waken we erover om de toegankelijkheid voor mindervaliden te verbeteren. In samenwerking met Toerisme Antwerpen werden op onze parking twee parkeerplaatsen ingericht voor mensen met een beperking.

Dinsdag 20 februari 2018

Een gespecialiseerde fotograaf (Sebastien Smets uit Luik) komt in het da Vinci-museum hoogkwalitatieve opnames maken van het Laatste Avondmaal. De opnames zullen dienen om een reproductie op ware grootte te realiseren. Ze zal dan een plaats krijgen in de reizende tentoonstelling rond het genie van Leonardo da Vinci die binnenkort Istanbul aandoet en later dit jaar Lyon. De reproductie zal uiteindelijk in Tongerlo een plaats krijgen.

 

Intussen is het resultaat van de opname in Istanbul te zien:

 

Maandag 12 tot vrijdag 16 februari 2018

Tijdens de voorbije krokusvakantie werd er weer hard gewerkt in het erfgoedhuis. Onze vrijwilligers Alec, Micha en Alexander staken de handen uit de mouwen om een deel van onze tijdschriftenbibliotheek over te brengen naar de nieuwe locatie in het erfgoedhuis. Daar kwam heel wat handenarbeid bij te pas: tijdschriften in dozen steken; rekken afbreken, verhuizen en weer opbouwen; dozen overbrengen, de trap op zeulen, weer leegmaken en ordenen in de rekken. En dat allemaal met de glimlach en veel enthousiasme. We zijn onze ‘drie musketiers’ dankbaar voor hun toewijding en inzet!

 

    

    

    

    

    

Aswoensdag 14 februari 2018

Vandaag, op aswoensdag, begint de veertigdagentijd, de christelijke vastenperiode in voorbereiding op Pasen.

Tijdens de eucharistie met asoplegging, hield abt Jeroen de volgende homilie:

 

Broeders en zusters in het geloof,

Vandaag begint de christelijke vastentijd.

De Kerk vraagt ons om te vertragen, vertragen om het kleine en om het essentiële te kunnen zien. Vertragen maar niet lui zijn. Integendeel, zelfs met vernieuwde actieve aandacht.

De veertigdagentijd zou ik durven  noemen: een tijd van groot verlangen, van groot verlangen naar Gods koninkrijk.

En het evangelie van Matteüs geeft ons jaarlijks drie sleutels uit de joodse traditie: aalmoezen, bidden en vasten. Sleutels om binnen te gaan en om buiten te gaan. Binnengaan in die moeilijke achterkamer, waar ik alleen met de Allerhoogste ben, en buitengaan uit mijn ego in ontmoeting met elkander. In het verborgene wordt alles tot zijn ware intenties en juiste proporties gebracht en het askruisje reduceert onze grote woorden en verpulvert onze schone schijn.

En ons verlangen naar Gods koninkrijk wordt in teken gebracht in aalmoezen, bidden en vasten. Het zijn onze liefdevolle omgangsvormen met God en onze naaste. Zij behoeden ons voor ziekelijke zelfvervulling en brengen ons tot stille vervulling van Gods Woord.

De veertig dagen oefenen om paasmensen te worden. Een gelukkige tijd, waarin Gods Woord ons aanraadt, met behulp van kleine tekens, Jezus gezindheid geheel tot de onze te maken. Vasten is persoonlijk en gemeenschappelijk ons hongergevoel aanscherpen als signaal en uitdrukking van ons verlangen meer te willen leven van Gods Woord; om Gods Woord de richting van ons leven en samenleven laten zijn.

Vasten voedt de gemeenschap, maar werkt maar als ieder afzonderlijk meedoet. Hoogmoedig niet mee doen is al van dezelfde soort als het ijdele vasten. De eerste bekoring is niet denkbeeldig in onze dagen.

En al zijn wij ook in deze vastentijd onnutte dienstknechten, wij mogen tegelijk nog meer worden dienaren van de Allerhoogste en vrienden van de Bruidegom.

Amen.

                  

Zaterdag 9 december 2017

In het Fotomuseum te Antwerpen ging een nieuwe filmdocumentaire in première over het Laatste Avondmaal van Leonardo da Vinci. Deze 1 uur durende documentaire, gemaakt door de Amerikaanse professor en auteur van National Geographic Jean-Pierre Isbouts (www.jpisbouts.org), vertelt het boeiende verhaal van de jonge Leonardo da Vinci die van Firenze naar Milaan trok om  zich daar als kunstenaar en uitvinder verder te ontplooien. In Milaan schilderde hij het wereldberoemde fresco van het Laatste Avondmaal in de refter van het dominicaanse klooster Santa Maria delle Grazie waar het in 1499 voor eerst bewonderd kon worden.

Het fresco in Milaan.

In dit fresco wilde Leonardo gelijkaardige technieken uitproberen die hij met zijn olieverfschilderijen reeds succesvol had uitgeprobeerd. Helaas, reeds twintig jaar later zou blijken dat de toestand van het fresco achteruit ging en en zijn kwaliteit niet verder kon behouden.

In de decennia daaropvolgend werden van het Laatste Avondmaal vier monumentale kopieën op canvas geschilderd. In de documentaire gaat prof. Isbouts op zoek naar het ware gelaat van het fresco aan de hand van de nog bestaande kopieën: the Search for the Last Supper. Zo komt hij uiteindelijk ook terecht bij het Laatste Avondmaal dat sinds 1545 Tongerlo wordt bewaard.

Het Laatste Avondmaal in Tongerlo.
Lodewijk XII

 

In zijn documentaire reconstrueert prof. Isbouts de ontstaansgeschiedenis van het Tongerlose Laatste Avondmaal. Alles begint bij koning Lodewijk XII die in 1499 het hertogdom Milaan veroverde en het pas gerealiseerde fresco in het dominicanerklooster bewonderde. Volgens zijn biograaf Vasari had Lodewijk XII dit fresco kost wat kost zou willen meenemen naar Frankrijk, wat echter niet mogelijk bleek. In 1507, in een brief aan de Signoria van Firenze die nog steeds in de Stadsarchieven bewaard wordt, verzoekt Lodewijk XII het stadsbestuur om hem Leonardo da Vinci – die op dat ogenblik aan het werk was in Firenze – voor een tijd uit te lenen. Wellicht lag het in de bedoeling van de Franse koning dat Leonardo een kopie op ware grootte zou schilderen van het Laatste avondmaal. Om deze opdracht te vervullen zou Leonardo vele jaren nodig hebben gehad. Het inschakelen van zijn beste leerlingen ligt dan voor de hand. Het was trouwens in die tijd geheel niet ongebruikelijk dat leerlingen van da Vinci, onder het toezicht van de meester, zijn werk kopieerden en verkochten. Een dergelijke praktijk bezorgde da Vinci’s atelier de nodige inkomsten.

 

In de tijd dat Leonardo het fresco schilderde te Milaan was Andrea Solario, niet zolang tevoren overgekomen uit Venetië, een van zijn meest getalenteerde leerlingen. Dezelfde Solario zien we rond het jaar 1509 aan het werk in het Château de Gaillon, het eerste renaissancekasteel in Frankrijk en residentie van kardinaal Georges d’Amboise, de eerste minister onder Lodewijk XII. Een inventaris van alle kunstwerken in het château, daterend van rond 1540, vermeldt “een Laatste Avondmaal op doek met monumentale figuren dat Monseigneur had laten overkomen uit Milaan“. Het is prof. Isbouts’ theorie dat Solario deel uitmaakte van het team dat de kopie geeft geschilderd en het bij zijn reis naar Gaillon heeft meegenomen naar Frankrijk. Dit veronderstelt dat de kopie werd gerealiseerd in slechts twee jaar tijd, tussen de opdracht door Lodewijk XII in 1507 en de aanwezigheid van Solario in Gaillon in 1509, en een extra aanwijzing dat er meerdere leerlingen in de realisatie moeten zijn betrokken geweest. Deze theorie van ‘groepswerk’ werd eveneens bevestigd door Pinin Brambilla, de restauratrice die het fresco in Milaan heeft gerestaureerd en studiewerk heeft verricht op de replica in Tongerlo. Volgens prof. Isbouts zouden de apostelen links op het doek geschilderd zijn door Andrea Solario, terwijl de figuren rechts zouden gerealiseerd zijn door Giampietrino. Omdat onder de figuren van Jezus en de apostel Johannes geen ondertekening kan aangetroffen worden, poneert Isbouts de boute stelling dat Leonardo da Vinci himself beide figuren rechtstreeks op het canvas geschilder heeft.

Hoe is dit schilderij dan uiteindelijk in Tongerlo terecht gekomen? Uit de abdijarchieven blijkt dat een Laatste Avondmaal van Leonardo da Vinci in 1545 in Antwerpen te koop werd aangeboden. Abt Arnold Streyters kocht er dit doek ter versiering van de vernieuwde abdijkerk. We zijn volop in de periode van de Katholieke Reformatie wanneer, in reactie tegen het protestantisme, de devotie tot de heilige eucharistie weer sterk op de voorgrond treedt. Abt Streyters heeft met de aanschaf van het Laatste Avondmaal daar zeker mee uitdrukking aan willen geven. Een ooggetuigenverslag uit de 16de eeuw, dat in de archieven van de abdij wordt bewaard, beschrijft niet enkel het schilderij zoals het in de abdijkerk kon bewonderd worden, maar legt bovendien expliciet de band met Leonardo da Vinci en koning Lodewijk XII.

De conclusie van prof. Isbouts is duidelijk: de replica van Het Laatste Avondmaal dat sinds 1545 in Tongerlo wordt bewaard is de kopie waartoe koning Lodewijk XII in 1507 opdracht gaf in Milaan en die door Andreas Solaria in 1509 naar Frankrijk werd gebracht.

Hiermee is het verhaal niet te einde. In een volgende fase wil Prof. Isbouts nog verder onderzoek verrichten naar de mogelijk inbreng van Leonardo da Vinci. In samenwerking met Amerikaanse specialisten moet bijkomende analyse van het doek, in het bijzonder de penseeltechniek, verder uitsluitsel geven.

Een apart hoofdstuk is het noodzakelijke herstel van het Laatste Avondmaal in Tongerlo. Een restauratieproject dient dringend te worden opgestart in samenwerking met de verschillende overheidsinstanties. Prof. Isbouts engageerde zich in een fundraising project dat de restauratie de nodige financiële ondersteuning moet geven. Belgische donateurs kunnen een fiscaal attest bekomen indien zij hun gift storten op de projectrekening BE 92 7450 0823 0723 van de abdij bij Herita, met als vermelding “Gift – Abdij van Tongerlo”. Ter gelegenheid van de première van de filmdocumentaire kon reeds een eerste cheque worden overhandigd aan abt Jeroen De Cuyper, in het bijzijn van prior Kris De Brabander en pater Ivo Cleiren.

 

 

 

 

Omwille van de distributierechten kunnen we slechts een trailer laten zien: 

Bekijk hier een korte reportage van de rtbf:

https://www.rtbf.be/auvio/detail_un-veritable-de-vinci-dans-l-abbaye-de-tongerlo?id=2288448

Zondag 3 december 2017

Eerste zondag van de advent. De eerste kaars van de adventskrans is aangestoken, en hoopvol zien wij uit naar de komst van onze Verlosser, Hij die ons van alle zonde en kwaad bevrijdt.

 

En toch, Heer, zijt Gij onze vader.
Wij zijn de leem, Gij zijt de boetseerder,
wij allen het werk van uw hand.
Heer
, wees niet te zeer vertoornd.
Gedenk niet eeuwig onze schuld;
zie op ons neer, wij zijn allen uw volk.
Jesaja 64,7-8

 

 

 

 

 

 

Ook de kerststal staat al klaar in de abdijkerk. Leeg, weliswaar. Maar het Woord is reeds present in afwachting van de Menswording, waarmee niet alleen de kerststal gevuld wordt, maar heel ons leven en heel onze geschiedenis tot vervulling komt.

 

Maandag 20 november

Van maandag 20 tot vrijdag 24 werden grondige beheerswerken uitgevoerd aan de eeuwenoude lindedreef voor de abdijpoort. Door verregaande maar nauwkeurige snoeiwerken worden de boomkruinen verlicht zodat de stammen minder belast worden. Bij wind en storm lopen de stammen immers gevaar door te scheuren of te splijten. Op deze manier hopen we de bomen te beschermen en de lindedreef langere tijd te kunnen behouden.

           

           

     

     

 

Maandag 13 november 2017

Feest in de abdijgemeenschap! We vierden het naamfeest van prior Kris, in choro et in foro, zoals wij, kloosterlingen dat uitdrukken (in de kerk en in de refter). Bij die gelegenheid namen we ook nog eens een groepsfoto van het convent.

 

      

      

 

           

Zondag 12 november 2017

Vandaag hielden we de bedevaartsdag voor de heilige Siardus (de feestdag zelf valt op 14/11), wiens relieken wij in de abdijkerk bewaren en ter verering aanbieden.  Ondanks het slechte weer mochten we ons verheugen op een talrijke opkomst. In de voormiddag vierden we de plechtige eucharistie en in de namiddag het plechtig lof met aanbidding en zegen. Tijdens het lof hield pater Gabriël:

 

Broeders en zusters in de Heer,
Goede vrienden van Sint-Siardus,

Dit jaar gedenken christenen de treurige verjaardag van 500 jaar kerkscheuring tussen protestanten en katholieken. In 1517 gaf Luther hiervoor de aanzet. Een halve eeuw later rond 1566, stonden delen van Europa in brand door verwoestingen van katholieke kerken en abdijen. Een beeldenstorm ging door onze contreien heen: ‘want God alleen mag aanbeden worden’ – zo stelt de protestantse visie. De norbertijnenabdij van Mariëngaard waar de heilige Abt Siardus sinds het jaar 1230 begraven lag en al vrij vlug na zijn dood een prominente plaats kreeg in het koor van de abdijkerk deelde genadeloos in de klappen. In 1578 was het over en uit met de katholieke Kerk in Friesland, en dus ook met de norbertijnerabdij aldaar. Mariëngaard werd met de grond gelijk gemaakt en er blijft geen muur meer van over.   De vijandig gezinde Geuzen hoopten hiermee het verhaal van de katholieke kerk en de abdij van Mariëngaarde voor goed naar de geschiedenisboeken te verwijzen.

Toch was er het graf van de heilige Siardus wat voor gelovigen meer dan 300 jaar een rustplaats was van voorspraak en gebed bij God. Een ijverige edelman, genoemd naar de heilige: de heer Siardus van Hensema had de moed om Sint-Siardus niet in handen te spelen van de verwoestende reformatie. Hij bracht het gebeente van Sint-Siardus in veiligheid naar katholiek gebied in het Duitse Hildesheim met toestemming van Paus Clemens VIII. Ook de Aartsbisschop van Keulen vaardigde een brief uit in 1608 dat Sint-Siardus blijvend vereerd mocht worden als heilige.

Wat later, 5 juli 1617, moet een drukke dag geweest zijn in deze abdij van Tongerlo. Wellicht waren medebroeders de voorbereidingen aan het treffen voor de komst van de relieken van Sint-Siardus: een gereinigde huis en versierd met zomerbloemen, het zou zomaar kunnen want een dag later, op 6 juli 1617, arriveerde het gebeente van deze heilige man Gods hier in Tongerlo.

Dit jaar is deze abdij van Tongerlo al 400 jaar vereerd met de voorspraak en de aanwezigheid van de heilige Siardus. Sindsdien zijn vele pelgrims gekomen om hier te bidden bij het kostbare reliekschrijn.

Op bedevaart gaan naar de graven en beenderen van heiligen zit in de genen van de katholieke kerk. Daarmee wil ze Jezus Christus niet verdonkeremanen maar ziet ze de verering van de heiligen als een stille maar alom aanwezige getuigenis van mannen en vrouwen die tijdens hun leven uitmuntende ambassadeurs voor Christus zijn geweest. Zij zijn de zegevierende Kerk die hier op aarde haar sporen heeft nagelaten.  Heiligen drukken immers met bekwame ijver hun stempel op het geloofsleven van alle dag terwijl de hele wereld maar blijft doordraaien in consumptie, druk gedoe, verwijderend van God en het katholieke geloof. Heiligen verwijzen ons steeds naar God zelf – hun handen hebben gebeden, geleden en gewerkt, hun voeten hebben God gezocht, vaak zijn ze zelf op bedevaart gegaan naar graven van heiligen  – daarom zijn hun knoken ons dierbaar. De lichamen van de heiligen als tempels van God – die kan je niet zomaar cremeren en uitwissen.

Met een bedevaart willen wij als gelovigen letterlijk VAART zetten – vooruitgang maken in ons geloof en ons gebedsleven.  De heiligen vormen hierin geen obstakels. Ze verlichten ons geloofspad naar de Heer God. Ze vormen een inspiratie om vorm te geven aan de navolging van Jezus doorheen de tijden. De ene heilige zoals Sint-Elisabeth voor de zieken en armen van haar dagen,  Sint-Rochus voor de pestlijders, Pater Damiaan voor de melaatsen van Molokaï; Moeder Teresa inspireerde honderden mannen en vrouwen om te zorgen voor de uitgestotenen in vele grootsteden van de wereld.  Theresia van Avila leert ons God te ontdekken in onze ziel; Theresia van Lissieux leert ons te blijven geloven en te blijven glimlachen ook als alles ons tegenstaat. De goede daden van de heiligen ontspringen aan de genade van God zelf. Heiligen zijn geen syndicaat van louter actieve goedheid. Nee ze zijn allereerst doordrongen met het geloof dat Jezus Christus de Verlosser en enige Heiland is voor alle mensen in alle tijden. Dit geloof maakt hen tot begenadigde navolgers van Christus in gebed, in woord en daad.

Van Sint-Siardus leren wij wat toegankelijkheid is. Arme mensen werden gastvrij ontvangen en stond hij alle mensen te woord.  Als een trouwe vader legde Sint-Siardus getuigenis af van Jezus Christus.

En wat een mooie parallel zien we in het leven van Sint-Siardus en de herders op het veld in Betlehem: door zijn deugdzaam leven haastte Siardus zich naar Jezus Christus zelf; zoals de Herders de heilige Familie hebben ontmoet en verwonderd over dit gebeuren gingen rond vertellen, zo waren de Friezen in de 13de eeuw verwonderd over zijn geloof en zijn voorbeeld.

Als een herder op het veld, werkzaam in Mariëngaard, in de tuin van Maria. Onze-Lieve overwoog al deze dingen in haar hart wat er in Betlehem gebeurde vanaf de openbaring met de engel tot nu wanneer wildvreemde herders haar zoontje hun hulde komen brengen. De heilige Moeder Maria als beschermvrouwe van Mariengaard stond aan de zijde van Abt Siardus en zijn heilig kloosterleven.

En ook nu is Onze-Lieve-Vrouw van Tongerlo, de moeder van Jezus met ons, met Sint-Siardus, met de Kerk in de gemeenschap van de heiligen om ons blijvend te verwonderen over de Almachtige God, Schepper en Aarde die zijn Zoon naar deze wereld heeft gestuurd als een teer kindje Jezus in Betlhehem om als een uitgeteerde man op het Kruis van Golgotha te moeten lijden en sterven om u en mij, om de heiligen en gelovigen die in Hem gedoopt zijn, die tot Hem behoren te verlossen, te herscheppen in Zijn Naam en ons te brengen tot de eeuwige Liefde van de Drie-ene God zelf.

Broeders en zusters, met de aanbidding van het heilig Sacrament, het Lichaam van Christus mogen wij God zelf aanschouwen…Want Hij verwaardigd zich ook nu, voor ons, hier in Tongerlo, opdat wij deelgenoten worden aan Zijn genade, aan zijn liefde en Verlossing. Met de heiligen worden wij getrokken in dit Goddelijke Heilsplan van behoud en redding voor nu en tot in de eeuwen der eeuwen. Amen

Zaterdag 14 oktober 2017

In onze abdij verwelkomden we een 15-tal jongeren en hun begeleiders voor een abdijdag. Frater Benedict nam het initiatief en organiseerde in samenwerking met IJD-Antwerpen de bijeenkomst die in het teken stond van het 100-jarig jubileum van de verschijningen te Fatima. Thijs van IJD verzorgde in de voormiddag de inleiding op het thema. Op het middaguur werd samen met de abdijgemeenschap eucharistie gevierd. In de namiddag gaf pater Ivo een toelichting bij het Laatste Avondmaal van Leonardo da Vinci. Frater Benedict gaf een inleiding op het bidden van de rozenkrans. Dat werd ook meteen in praktijk gebracht in de abdijkerk. In de tweede inleiding van de dag ontsloot pater Gabriël alle geheimen van de Psalmen. De samenkomst werd afgerond met het bidden van de vespers met de abdijgemeenschap.

     

     

     

                          

     

     

     

     

     

     

     

     

Maandag 15 augustus 2017

Met het hoogfeest van Onze-Lieve-Vrouw-Tenhemelopneming vieren we niet alleen het patroonsfeest van onze abdij maar nodigen we ook onze kerkgangers uit voor een samenzijn bij een glaasje Tongerlo. Niettegenstaande het slechte weer was de abdijkerk toch weer bomvol gelopen voor de pontificale eucharistieviering. En tegen het einde, wanneer de abt de zegen gaf, was de hemel opgeklaard en scheen zowaar de zon. Onder een blauwe hemel konden we dan een glaasje beste bier van de wereld drinken terwijl de fanfare uit het dorp met vrolijke deuntjes voor de gepaste sfeer zorgde.

 

Zaterdag 12 augustus 2017

Een groep van een dertigtal Chinese priesters, religieuzen en leken waren vandaag te gast in de abdij. Zij studeren her en der in Europa en volgen een zomercursus aan de Ferdinand Verbiest Stichting in Leuven. Pater Kees functioneerde  als gastheer voor deze groep. Zij kregen een rondleiding in de voormiddag, concelebreerden in de eucharistie op het middaguur en hielden een uitwisseling met vraaggesprek in de namiddag.

 

    

Donderdag 3 augustus 2017

In de late avond van woensdag 2 augustus overleed onze medebroeder Frans Mertens.

Het was 11 juli 1945, juist na de Tweede Wereldoorlog en toen nog feest van Sint-Norbertus op de liturgische kalender, wanneer Franciscus Mertens werd geboren in het ouderlijk huis te Wijnegem. Hij werd gedoopt in de parochiekerk van Onze-Lieve-Vrouw op 15 juli en ontving er op 3 juni 1957 het Vormselsacrament. In het gezin van Karel Mertens en zijn echtgenote Maria Coppens kwamen later nog een broer en een zus bij. Frans liep school tot zijn veertiende jaar en kon dan aan het werk bij de Nationale Maatschappij van de Belgische Spoorwegen. Via cursussen allerhande kon hij zijn bekwaamheden versterken en werd hij eerste factageklerk. Ruim 25 jaar bleef hij in dienst bij de spoorwegen en werd daarvoor onderscheiden met de Burgerlijke Medaille 1ste klasse op 11 maart 1987.
Na heel wat omzwervingen en een pak levenservaring vond hij opnieuw Christus en de Kerk. Hij kwam als jonge veertiger onze religieuze gemeenschap vervoegen als postulant op 22 januari 1987. Aan de vooravond van het feest van Sint-Augustinus in 1987 ontving hij van prelaat H. Noyens het witte habijt. Op 28 augustus 1989 verbond hij zich door professie met onze gemeenschap van Godgewijd leven. Bijna drie decennia was hij de trouwe portier van onze abdijgemeenschap. Zoveel mensen  heeft hij ontvangen en even hartelijk weer een goede terugreis gewenst. Confrater Frans kon meevoelend luisteren met al wie sociaal en psychisch gekwetst of kwetsbaar was.
Hij kende onze gemeenschap diepgaand en doorzag scherp de drijfveren van medebroeders. Confrater Frans had een encyclopedische kennis. Verwijzend naar het fameuze woordenboek, werd hij wel eens gewaardeerd de “Dikke Mertens” genoemd. De filosofische vragen waren steevast een onderdeel van zijn discours. Hij had een ruime kennis van kunst en een esthetische smaak voor de vele artistieke expressies. Zijn precisie, zijn nauwgezetheid en zijn begrensde verantwoordelijkheidszin waren versterkt door zijn 25 jaren dienst bij de spoorwegen. Confrater Frans bewoog zich klokvast in een tijdskader en in een ruimte die door een rigide ordening werd beheerst.
In de liturgie nam onze medebroeder Frans een eminente plaats in. De lezingen in het getijdengebed en de eucharistie bracht hij als gesneden brood voor de luisterende gemeenschap. Zijn ondersteuning bij de koorzang en als succentor was een sterk gewaardeerde bijdrage aan het liturgisch leven van elke dag. Bij dit alles ging een nauwgezette en toegewijde voorbereiding vooraf. Vele teksten uit de H. Schrift maakte hij zich eigen en hij had een sympathieke affiniteit met Joodse vrienden. 15 jaar lang was hij bijna elk weekend op post aan de kassa in de abdijboekhandel De Oude Linden en was hij op zijn eigen wijze een klantbetrokken medebroeder.
Materiëel had broeder Frans weinig behoeften. Hij leefde heel sober. Een kamer met het hoogstnodige, dat was echt niet veel, was voldoende. Hij verliet de abdij zelden of nooit tenzij voor zijn jaarlijks verlof. Hij was altijd thuis, aanwezig en betrokken op zoveel vitale facetten van ons gemeenschappelijk leven.
De voorbije maanden ging het merkelijk slechter. Een dokter was aan confrater Frans niet besteed. De aansporingen zijn gezondheid te verzorgen liet hij met een zekere apathie aan zich voorbij gaan. Een moment van niet meer kunnen en een ongunstige diagnose was meteen het breekpunt in zijn jarenlange gewone doen. Vanaf 22 mei 2017 was confrater Frans niet meer zichtbaar en actief in ons midden. Het voorbije jaar was hij zeer getroffen door een fragment uit het 16de eeuwse werk ‘die Evangelische Peerle’ met zijn drie aanraders voor een christen mens, die broeder Frans op zijn eigen leven betrok: loslaten, dulden en minnen!
                   

Confrater Frans Mertens besprak op 11 juli, hij werd die dag 72, zijn gezondheidstoestand met zijn arts. Het leek onafwendbaar wat komen moest. Op 12 juli ontving hij in het avonduur de Ziekenzalving en het Viaticum. Hij was moedig en open van geest. Hij volgde met aandacht en biddend om de weg te kunnen gaan naar het huis van de Vader. Misselijkheid en pijnen namen stilaan de overhand. Na dagen van palliatieve verzorging in het Sint-Dimpnaziekenhuis in Geel en het Sint-Elisabethziekenhuis te Turnhout ontsliep hij in de Heer in de nacht van 2 augustus 2017. Moge hij nu leven, ongehinderd en bevrijd, verder dan het geloof, aanwezig bij God en voor altijd veilig voor de onbestendigheid van de tijd.
Wij vieren dankbaar en eerbiedig de uitvaartliturgie voor onze medebroeder Frans in de abdijkerk van Tongerlo op maandag 7 augustus 2017 en begraven hem op het abdijkerkhof met het vaste geloof in de opstanding en het eeuwig leven. Hij ruste, samen met alle gestorven confraters en overleden gelovigen, in de Vrede des Heren.

Maandag 31 juli 2017

In de priorij Regina Pacis in Schoten vond de jaarlijkse cantorendag plaats. Prior Kris en fr. Benedict namen eraan deel samen met ongeveer 50 andere cantores en cantrixen uit Nederland en België. Allen uit gemeenschappen die geheel of gedeeltelijk het Abdijboek gebruiken in hun liturgie. Samen zingen en oefenen onder leiding van de zangcommissie was de boodschap.

Dit jaar was het bovendien een jubileumeditie: de Intermonasteriële Werkgroep Voor Liturgie (IWVL), die voor het Abdijboek instaat, bestaat reeds 50 jaar. Gelegenheid om enkele oudgedienden in de bloemetjes zetten die nu de fakkel doorgeven aan de jongere generatie.

 

Dinsdag 25 juli 2017

In de late avond van maandag 24 juli overleed onze medebroeder Emmanuel Abel Coomans.

Op 15 februari 1930 werd Abel Coomans geboren te Berlaar als derde van acht kinderen in het gezin van kunstenaar Joan-Baptist Coomans en Antonia Nagels. Op 20 februari werd hij gedoopt in de Sint-Pieterskerk aldaar. Hij groeide op in het landelijke Berlaar. Het woonhuis lag midden het groen en het atelier van vader Coomans was steeds gevuld met schilderijen en beeldhouwwerk. In zijn kinderjaren was de jonge Abel enige tijd bij de scouts. Na zijn lagere schooltijd deed hij veel kennis en praktijkervaring op in de bomen- en plantenkwekerij Nagels in het Antwerpse.

Op twintigjarige leeftijd begon hij zijn postulaat bij de broeders in onze abdij en op 19 maart 1951 werd hij ingekleed door prelaat E. Stalmans en ontving hij de naam Emmanuel. In de handen van abt E. Stalmans deed hij professie op het hoogfeest van Sint-Jozef in 1953.

Het grootste deel van zijn kloosterleven was hij werkzaam in de groentenhof en de Engelse Tuin. Voor een groot convent kweekte hij groenten en fruit. De wintersla en de aardbeienoogsten in het zogenaamde warenhuis (een verrijdbare serre) waren fenomenaal. Eveneens de kweek van de vele meloenen spreekt nog tot de verbeelding. Junioren vonden bij broeder Emmanuel altijd een goede en waarderende werkmakker. De ruimte van de groententuin was een heilzame plek voor zijn algemeen welzijn. Broeder Emmanuel was altijd in de weer en voor tijden van gebed was de paternoster steeds bij de hand. Met de vernieuwing van de liturgie na Vaticanum II was confrater Emmanuel zeer getrouw aanwezig in het koorgebed.

Door veel zelfstudie en een goed geheugen had hij een enorme kennis verworven over planten. In 1967 hield hij in de Tiendschuur een grootse tentoonstelling met 700 bloemen en planten uit zijn uitgebreid herbarium, in 1969 stelde hij maar liefst 900 planten tentoon uit zijn collectie van circa 1500 exemplaren. Broeder Emmanuel ontwikkelde een eigen systeem voor het conserveren van gedroogde planten, vooral van wieren en waterplanten. Hij wekte veel interesse voor de schoonheid van de natuur door zijn vele rondleidingen en zijn thematische brochures die hij samenstelde. Na de afbouw van de groentenhof zette hij zijn beste krachten in voor de Engelse Tuin. Elke boom droeg een naamplaatje, zodat iedere wandeling in de conventstuin ook een educatieve waarde had.

Toen broeder Emmanuel reeds pensioengerechtigd was zocht hij aansluiting bij de Oud-Scouts. Hij was zeer getroffen door de idealen van R. Baden-Powell en las veel over scouting en de scoutspedagogie.  Op zijn plantenkamer hing volgende zinsnede van Baden-Powell: “Zeg nooit dat iets onmogelijk is: je zou kunnen wakker worden van het lawaai dat een ander maakt, terwijl hij het aan ‘t doen is”. Hij vond een hechte scoutsbroederschap in Herentals en Berlaar. Samen met zijn zus Agnes was hij steevast paraat op de bijeenkomsten en activiteiten.

Confrater Emmanuel had een gevoelig hart. Deugdzaam en trouw vervulde hij zijn taken en opdrachten. Hij leefde in grote materiële eenvoud en dankbare tevredenheid. De laatste jaren waren zijn krachten danig verzwakt en verbleef hij een tijdlang op een ziekenkamer. Sinds 5 april 2012 woonde hij samen met andere medebroeders van Tongerlo in het rusthuis Sint-Jan van de Broeders van Liefde in Zelzate. Hij verstilde dag aan dag. Maar een broederlijk woord van dank bleef bij geen enkel bezoek achterwege.

Na het ontvangen van de ziekenzalving op zondagavond 23 juli is confrater Emmanuel aan zijn laatste ‘Grote Trek’ begonnen. Broeder Emmanuel was paraat om zijn Heer te ontmoeten met een ruim aanbod van ‘goede daden’. Omringd door attente zorgen ontsliep hij in de vrede van Christus in de late avond van 24 juli 2017. Wij vieren op 28 juli 2017 het Requiem in de kerk van zijn geliefde abdij van Tongerlo en begroeven hem bij de overleden medebroeders op ons kerkhof, aan de rand van ‘zijn’ Engelse Tuin, in de hoop op de verrijzenis. Dat engelen hem ten paradijze geleiden.

Zondag 16 juli 2017

Van maandag 10 juli tot en met zaterdag 15 juli hielden de opleidingsverantwoordelijken van de orde in de abdij van Mondaye (Normandië) hun zesjaarlijkse internationale bijeenkomst. Het is de vierde samenkomst na Windberg in 1999, Tongerlo in 2005 en Strahov in 2011. De bijeenkomst werd voorbereid door de ordescommissie voor opleiding waarvan prior Kis De Brabander de voorzitter was.

De samenkomst werd geopend op maandagavond met de vespers, receptie, avondmaal en een openingsconferentie door abt-generaal Thomas Handgrätinger. Vanaf dinsdag gingen de werkzaamheden echt van start. Elke voor- en namiddag luisterden de deelnemers naar een conferentie van deskundigen. De onderwerpen waren veelzijdig: van een sociologisch en psychologisch profiel van de huidige jongerengeneratie, over aandachtspunten bij selectie en evaluatie van kandidaten, tot verhelderende inzichten in afwijkend seksueel gedrag. De week werd afgesloten met een spirituele bijdrage vanuit het voorbeeld van belangrijke figuren uit onze ordestraditie.

Over de inhoudelijke bijdragen werd nagepraat in gespreksgroepen. En dagelijks gaven twee medebroeders een korte getuigenis over de manier waarop in hun canonie de opleiding wordt georganiseerd. Het uitwisselen en delen van ervaringen was trouwens een belangrijk aspect van deze samenkomst. Op donderdag werden de werkzaamheden even onderbroken voor een bedevaart naar de H. Theresia. Die avond hielden we ook Eucharistische Aanbidding in de abdijkerk.

Deze vierde magisterbijeenkomst mag bijzonder geslaagd genoemd worden. Dat is vooral te danken aan de bijzonder goede verstandhouding tussen de 28 deelnemers, de open en openhartige atmosfeer, de humor en de vele informele uitwisselingen. En niet in het minst door de hartelijke gastvrijheid van de gemeenschap van Mondaye en het vele onzichtbare werk van hun novicen en junioren.

Opening met de vespers
Receptie
Refter
Refter

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Conferentiezaal
Conferentiezaal

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Eucharistie in Lisieux
Schrijn van de ouders van de H. Theresia

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Basiliek
Basiliek

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Middaggebed
Op weg naar de Karmel
Gebed bij de H. Theresia
Schrijn van de H. Theresia

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ouderlijk huis van de H. Theresia
Ouderlijk huis van de H. Theresia

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ouderlijk huis van de H. Theresia
Enkele Indische medebroeders

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Conferentiezaal
Conferentiezaal

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

De baas geeft instructies

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Afsluitende receptie en maaltijd
Buffet

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Woensdag 5 juli 2017

In onze lindendreef hebben wind en regen schade toegebracht. Van een van de veteraanbomen is een grote tak afgebroken. Het wijst er op dat er nog dringend beheerswerken moeten uitgevoerd worden om deze eeuwenoude bomen van ondergang te behoeden. De snoeiwerken zijn voorzien voor het najaar.

    

       

Zondag 2 juli 2017

Met een korte plechtigheid werd het nieuwe geschilderd portret van abt Jeroen onthuld en opgehangen in de portrettengalerij. Het is van de hand van de jonge Nederlandse schilder Rick Duijs die zich toelegt op het klassiek realisme. Het is werk is van dusdanige kwaliteit dat deze onthulling de aanleiding vormde om de schilder op te nemen in het gilde van kunstschilders. Daarvoor waren ook enkele collega’s uit Nederland aanwezig.

     

          

              

 

Maandag 26 juni 2017

Wie de voorbije winter over het voorplein van de abdij liep kon merken hoe grote werken aan de gang waren aan onze grasperken. Neen, we gingen geen asperges kweken. En het ging ook niet om een proefveld voor winterharde aardappelen. Alle gekheid op een stokje ….
Intussen is de lente gepasseerd en zijn we in volle zomer. Het voorplein is in al zijn schoonheid hersteld en alles ziet er weer fris groen uit dankzij het sproeisysteem dat werd aangelegd. Voor wie het eindresultaat nog niet heeft kunnen bewonderen plaatsen we hier enkele afbeeldingen.

   

Donderdag 22 juni 2017

Rond het middaguur overleed in Zelzate onze medebroeder Ambroos Raymond De Grave.

Raymond De Grave werd geboren op 1 september 1933 in het gezin van vader Alois De Grave en moeder Martha Van Roosbroeck. Hij werd gedoopt op 3 september in de Sint-Walburgisparochie te Antwerpen, waar zijn familie woonde en een bloeiende beenhouwerij uitbaatte.

Raymond groeide er op samen met zijn broers René en Guido en zijn zus Ilse. Hij liep school in het Sint-Lievenscollege en hij was actief lid van de Katholieke Studentenactie (K.S.A.). In de parochie van Sint-Walburgis was hij de gewaardeerde leider van de acolieten.

Op 15 september 1952 ontvangt Raymond in de abdij van Tongerlo het norbertijnse ordeshabijt van Prelaat Emiel Stalmans en de kloosternaam Ambroos. Zijn tijdelijke professie op 11 april 1955, tijdens het abbatiaat van Prelaat Joost Boel, was wegens een broze gezondheid met enige tijd verdaagd. In 1958 schonk frater Ambroos De Grave zich aan de Kerk van Onze-Lieve-Vrouw van Tongerlo op 11 april. Datzelfde jaar volgden de wijdingen tot subdiaken op 31 mei en diaken op 3 augustus door

Mgr. H. Van Waeyenbergh en de priesterwijding op 28 september door de Eerbiedwaardige bisschop B. Sloskans in de kloosterkerk van de norbertinessen te Veerle.

Vanaf zijn jonge priesterleven bleven drie grote activiteiten één constante: het Apostolaat voor Kerkelijk Leven vanaf 1959, onderpastoor in Zoerle-Parwijs eveneens vanaf 1959 en de Chiro aldaar, en vele jaren lid van de raad van de prelaat vanaf 1969 en later als prior van het convent van 1995 tot 2002.

Onder de grote zilverlinde in de Engelse Tuin bouwde cfr. Ambroos een liturgisch centrum (A.K.L.) uit met vele medewerkers. In heel Vlaanderen waren de misboekjes bekend en in gebruik die in vele edities werden uitgegeven in de nadagen van Vaticanum II en van de liturgische vernieuwing. Cfr. Ambroos leefde wat idioritmisch in dit ‘Ambrosianum’ langs de zijkant van de gemeenschap, aan de rand van het weelderig natuurschoon van onze conventstuin. Als priester bleef hij vier decennia trouw op post als onderpastoor  in de Sint-Niklaasparochie van Zoerle-Parwijs en was hij sterk betrokken bij de Chiro ter plaatse. Maar ook bewaarde cfr. Ambroos bijzondere aandacht voor het welzijn van zijn confraters in een heel persoonlijk contact. Als raadslid bereidde hij zijn dossiers goed voor. Hij had aandacht voor vele broederlijke beslommeringen. Hij dacht mee op het niveau van de canonie, haar geestelijk en materieel welzijn, haar apostolaat en dienst aan de Kerk. Ondanks zijn zwakke gezondheid nam hij toch aan om prior te zijn van het convent en als administrator bereidde hij nauwgezet de prelaatskeuze voor van 2002. Het laatste jaar prioraat had hem danig vermoeid . Hij trok zich stilletjes terug en verdween in de achtergrond van het gemeenschapsleven. Wat hem nog restte aan veerkracht implodeerde. Enige tijd woonde hij op het ziekenkwartier, maar ook daar vond zijn onrustige ziel geen soelaas. Hij was dankbaar voor de kans die hem werd gegeven om zijn intrek te nemen in het Rusthuis Sint-Jan, bij de Broeders van Liefde, in Zelzate. Hij woonde er sinds 23 februari 2011 onafgebroken met andere medebroeders van Tongerlo. Daar pakte hij een nieuwe lange adem.  Op Gaudete zondag 2015 schreef cfr. Ambroos: “De weg van 70 naar 80 liep voor mij heel vlot, de weg van 80 naar 90 loopt wat steiler…God is mijn herder,‘k ben veilig bij Hem”. Het voorbije jaar ging het telkens wat minder met zijn algemeen welbevinden en zijn broze gezondheid kwijnde weg.

Eens komt de grote zomer waarin zich ‘t hart verblijdt, God zal op aarde komen met groene eeuwigheid, zingt een kerklied. Rond het middaguur van 22 juni 2017 is de volle zomer aangebroken voor onze confrater Ambroos Raymond De Grave en ontsliep hij gelovig in de vrede des Heren.

“Ik ben heel dankbaar voor het geloof dat ik van mijn ouders kreeg. Ik ben heel dankbaar voor wat ik van de abdij ontvangen heb, en voor wat ik voor de abdij heb mogen doen. Dit is geen afscheidsbrief maar een dankbetuiging” (brief van 13.12.2015).

Voor onze medebroeder Ambroos vieren wij de uitvaartliturgie in zijn abdijkerk van Onze-Lieve-Vrouw-ten-hemel-opgenomen op  28 juni 2017 en leggen hem te ruste bij zijn medebroeders op Tongerlo’s abdijkerkhof in de verwachting van de wederkomst des Heren.